«وجله»: این واژه و مشتقات آن ۵ بار در قرآن به‌کار رفته است. اصل در‌ این واژه، اضطراب و تشویش باطنی است؛ یعنی حالت تحرک و جنبش در قلب، که موجب سلب آرامش و انخفاض نفس می‌شود (مصطفوی، ۱۳۶۰، ج ۱۳: ۴۲).

• • • • • • 1. 1. انواع خوف در قرآن

الف) خوف ممدوح‏

1. 1. 1. خوف از پیش آمدن خطر برای مردم‏: خوف از پیش آمدن خطر برای جامعه و اعلام آن برای بیداری مردم، مخصوص انبیا و اولیا و ائمه و حکیمان و دلسوزان دوراندیش است. قرآن کریم درباره ترس نوح نسبت به قومش می‏فرماید: «لَقَدْ أَرْسَلْنا نُوحاً إِلی‏ قَوْمِهِ فَقالَ یا قَوْمِ اعْبُدُوا اللَّهَ ما لَکُمْ مِنْ إِلهٍ غَیْرُهُ إِنِّی أَخافُ عَلَیْکُمْ عَذابَ یَوْمٍ عَظِیمٍ» (اعراف، ۷/ ۵۹). همچنین درباره ترس شعیب نسبت به آینده قومش و خطراتی که آنان را تهدید می‏کرد در قرآن آمده است که: «وَ إِلی‏ مَدْیَنَ أَخاهُمْ شُعَیْباً قالَ یا قَوْمِ اعْبُدُوا اللَّهَ ما لَکُمْ مِنْ إِلهٍ غَیْرُهُ وَ لا تَنْقُصُوا الْمِکْیالَ وَ الْمِیزانَ إِنِّی أَراکُمْ بِخَیْرٍ وَ إِنِّی أَخافُ عَلَیْکُمْ عَذابَ یَوْمٍ مُحِیطٍ» (هود، ۱۱/ ۸۴) و درباره حضرت هود، خطاب به قومش چنین می‏گوید: «إِنِّی أَخافُ عَلَیْکُمْ عَذابَ یَوْمٍ عَظِیمٍ‏» (شعراء، ۲۶/ ۱۳۵).

      ( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

1. 1. خوف از سوء عاقبت‏: قرآن مجید به سوء عاقبت افرادی از امم گذشته و بعضی از افراد مسلمان اشاره کرده و از مردم می‏خواهد از داستان اینان عبرت گرفته و به مواظبت ومراقبت خویش توجه داشته، و خود را از افتادن در ننگ سوءِ عاقبت حفظ کنند. به عنوان نمونه در آیه زیر آمده است که: «کَمَثَلِ الشَّیْطانِ إِذْ قالَ لِلْإِنْسانِ اکْفُرْ فَلَمَّا کَفَرَ قالَ إِنِّی بَرِی‏ءٌ مِنْکَ إِنِّی أَخافُ اللَّهَ رَبَّ الْعالَمِینَ‏» (حشر، ۵۹/ ۱۶). اکثر مفسرین قرآن عقیده دارند، این آیه نمایشگر سوء عاقبت مردی از بنی‏اسرائیل به نام برصیصای عابد مردی از بنی­اسرائیل است (طباطبایی، ۱۴۱۷، ج۱۹: ۲۱۴؛ طبرسی، ۱۳۷۲، ج۹: ۳۹۸).

و نیز در آیه زیر آمده است که: «وَ مِنْهُمْ مَنْ عاهَدَ اللَّهَ لَئِنْ آتانا مِنْ فَضْلِهِ لَنَصَّدَّقَنَّ وَ لَنَکُونَنَّ مِنَ الصَّالِحِینَ* فَلَمَّا آتاهُمْ مِنْ فَضْلِهِ بَخِلُوا بِهِ وَ تَوَلَّوْا وَ هُمْ مُعْرِضُونَ* فَأَعْقَبَهُمْ نِفاقاً فِی قُلُوبِهِمْ إِلی‏ یَوْمِ یَلْقَوْنَهُ بِما أَخْلَفُوا اللَّهَ ما وَعَدُوهُ وَ بِما کانُوا یَکْذِبُونَ‏» (توبه، ۹/ ۷۵-۷۷). مفسران نوشته‏اند، این آیات درباره «ثعلبه بن حاطب» که فردی از انصار بود نازل شده است و داستان او چنین است: او که مرد فقیری بود و مرتب به مسجد پیامبر (ص) می‏آمد اصرار داشت که پیامبر (ص) دعا کند تا خداوند مال فراوانی به او بدهد! پیغمبر به او فرمود: مقدار کمی که حقش را بتوانی ادا کنی، بهتر از مقدار زیادی است که توانایی ادا حقش را نداشته باشی». ولی ثعلبه دست بردار نبود و سر انجام پیامبر (ص) برای او دعا کرد. چیزی نگذشت که او دارای ثروت زیادی شد. پس از مدتی پیامبر (ص) مأمور جمع آوری زکات را نزد او فرستاد، تا زکات اموال او را بگیرد، ولی این مرد کم ظرفیت و تازه به نوا رسیده و بخیل، از پرداخت حق الهی خودداری کرد، نه تنها خودداری کرد، بلکه به اصل تشریع این حکم نیز اعتراض نمود و گفت: این حکم برادر «جزیه» است. به هر حال هنگامی که پیامبر (ص) سخن او را شنید فرمود: یا ویح ثعلبه! یا ویح ثعلبه! «وای بر ثعلبه! ای وای بر ثعلبه»! و در این هنگام آیات مزبور نازل شد (طبرسی، ۱۳۷۷، ج۲: ۷۲).

1. 1. خوف از مقام خداوند: خداوند متعال در این آیه شریفه، اولیای الهی را اهل ترس می داند: «وَأَمَّا مَنْ خَافَ مَقَامَ رَبِّهِ وَنَهَی النَّفْسَ عَنِ الْهَوَی * فَإِنَّ الْجَنَّهَ هِیَ الْمَأْوَی» (نازعات، ۷۹/ ۴۰-۴۱). و نیز در سوره «الرحمن» می فرماید: «وَ لِمَنْ خافَ مَقامَ رَبِّهِ جَنَّتانِ» (الرحمن، ۵۵/ ۴۶). در مورد فرشتگان نیز آمده است که: «یخافون ربهم من فوقهم و یفعلون ما یؤمرون» (نحل، ۱۶/ ۵۰).

«خوف از مقام پروردگار» یا به معنی خوف از مواقف قیامت و حضور در پیشگاه او برای حساب است، و یا به معنی خوف از مقام علمی خدا و مراقبت دائمی او نسبت به همه انسان ها است (حقی بروسوی، بی­تا، ج۱۰، ۳۲۸). علامه (ره) دراین باره می­نویسند: منظور از آن مقام، مرحله ربوبیت پروردگار است که مبدأ رحمت و مغفرت او نسبت به مومنان و متقیان است، و نیز مبدأ عذاب سخت و عقاب شدید او است، نسبت به کسانی که آیات او را تکذیب نموده و نافرمانیش کنند (طباطبایی، ۱۴۱۷، ج۲۰: ۱۹۳).

1. 1. خوف از عذاب خدواند: در چندی از آیات قرآن، ترس از عذاب خداوند، ترسی پسندیده است که به بندگان صالح پروردگار اختصاص دارد: «أُوْلَئکَ الَّذِینَ یَدْعُونَ یَبْتَغُونَ إِلی‏ رَبِّهِمُ الْوَسِیلَهَ أَیهُُّمْ أَقْرَبُ وَ یَرْجُونَ رَحْمَتَهُ وَ یخََافُونَ عَذَابَهُ إِنَّ عَذَابَ رَبِّکَ کاَنَ محَْذُورًا» (اسراء، ۱۷/ ۵۷)؛ «إِنَّا نخََافُ مِن رَّبِّنَا یَوْمًا عَبُوسًا قَمْطَرِیرًا (انسان، ۷۶/ ۱۰)، «إِنْ أَتَّبِعُ إِلَّا مَا یُوحَی إِلی‏َّ إِنی‏ِ أَخَافُ إِنْ عَصَیْتُ رَبی‏ِ عَذَابَ یَوْمٍ عَظِیمٍ» (یونس، ۱۰/ ۱۵) و … .

علت ترس از روز قیامت این است که این روز، روز پروردگار است، روزی است که خدا به حساب بندگانش می‏رسد، و جزای اعمال ایشان را می‏دهد، و چون حساب عمل بنده با خدا است، و بندگی لازمه لا ینفک انسان است، انسان به هر درجه از کمال برسد، و حتی به مقام عصمت و بی‏گناهی هم اگر برسد، باز هم بنده است، و بنده ممکن نیست از خوف پروردگارش تهی باشد (طباطبایی، ۱۴۱۷، ج۲۰: ۱۲۶).
ب) خوف مذموم
خوف مذموم این است که انسان از عواملی بترسد که در‌خور ترسیدن نیست. به‌عبارت دیگر، ترس از غیر‌خدا را می‌توان ترس ناپسند نامید که در آیات قرآن از آن نهی شده است، یا داشتن آن مورد مذمت قرار گرفته است. از ‌این نوع ترس، تعبیر به «جبن» می‌شود. «جبن» در کتب لغت، به معانی ترس (فراهیدی، ۱۴۱۰، ج ۶: ۱۵۳؛ راغب، ۱۴۱۲، ج ۱: ۱۸۶)، ضد شجاعت (ابن‌منظور، ۱۴۱۴، ج ‏۱۳: ۸۴؛ مصطفوی، ۱۳۶۰، ج ۲: ۵۱)، ضعف‌ قلب و دل از چیزی است که به‌راستی بایستی بر آن تسلّط داشت و نیرومند بود (راغب، ۱۴۱۲: ۱۸۶؛ طریحی، ۱۳۷۵، ج ۶: ۲۲۴) آمده است. مصطفوی معتقد است: اصل در ‌این ماده، چیزی است که مقابل شجاعت است و مهابت در اقدام کردن و تقدم در امری را بیان می‌کند که تأخر و حذر و اتقا ملازم آن است و به ‌این مناسبت بر جبین اطلاق می‌شود؛ چرا‌که جبین، پس از جبهه (پیشانی) است و مرد شجاع پیشانی‌اش را جلو قرار می‌دهد و گویی جبین ترسو است که در عقب قرار می‌گیرد و متأخر از پیشانی است (مصطفوی، ۱۳۶۰، ج ۲: ۵۱). نراقی معتقد است: «جبن» از جنس رذائل قوه غضب و در جانب تفریط آن است. از مهلکات بزرگ است و آدمی ‌‌به‌سبب آن دچار صفات مذمومی ‌مانند: خواری نفس، ذلت و ناگواری زندگی می‌شود. از‌این‌رو، در شریعت از آن نکوهش شده است (نراقی، ۱۳۶۶: ۲۵۲).
ترس‌های مذموم اشکال و اقسامی ‌دارد. بر حسب آیات قرآن، اقسام ترس ناپسند عبارت است از:

1. 1. ترس از آسیب مالی: ترس از فقر، از ترس‌های رایج میان مردم است. انسان معمولاً برای کسب معاش رنج و زحمت فراوانی را تحمل می‌کند و هر خطری که احتمالاً منبع در‌آمدش را تهدید کند، موجب ترس و هراسش می‌شود. از این ترس، در قرآن نهی شده است: «وَ لَا تَقْتُلُواْ أَوْلَادَکُمْ خَشْیَهَ إِمْلَاقٍ نحَّْنُ نَرْزُقُهُمْ وَ إِیَّاکمُ‏ْ إِنَّ قَتْلَهُمْ کَانَ خِطًْا کَبِیرًا» (اسراء، ۱۷/ ۳۱).

«املاق» در لغت در معانی زیر به‌کار رفته است: فقر و نداری، افلاس و نداشتن مال ‏ (ابن‌منظور، ۱۴۱۴، ج ۱۰: ۳۴۷؛ طریحی، ۱۳۷۵، ج ۵: ۲۳۶)، کثرت انفاق و تبذیر تا جایی‌که منجر به حاجت و نیاز شود (فراهیدی، ۱۴۱۰، ج ۵: ۱۷۴؛ ابن‌منظور، ۱۴۱۴، ج ۱: ۳۴۷). خداوند خود بیان می‌دارد که ‌این ترس بی‌مورد است و آنان را با این گفته‏اش اطمینان می‌بخشد که چنین نخواهد شد: «نَحْنُ نَرْزُقُهُمْ»؛ ماییم که شما و آنان را روزی می‏دهیم (مدرسی، ۱۴۱۹، ج۶: ۲۲۴). در سوره توبه در مورد ترس از آسیب مالی می‌فرماید: «… وَ تجَِرَهٌ تخَْشَوْنَ کَسَادَهَا وَ مَسَاکِنُ تَرْضَوْنَهَا أَحَبَّ إِلَیْکُم مِّنَ اللَّهِ وَ رَسُولِهِ وَ جِهَادٍ فی سَبِیلِهِ فَترََبَّصُواْ حَتی‏ یَأْتی‏َ اللَّهُ بِأَمْرِهِ وَ اللَّهُ لَا یهَْدِی الْقَوْمَ الْفَاسِقِینَ» (توبه، ۹/ ۲۴).
برای یک موحد و مسلمان مکتبی، خدا، رسول و جهاد در راه خدا باید از پدر، فرزند، برادر، همسر، اقوام، ثروت، تجارت و خانه مسکونی محبوب‌تر باشد، آنها را به‌خطر‌اندازد، نه مکتب را، از آنها دست بکشد نه از خدا و رسول و جهاد. به‌طور کلی، اینها نمی‏توانند بهانه باشند، و گر‌نه آن مؤمن، فاسق است و از بندگی ساقط شده و در ضلالت می‏باشد و چنین کسان باید منتظر باشند که شکست و خذلان و بدبختی از جانب خدا نصیبشان شود (قرشی، ۱۳۷۷، ج ‏۴: ۲۰۷).

1. 1. ترس از مردم: این ترس همواره از نظر قرآن و عقل نهی شده است. ترس از غیرخدا موجب می‌شود که غیرخدا بزرگ و خدا کوچک دیده شود. در‌حالی‌که باید برعکس باشد. اگر غیرخدا پیش کسی بزرگ شود، ترسو می‌شود. منبع اصلی هر قدرتی و هر خیر و برکتی خداست، و اگر خدا حمایت از کسی کند، تمام جهانیان دست به دست هم دهند، نمی‌توانند زیانی به او برسانند. این تفکر قدرت زیادی به انسان می‌بخشد و استقامت و پایداری در برابر دشمنان سرسخت و لجوج را می‌افزاید. یکی از انواع ترس از مردم، ترس از قدرت‌های خودکامه و طاغوت می‌باشد. ترس از طاغوت کار شیطان است. هدف شیطان تضعیف روحیه مجاهدانِ راه خدا در میدان‌های مبارزه است تا آنان فرار کنند و باطل به پیروزی برسد. ترس از طاغوت و دوری از او، موجب می‌شود تا دست تجاوز او درازتر گردد: «الْیَوْمَ یَئسَ الَّذِینَ کَفَرُواْ مِن دِینِکُمْ فَلَا تخَْشَوْهُمْ وَ اخْشَوْنِ» (مائده، ۵/ ۳).

آیه مذکور مؤمنان را نهی می‌کند از‌ اینکه بترسند که اهل کفر بر اسلام غالب آیند و مسلمانان را شکست دهند و آنها را از دینشان باز‌گردانند. خدا می‌فرماید: باید از من بترسید که اگر مخالفتم کنید و مرتکب گناه شوید، کیفر من شما را فرا می‏گیرد (طبرسی، ۱۳۷۲، ج ‏۳: ۲۴۵).

1. 1. ترس از مرگ: در آموزه‌های دینی، مرگ‌اندیشی و به یاد مرگ بودن، ارزشمند و پسندیده است، اما ترس از مرگ، ناپسند است. انسان با مرگ‌اندیشی به حیات جاودانه پس از مرگ پی می‌برد و می‌داند که حیات پس از مرگ نیز ادامه دارد و جاودانه هم می‌باشد. از‌این‌رو، باید بیشتر از حیات دنیوی مورد توجه قرار گیرد (یثربی، ۱۳۸۰). مراد از مرگ‌اندیشی چیزی جز تعدیل زندگی دنیوی و سامان بخشیدن آن نیست (همان). بنابراین، مؤمن واقعی ترس از مرگ ندارد، هر‌چند مرگ‌اندیشی دارد و به مرگ با دیدی واقع‌بینانه می‌نگرد. نوع ‌این ترس‌ها بر اساس جهلی است که شیطان بر جاهل تحمیل کرده است. در قرآن در خصوص ترس منافقان از مرگ آمده است: «أَوْ کَصَیِّبٍ مِّنَ السَّمَاءِ فِیهِ ظُلُمَاتٌ وَ رَعْدٌ وَ بَرْقٌ یجَْعَلُونَ أَصَابِعَهُمْ فی ءَاذَانهِِم مِّنَ الصَّوَاعِقِ حَذَرَ الْمَوْتِ وَ اللَّهُ محُِیطُ بِالْکَافِرِین» (بقره، ۲/ ۱۹). «حذر» به‌معنای تحرزی است که از لحاظ خوف صورت گیرد و موت در مقابل حیات است. پس حَذَرَ الْمَوْتِ: یعنی منتفی شدن حیات، به‌سبب پیدایش اختلال و فساد در وجود چیزی است که موجب از بین رفتن حیات گردد و اگر انسان همه توجه و تعلق و خوشی او به حیات مادی دنیوی باشد، قهراً از جدا شدن و زوال آن صددرصد منزجر، ناراحت و ناراضی گشته و با تمام قوا در رفع آن پیوسته خواهد کوشید (مصطفوی، ۱۳۸۰، ج ‏۱: ۱۰۶).

لازم به یاد‌آوری است که برخی در قسمت ترس از مرگ، ترس موسی (ع) از کشته شدن را آورده‌اند و بیان کرده‌اند که ترس از مرگ، چنان در میان مردم رواج دارد که حتی پیامبری چون موسی از آن در امان نمانده است و ‌آیه‌ «لَهُمْ عَلَیَّ ذَنْبٌ فَأَخافُ أَنْ یَقْتُلُون» (شعرا، ۲۶/ ۱۴). را ذکر کرده‌اند. اما اکثر مفسران قائل هستند که ترس موسی (ع) از کشته شدن به‌دلیل نا‌تمام ماندن مسئله رسالت بوده است، نه ترس از جان خویش (فیض کاشانی، ۱۴۱۵، ج ‏۴: ۳۱؛ مکارم شیرازی، ۱۳۷۴، ج ‏۱۶: ۷۸؛ حسینی همدانی، ۱۴۰۴، ج‏ ۱۲: ۱۲؛ شبر، ۱۴۱۲: ۳۵۴؛ کاشانی، ۱۳۳۶، ج ‏۶: ۴۰۵؛ عاملی، ۱۴۱۳، ج ‏۲: ۴۲۳). بنابراین، در قرآن ترس از مرگ برای مؤمنان نیامده است.

بر این مبنا توازن کامل نتیجه آگاهی کامل است. و ولایت الهی از آن کسانی است که به وزانت و عدالت کامل نایل شده اند. پس برآیند آنچه ذکر شد این است که «اولوا العلم» کسانی هستند که نسبت به حقایق هستی آگاهند و عامل به مقتضیات عدالت.
۴ـ۲) مسئله تجلی رب در عبد
«و لما جاء موسی لمیقاتنا و کلمه ربه قال رب ارنی انظر الیک قال لن ترانی ولکن انظر الی الجبل فان استقر مکانه فسوف ترانی فلما تجلی ربه للجبل جعله دکا و خر موسی صعقا فلما افاق قال سبحانک تبت الیک و انا اول المومنین»
در یک تعریف می توان گفت «تجلی» پاسخی است از جانب «متجلی» به استدعای موجودات و به عبارت دیگر بخششی است که بر اساس نیاز و قابلیت موجودات به آنها اعطا می شود.
شاید در یک نگاه بتوان تجلی و متجلی را با مفاهیم اثر و موثر، شعاع و نور و فعل و فاعل مقایسه کرد ولی باید دانست که این مفاهیم مفهوم تجلی را نمی رساند. چرا که در تبیین رابطه اثر و موثر و فعل و فاعل در مورد خداوند با دشواری مواجهیم چون در این مورد میان فعل و فاعل و اثر و موثر جدایی نیست همچنانکه در مورد خدا، تجلی از متجلی جدا نیست و در آنجا دوگانگی وجود ندارد و در صورت قایل شدن به دوگانگی رد پای ثنویت به ظرافت خود را می نمایاند و معذورات عدیده فلسفی رخ خواهد داد.
بر این اساس باید گفت متجلی در تجلی ظاهر است و انسان متجلی را در تجلی می فهمد و ادراک می کند و نسبت به آن علم پیدا می کند و اگر تجلی نباشد راهی برای درک متجلی نخواهد بود. پس تجلی، متجلی را می نمایاند اما نه تمام قد بلکه «من وجهٍ» و از این روست که خداوند به موسی علی نبینا و آله و علیه السلام می فرماید «لن ترانی» یعنی هرگز مرا نخواهی دید. پس متجلی خود را به میزان تجلی به متجلی علیه می شناساند و می نمایاند. از طرف دیگر تجلی که همان عطای فیض الهی است همچنانکه اشاره شد به قدر قابلیت های موجودات است که «العطیات بقدر قابلیات».

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

در مورد انسان آنچه متفاوت است با سایر موجودات این است که ظرف قابلیت های انسان از انعطاف بی حد و حصری برخوردار است چرا که هم در مسیر شقاوت و هم در مسیر سعادت حد و حصری برای او متصور نیست و نوسان وجودی انسان در این مراتب است که تعیین کننده میزان قابلیت های اوست از این رو ارتقاء مراتب وجودی انسان موجب دریافت تجلیات حضرت رحمان است متناسب با مرتبه وجودی انسان.^[۲۸]
۱ـ۴ـ۲) نگرشی اخلاقی ـ معرفتی به مسئله تجلی
در راستای مطالبی که تاکنون تقریر شد برخی از زاویه اخلاق و عرفان آیه شریفه «تجلی» را مورد بررسی قرار داده اند و معتقدند کوه از آن حیث که صلب و سخت است، نماد انانیت انسان است و عظمت کوه نیز نمادی است برای عظمت خلقت انسان و رفعت کوه نیز نمادی است برای رفعت معنوی انسان چراکه اوج سیر آدمی با هیچ موجودی قابل قیاس نیست و اهل معرفت چه خوش گفته اند که «رسد آدمی به جایی که به جز خدا نبیند» و رفعت معنوی صرفا منحصر در انسان است.
و گفته شده است که حواس انسان در مقام وحدت یکی می شود و نه تنها حواس یکی می شود که حس و عقل و عقل و اراده و عقل و قلب هم یکی می شوند، که این مقام مقام وحدت و جمع الجمعی انسان است که نیازمند عالی ترین مراتب سلوک است. بنا بر این مراد از اندکاک گذار از سد انانیت است و علقه های دنیویه که نتیجه آن یکی شدن تمام حواس و بدل شدن آن ها به ادراک شهودی و درک مقام حضور و فنای فی الله خواهد بود. و فنای فی الله مرتبه لا تعین است و اوج بی خودی و تعبیر آن به حلول و اتحاد مستلزم کفر است بلکه در این مقام انسان مستحیل در ولایت الله جل جلاله شده و مصداق ولی الهی می شود و در این مقام انسان کامل که آیینه تمام نمای صفات حق تبارک و تعالی است محقق است و به همین دلیل است که عرفا انسان را باب الله الاعظم دانسته اند و معتقدند که غیر از راه وجود انسان کامل راه دیگری به سوی حق نیست.
پس ولایت انسان و خلافت او در زمین بستگی تام دارد به میزان عبودیت انسان نسبت به ذات اقدس الهی و هر چه این نسبت برقرار تر باشد میزان معرفت انسان به حضرت الله عز اسمه بیشتر و درک مقام حضور برای انسان شدیدتر می شود؛ و راز ولایت انبیای عظام و اهل بیت کرام و تابعین آنها از فقها را در همین گفتمان باید جستجو کرد یعنی سنخیت وجودی با حضرت رب الارباب.
فصل دوم: شیعه و گفتمان مهدویت
گفتار نخست: فلسفه امامت در تشیع
پس از روشن شدن مسئله ولایت «الله» تعالی و نیز اعطای امانت «ولایت اله» به انسان به عنوان کمال غایی او از جانب خداوند، بر این نکته تاکید می کنیم که خداوند متعال برای هدایت جوامع بشری و آحاد انسان ها ناگزیر باید نمونه های کامل از اولیاء خود را بر بشریت عرضه نماید تا از طرفی حجت اله بر ابناء بشر تمام و از طرف دیگر نحوه پیمودن راه کمال به اتم وجه در اختیار انسان ها قرار گیرد. بنا بر این در ادبیات کلامی شیعه مفهومی تحت عنوان «امامت» مطرح می شود که یکی از اصول خمسه اعتقادی در عقاید اسلامی تشیع است؛ به این معنا که برای محقق شدن حیات طیبه ایمانی و آرمان شهر اسلامی لاجرم نیازمند زعیمی اله هستیم تا به واسطه هدایت و رهبری او، مومنان با معنای حقیقی زندگی آشنا شده و به حریم اله شدن راه یابند و جامعه انسانی ـ ایمانی در سطحی وسیع و فراگیر مستحیل در ولایت «الله» تبارک و تعالی شود و از رهگذر آن حیات بشری در زمی ن تجلی گاه شود برای اوصاف جمالیه و جلالیه ذات اقدس حضرت حق جل جلاله.
در این راستا برای اتقان هرچه بیش تر این نگاه ایدئولوژیک در صدد هستیم که ادله ای عقلی را بر ضرورت وجود امام و زعیم اله اقامه کنیم که در بردارنده براهن کلامی، فلسفی، عرفانی و تجربی ـ عقلی است.
۱) برهان لطف
یکی از ادله عقلی که از ناحیه متکلمان بر ضرورت وجود امام معصوم علیه السلام در هر زمان اقامه شده بر هان لطف است. ابتدا به نکاتی که مربوط به این بر هان است اشاره می کنیم و سپس به تبیین بر هان می پردازیم.
۱ـ۱) قاعده لطف
متکلمان مسلمان در رابطه با ارتباط خداوند متعال با بندگانش قواعدی چند را مطرح کرده و بر اساس آن ها نوع و کیفیت تکلیف را مشخص نموده اند. یکی از مهم ترین آن ها قاعده لطف است که از دیرباز مورد توجه متکلمان مسلمان بوده و در مباحث مختلف کلامی همانند ضرورت تکلیف، بعثت انبیاء، نصب امامان، عصمت پیامبران و امامان و … کاربرد دارد. پیشینه بحث درباره قاعده لطف که از مسائل مورد اختلاف میان اشاعره و عدلیه است به قبل از عصر شیخ طوسی بر می گردد.
۲ـ۱) تعریف قاعده لطف و اقسام آن
در تعریف قاعده لطف باید به این نکته توجه داشت که لطف بر اساس یک تقسیم منقسم به دو قسم می شود: لطف محصل و لطف مقرب که هر یک تعریف خاص خود را دارد. گرچه بعضی از متکلمان در تعریف قاعده لطف هر دو را یک جا تعریف کرده اند، اما برخی دیگر فقط یکی از آن دو را تعریف کرده اند، بدون آن که متذکر این نکته شوند که کدامیک از این دو نوع را مورد بحث قرار داده اند.
به هر تقدیر لطف محصل آن لطفی است که با آن مکلف به اختیار خویش طاعت را بر می گزیند و اگر چنین لطفی به او نشود طاعت نخواهد کرد.
علامه حلی در «کشف المراد» در رابطه با لطف محصل می فرماید: «و قد یکون اللطف محصلا و هو ما یحصل عنده الطاعه من المکلف علی سبیل الاختیار»؛ (حلی، ۱۳۱۲ : ۳۲۵) «و گاهی لطف محصل است، و لطف محصل لطفی است که با آن مکلف با اختیار خود به اطاعت دس ترسی پیدا می کند…».
و لطف مقرب آن است که مکلف با آن لطف به انجام واجبات نزدیک تر گردیده و از ارتکاب محرمات دور تر می شود، و تأثیری در تمکن مکلف نسبت به فعل نداشته، و در حدی نباشد که از مکلف سلب اختیار نماید.
علامه حلی می فرماید: «اللطف هو ما یکون المکلف معه أقرب الی فعل الطاعه و أبعد من فعل المعصیه، و لم یکن له حظ فی التمکین، و لم یبلغ حد الالجاء»؛ (حلی، ۱۳۱۲ : ۳۲۴)
«لطف چیزی است که مکلف با آن به فعل طاعت نزدیک تر و از انجام معصیت دور تر می شود، و برای آن در تمکین کردن مکلف بهره ای نبوده و او را به حد اجبار نمی رساند».
این تعریف که از سوی علامه حلی ارائه شده جامع ترین تعریف برای لطف مقرب است.
در اینجا چند تعریف برای این دو را که تحت عنوان مطلق لطف آورده شده است نقل می نماییم:
الف ـ «ما عنده اختار المکلف الطاعه او یکون اقرب الی اختیار ها، و لولاه لما کان اقرب الی اختیار ها مع تمکنه فی الحالین»؛«لطف عنایتی است که با وجود آن مکلف طاعت را اختیار کرده و نزدیک تر به اختیار آن خواهد شد، که اگر آن لطف نباشد مکلف به اختیار طاعت نزدیک تر نخواهد بود، با وجود اختیار در هر دو صورت».
ب ـ «ما یختار المرء عنده واجبا أو یجتنب عنده قبیحا علی وجه لولاه لما اختار و لما اجتنب، او یکون اقرب الی اداء الواجب و اجتناب القبیح»؛ «لطف عنایتی است که انسان با آن اختیار واجب کرده و عمل قبیحی را اجتناب می نماید، به صورتی که اگر آن لطف نبود، انسان اختیار واجب یا اجتناب قبیح نمی کرد. یا عنایتی است که با آن انسان نزدیک تر به انجام واجب و اجتناب فعل قبیح خواهد شد».
ج ـ «و هو ما یقرب العبد الی الطاعه و یبعده عن المعصیه، أو یختار عنده الطاعه»«لطف عنایتی است از جانب خداوند که با آن عبد را به طاعت نزدیک کرده و از معصیت روی گردان می کند یا با آن لطف بنده اختیار اطاعت خواهد نمود».
۳ـ۱) شرایط و ویژگی های لطف
لطف با دو قسمش شرایط و ویژگی های ذیل را داراست؛
الف) تقریب و تبعید به حد اجبار نرسند، زیرا با تکلیف منافات دارند؛
ب) لطف در توانا ساختن مکلف بر انجام این تکلیف مؤثر نباشد؛
ج) لطف متفرع بر اصل ثبوت تکلیف است؛
د) باید بین لطف و ملطوف فیه مناسبت باشد؛ به این معنا که لطف، داعی و انگیزه برای حصول ملطوف فیه باشد. ( علم الهدی، ۱۴۱۱ق: ۱۸۷)
هـ) مکلف، به لطف و مناسبت آن با ملطوف فیه آگاه باشد. ( علم الهدی، ۱۴۱۱ق: ۱۸۷)
ی) لطف شامل مؤمن و کافر می شود و از حصول آن برای کافر، عدم کفرش لازم نمی آید. (اضل مقداد،۱۳۸۲، ج ۶: ۱۵۳)
۴ـ۱) وجوب لطف بر خداوند متعال
متکلمان عدلیه برای اثبات وجوب لطف بر خداوند دو دلیل اقامه کرده اند: یکی از طریق امتناع نقض غرض بر خداوند متعال، و دیگری از راه جود و کرم الهی.
الف) امتناع نقض غرض که غالبا از سوی متکلمان عدلیه ارائه شده مبتنی است بر مسأله مورد اختلاف بین اشاعره و عدلیه یعنی مسأله حسن و قبح عملی.
ب) جود و کرم اله که از سوی شیخ مفید رد شده است بیش تر جنبه فلسفی دارد تا کلامی، و شبیه استدلالات حکما است، همانند استدلال ابن سینا درباره لزوم نبوت.
۱ـ۴ـ۱) تقریر دلیل اول: امتناع نقض غرض
خداوند حکیم انسان ها را بدون غرض تکلیف نکرده است بلکه حصول غرضی را از تکلیف آن ها در نظر داشته است که همان تکامل شخصیتی آن هاست توسط عمل به تکالیف. این مطلب مبتنی است بر امتناع غرض دار نبودن افعال الهی که در جای خود بحث و اثبات شده است.
حال اگر خداوند متعال بداند که انسان ها اطاعت را پیشه خود نکرده و به تکالیف شرعی عمل نمی نمایند و در نتیجه غرض از تکلیف حاصل نخواهد شد مگر این که لطفی تحقق پذیرد، اگر در این حال به بندگانش لطف نکند غرض خویش را نقض کرده است و این بر خداوند حکیم علی الاطلاق محال است. بنابراین لطف بر خداوند عزوجل واجب است از باب تحصیل غرض.
خواجه طوسی می فرماید: «و اللطف واجب لتحصیل الغرض به …»؛ (حلی، ۱۳۱۲: ۳۲۴) «لطف بر خداوند واجب است؛ زیرا که غرض از تکلیف به آن حاصل می شود».
علامه حلی در شرح آن می فرماید: «اللطف واجب خلافا للأشعریه، و الدلیل علی وجوبه انه حصل غرض المکلف فیکون واجبا و الا لزم نقض الغرض.
بیان الملازمه ان المکلف اذا علم ان المکلف لا یطیع الا باللطف فلوکلفه من دونه کان ناقضا لغرضه، کمن دعا غیره الی طعام و هو یعلم انه لا یجیبه الا اذا فعل معه نوعا من التأدب، فاذا لم یفعل الداعی ذلک النوع من التأدب کان ناقضا لغرضه، فوجوب اللطف یستلزم تحصیل الغرض»؛ (حلی، ۱۳۱۲: ۳۲۵) «لطف واجب است به خلاف نظر اشاعره. و دلیل بر وجوب آن این که به لطف هدف خداوند در خارج تحقق پیدا می کند و لذا واجب است تا نقض غرض لازم نیاید.

شبکه ­های حسگر مکان­یاب
مقدمه
به طور ساده و اصولی کلیه روش­های تشخیص و تخمین مکان هدف در فضاهای دو بعدی و سه بعدی مکان­ یابی نامیده می­شوند.
دسته­بندی سیستم­های مکان­یاب:
دسته­بندی فناوری­های مکان­ یابی بر چندین اساس مختلف انجام می­گردد. اولین و مهمترین نوع دسته­بندی که معمولا از آن استفاده می­ شود، دسته­بندی سیستم­های مکان­ یابی از نوع فاصله­یابی می­باشد.
دسته­ی اول، سیستم­هایی هستند که فاصله­یابی آن­ها بر اساس سیگنال­های رادیویی انجام می­گیرد که به آن­ها سیستم­های مکان­یاب بر پایه­ فاصله­یابی گفته می­ شود.
دسته­ی دوم، سیستم­هایی هستند که فاصله­یابی آنها با بهره گرفتن از نقشه­های از پیش ثبت شده انجام می­گیرد. این روش­ها شامل دو مرحله می­باشند:
مرحله­ اول: ایجاد یک نقشه از محیط مورد نظر و ثبت مشخصات سیگنال در نقطه به نقطه­ی محیط تحت نظارت.
مرحله­ دوم: در این مرحله مکان­ یابی واقعی انجام شده و در هر نقطه از هدف با توجه به دریافت سیگنال براساس نقشه ثبتی موقعیت را تشخیص می­دهد.
از جمله مشکلات استفاده از این روش ثبت اطلاعات با حجم بالا و پیچیدگی قدرت پردازش می­باشد که عملا استفاده از این نوع سیستم­ها را در مناطق وسیع با دقت مناسب غیر ممکن می­سازد.
از پرکاربردترین روش­هایی که از این فناوری استفاده می­ کنند، روش­هایی مبنی بر ثبت قدرت سیگنال و روش­هایی مبتنی بر متوسط توان دریافتی سیگنال و متوسط تاخیر ناشی از پروفایل تاخیر می­باشد.
به دلیل معایب عنوان شده­، برای سیستم­های مبتنی بر ثبت مشخصات سیگنال و همچنین تنوع سیستم­های مکان­یاب مبتنی بر فاصله­یابی از طریق سیگنال­های رادیویی، این­گونه سیستم­ها دارای کاربرد بیشتری هستند.

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

این­گونه سیستم­­های مکان­یاب مبتنی بر سیگنال، دارای چند نوع دسته­بندی بوده و در ادامه فقط به این سیستم­ها پرداخته می­ شود که به اختصار منظور از سیستم­های مکان­یاب، مکان­یاب­های مبتنی بر فاصله­یابی از طریق سیگنال­های رادیویی می­باشد.
به لحاظ روش اندازه ­گیری فاصله برای مکان­ یابی، دسته­بندی زیر انجام می­گردد:
الف: استفاده از تاخیر زمان بین سیگنال ارسالی و دریافتی.
ب: استفاده از تاخیر زمان بین دو سیگنال ارسالی از یک گره مرجع زمانی وسایر گره­های مرجع.
ج: استفاده از زاویه رسیدن سیگنال.
د: استفاده از سیگنال­های گردشی.
جهت محاسبه­ی زمان رفت و برگشت سیگنال بین یک فرستنده و گیرنده به لحاظ نوع سیگنال فاصله­یاب دسته­بندی زیر انجام می­ شود:
به دلیل عبور از موانع و نیز گذراندن مسافت­های طولانی بهترین و معمول­ترین سیگنال­ها که برای این هدف مناسب هستند، سیگنال­های رادیویی می­باشند. سیگنال­های مادون قرمز ارتباطی ارزان و با توان پایین، نمونه ­ای از این سیگنال­ها هستند. این سیگنال­ها بر خلاف سیگنال­های رادیویی قابلیت عبور از موانع را ندارند.
سیگنال­های نوری دارای توان مصرفی پایین بوده و نیاز به دید مستقیم دارند و همچنین در مقابل نورهای محیطی محافظت نشده­اند.
در میان انواع سیگنال­ها اعم از رادیویی و غیره، سیگنال­های فراپهن­باند از جمله فناوری­های مناسب برای مکان­ یابی می­باشند که در فصل دوم به آن­ها اشاره شد.
از دیگر معیار­های دسته­بندی، تکنیک­های مکان­ یابی باز بودن یا بسته بودن فضای محل حضور گره هدف می­باشد.
براساس این معیار، فضاهای باز می­توانند از سایر فناوری­های مکان­ یابی چون GPS نیز استفاده نمایند اما این در صورتی است که در فضاهای بسته این فناوری­ها کارآمد نبوده و نیاز به مکان­یاب­های دقیق­تر احساس ­شود.
از دیگر معیار­های دسته­بندی تکنیک­های مکان­یاب می­توان به مرکزگرا بودن یا فعال و غیرفعال بودن تکنیک­ها اشاره نمود.
شبکه ­های حسگر
توزیع شبکه ­های حسگر نزدیک به ۳۰ سال است که مطرح شده است. اما با پیشرفت ادوات نیمه هادی و ساخت ابزارهایی با مصرف توان کم، قدرت پردازش مناسب و هزینه­ نسبتا” پایین تحقیقات در این زمینه رونقی تازه یافته است.
با توجه به پیشرفت­های اخیر اجزا الکترونیک، کاربرد­­های زیادی برای شبکه ­های حسگری تعریف شده­ است. این گونه کاربردها بر مبنای اهدافی چون شناسایی، مراقبت و کنترل بنا نهاده می­شوند.
شبکه ­های حسگری مکان­یاب مکان برخی حسگرها را که دارای موقعیت مشخصی نیستند بوسیله برخی حسگرها با مختصات معلوم تخمین می زنند که بر اساس یکی از روش­های اندازه ­گیری پارامترهای سیگنال دریافتی مانند توان یا زمان رسیدن سیگنال دریافتی صورت می­گیرد. حسگرهایی که دارای مختصات معلوم در شبکه هستند، حسگرهای مرجع یا گره­های مرجع ^[۳۸]نامیده می­شوند.
گره­های مرجع­ مختصات خود را معمولا با بهره گرفتن از سیستم­های GPS می­یابند. در محیط­های بسته می­توان برای آن­ها مختصات تعریف نمود یا حسگرها را در مختصات معینی نصب کرد. البته محدودیت­های مصرف توان و سایر حسگرها نیز ممکن است اجازه­ی استفاده از GPS را در گره­های مرجع ندهد.
حسگرهایی که دارای مختصات مجهول هستند و باید بوسیله­ی الگوریتم­های مکان­یاب مکان آن­ها تخمین زده شود، گره های هدف می­باشند. البته در بسیاری از کاربردها نیازی به داشتن گره­های مرجع نیست و مهم تعیین موقعیت حسگرها نسبت به یکدیگر است.
اولین مسئله در شبکه ­های مکان­یاب اندازه ­گیری سیگنال رسیده از گره­های دیگر و استخراج پارامتر مربوط به فاصله است. مکان حسگر هدف بر مبنای یکی از روش­های اندازه ­گیری فاصله (در این کاربرد TOA ) به صورت زیر تخمین زده می شود:

که y فاصله استخراج شده از سیگنال دریافتی و x مکان واقعی حسگر وe خطای حاصل از نویز است.
با بهره گرفتن از maximum likelihood که یک روش تخمین است سعی در مینیمم کردن خطا با داشتن توزیع آماری e می­ شود.
دسته­بندی الگوریتم­های مکان­یاب در شبکه ­های حسگر:
بر اساس دیدگاه پردازش پارامترهای اندازه ­گیری شده بالا دو نوع الگوریتم وجود دارد. الگوریتم­های مرکزگرا ^[۳۹]و الگوریتم­های توزیع^[۴۰] [۱۰].
در الگوریتم­های مرکزگرا، تمام اطلاعات و پارامترهای اندازه ­گیری شده بوسیله­ی حسگرها به یک مرکز با هسته­ی محاسباتی قوی ارسال می­شوند. با توجه به اینکه در الگوریتم­های توزیع، گروهی از حسگرها موقعیت خود را می­یابند[۱۰] .
رویکرد اصلی در الگوریتم­های مرکزگرا به MDC ^[۴۱]ها، بهینه­سازی آماری و برنامه­ ریزی­های خطی منجر می­ شود. رویکرد اصلی الگوریتم­های توزیع شامل DV_HOP و DV_Distance ها می­ شود. این دو نوع الگوریتم می­توانند از جهات متفاوت مقایسه شوند.
دقت، پیچیدگی محاسباتی، بازدهی انرژی و پوشش از جمله معیارهای انتخاب یک الگوریتم است. الگوریتم­های توزیع از لحاظ پیچیدگی ساده­تر و از لحاظ مصرف انرژی مناسب­ترند اما برای داشتن مانیتورینگ خوب نیاز به الگوریتم­های مرکزگرا می­باشند. بنابراین این الگوریتم­ها در اکثر کاربرد­ها مفیدترند.
احتمال خطا در انتشار، مشکل دیگری است که الگوریتم­های توزیع دارند و برای مقابله با آن باید از ارسال مکرر استفاده کنند که باعث تاخیر زیاد در این سیستم­ها می­ شود.
از طرفی طراحی الگوریتم مناسب از لحاظ دقت، برای این سیستم­ها به دلیل کمبود امکانات پردازشی مشکل است.
مهمترین نوع الگوریتم­های مرکزگرا الگوریتم­های MDS می­باشند که بنا به کاربردهای مختلف دارای نسخه­های متفاوتی هستند.
الگوریتم MDS
به طورکلی، تمام الگوریتم­های MDS ابتدا شامل کوتاهترین مسیر بین تمام گره­های شبکه به صورت دو به دو می­باشند. بنابراین با داشتن کمترین پرش­ها بین دو گره به ازای تمام گره­ها می­توان فاصله هر دو گره را پیدا کرد [۱۰] .
در این صورت موقعیت گره­ها با توجه به داشتن مکان گره­های مرجع با تکنیک­های تخمین تعیین می­ شود. این الگوریتم در مکان­هایی که توزیع گره­ها مرتب است مناسب می­باشد. زیرا اگر چگالی گره­ها مناسب باشد طول واقعی بین گره­ها نزدیک به حاصلضرب تعداد پرش­ها در فاصله­ی متوسط بین گره­هاست.
الگوریتم­های زیادی بر مبنای هدف خاصی ارائه شده ­اند. هیچ الگوریتمی به صورت خاص وجود ندارد که در همه دسته­بندی­ها دارای کارایی بالا باشد.
هرکدام از این الگوریتم­ها بر مبنای هدف خاصی بکار گرفته می­شوند. از این رو انتخاب الگوریتم مناسب برای کاربرد خاص از روی تجربه زیاد و البته هنر حاصل می­ شود. در میان الگوریتم مرکزگرا، الگوریتم­هایی بر پایه­ های دقت، هزینه، توان مصرفی و پوشش در این تحقیق بکارگرفته می­شوند.
به بیان دیگر، در این رویکردها باید نوعی مصالحه بین معیار­ها برقرار شود. مثلا افزایش دقت در برخی عملکردها منجر به افزایش تعداد حسگر و افزایش هزینه است. هدف اصلی این تکنیک­ها ایجاد یک پیکربندی فضایی در یک بعد، دو بعد یا سه بعد از نقاط می­باشد.

۷- حرکت مایع به علت اختلاف درجه حرارت
در مورد محصولات کشاورزی بیشتر مکانیزمهای حرکت از لوله‌های مویین و انتشار انجام می‌پذیرد(بی‌نام، ۱۳۷۲).
به طور کلی عمل خشک‌کردن تابع عوامل زیر است (Hall, 1971) :
۱- رطوبت اولیه ماده
۲- رطوبت نسبی محیط
۳- رطوبت تعادلی ماده (EMC)
۴- درجه حرارت محیط
۵- شکل و نوع ماده
از عوامل مهم فوق، رطوبت تعادلی است. مقدار رطوبت ماده بعد از آنکه مدت زمان نامحدودی در محیط ویژه‌ای از لحاظ درجه حرارت و رطوبت نسبی قرار گرفت، رطوبت تعادلی نامیده می شود. در واقع میزان رطوبتی است که فشار بخار درونی ماده با فشار بخار آب در محیط یکسان شود (Brooker et al. ۱۹۹۲). چندین مدل تجربی و تئوری برای تعیین رطوبت تعادلی وجود دارد که یکی از آنها معادله هندرسون^[۴۵] می‌باشد .

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

(۲-۴)
RH: رطوبت نسبی (decimal)،
M_e:رطوبت تعادلی (% d.b.)،
θ_abc: دمای مطلق محیط(K)،
i ,h :ثابتهایی براساس خصوصیات دانه.
برای دانه های ذرت، رابطه زیر برای رطوبت تعادلی معرفی گردیده است (Thompson, 1967):
۱-RH=exp[-k(T+C)(100M_e)^N] (۲-۵)
که در آن k=86510, N=1.8634, C=49.81 می باشد.
۲-۴- دسته‌بندی رطوبت موجود در دانه
رطوبت موجود در ماده غذایی به سه دسته تقسیم می‌شود (Trybal, 1990) :
۲-۴-۱ رطوبت آزاد^[۴۶]:
آبی که به شکل لایه نازکی سطح ماده را پوشانده آب آزاد یا رطوبت آزاد گفته می‌شود (پهلوانزاده، ۱۳۷۷).
۲-۴-۲- رطوبت غیر پیوندی^[۴۷]:
رطوبتی می باشد که فشار بخار تعادلی آن در ماده برابر با فشار بخار مایع در همان درجه حرارت می‌باشد. این رطوبت در خلل وفرج محصول قرار گرفته و تحت اثر نیروهای کششی سطحی قرار دارد (Trybal, 1990).
۲-۴-۳- رطوبت پیوندی^[۴۸]:
رطوبتی می باشد که فشار بخار تعادلی آن در ماده کم تر از فشار بخار مایع در همان درجه حرارت می باشد. این رطوبت تحت اثر پیوند هیدروژنی و جاذبه مولکولی قرار دارد. تنها رطوبت آزاد وغیر پیوندی است که می تواند تبخیر شود و طی فرایند خشک کردن از ماده خارج شود (Trybal, 1990).
۲-۵- ویژگیهای هوای خشک‌کننده:
محیطی که غلات جهت خشک‌کردن در آن قرار می‌گیرند هوای مرطوب است که مخلوطی از هوای خشک و بخار آب است.گرچه نسبت وزنی بخار آب در هوایی که برای خشک‌کردن غلات به‌کار می‌رود همواره کمتر از یک دهم است، اما وجود مولکولهای آب تأثیرعمیقی در فرایند خشک‌کردن دارد. اصـطلاحات زیر برای تبیین خواص ترمودینامیکی هوای خشـک‌کـننده به کار می‌روند (Brooker et al., 1992).
فشار بخار^[۴۹]:
فشار بخار آب ( P_v ) فشار جزئی اعمال شده توسط مولکولهای بخار آب موجود در هوای مرطوب می‌باشد. هنگامی که هوا کاملا توسط بخار آب اشباع باشد این فشار را فشار بخار اشباع می‌نامند (P_vs). فشار بخار هوای مطلوب برای خشک‌کردن غلات کم است (معمولا کمتر از۹/۶ kPaیا psia 7/14).
رطوبت نسبی^[۵۰]:
رطوبت نسبی (φ)، نسبت مولی بخار آب موجود در هوا به نسبت مولی بخار آب در هوای اشباع در همان دما و فشار هوا است. به عبارت دیگر رطوبت نسبی، فشار بخار آب موجود در هوا به فشار بخار آب، در هوای اشباع در همان دما و فشار هوا است.
نسبت رطوبتی^[۵۱]:
نسبت رطوبتی (W)، جرم بخار آب موجود در واحد جرم هوای خشک است. عبارات دیگری که برای این اصطلاح به کار می‌روند رطوبت مطلق^[۵۲] یا رطوبت ویژه^[۵۳] می‌باشد. نسبت رطوبـت هوایی که برای خشک‌کردن غلات بکار می‌رود پاییـن است و در دامنه ۰۰۵/۰ تا ۲/۰ کیلوگرم آب بر کیلوگرم هوای خشک قرار می‌گیرد. برای محاسبه نسبت رطوبت می‌توان از رابطه زیر استفاده کرد (Brooker et al., 1992).
(۲-۶)
P: فشار اتمسفر معادلkPa 32/101
درجه حرارت خشک^[۵۴]:
دمای هوای مرطوبت است که به وسیله دما سنج معمولی بدست می‌آید.
دمای نقطه شبنم^[۵۵]:
دمایی است که در آن میعان صورت می‌گیرد، هنگامی که هوا در یک نسبت رطوبت و فشار ثابت سرد شود. بنابراین دمای نقطه شبنم همان دمای اشباع در رطوبت مطلق و فشار بخار ثابت است.
درجه حرارت تر^[۵۶]:
وقتی حباب دماسنج با فتیله تر پوشانده شود و در معرض جریان هوا با سرعت m/s 5 قرار گیرد، دمایی که دماسنج نشان می‌دهد دمای تر است.
حجم مخصوص^[۵۷]:
حجم واحد جرم هوای خشک است.
آنتالپی^[۵۸]:
انرژی ترمودینامیکی کل موجود در یک سیستم است. آنتالپی هوای مرطوب، مجموع انرژی بخار آب و هوای خشک در واحد جرم هوای خشک می‌باشد. آنتالپی هوایی که به منظور خشک‌کردن غلات استفاده می‌شود برابر با مجموع آنتالپی هوای خشک و بخار آب موجود در هوا است. آنتالپی بخار آب فوق گرم نیز برابر با مجموع آنتالپی بخار فوق گرم، تبخیر در نقطه شبنم و آب در نقطه شبنم است.
طی یک فرایند بی دررو^[۵۹] مانند، خشک‌کردن، آنتالپی و درجه حرارت تر ثابت می‌ماند. درجه حرارت خشک^[۶۰] کاهش و رطوبت مطلق، رطوبت نسبی، فشار بخار و نقطه شبنم افزایش می‌یابد. اگر بررسی بهتری روی خواص هوا در زمان خشک‌کردن در نمودار رطوبت‌سنجی انجام دهیم، شرایط به‌این ترتیب خواهد بود که،‌ در زمان ورود هوا به گرمکن، انرژی داخلی مولکولهای هوا بدلیل جذب انرژی گرمایی بالا رفته و در نتیجه آنتالپی آن افزایش می‌یابد. هنگام ورود هوا به خشک‌کن، هوای داغ از میان محصول عبور می‌کند و مقدار زیادی از حرارت هوا صرف گرمای نهان تبخیر آب موجود در دانه‌ها شده، که نتیجه آن بالا رفتن محتوای آب موجود در هوا به صورت بخار است. آنتالپی هوا ثابت مانده و درجه حرارت خشک آن کاهش و رطوبت نسبی و مطلق آن افزایش می‌یابد. به دلیل ثابت ماندن آنتالپی هوا و رسیدن آن به رطوبت اشباع دمای هوا برابر با دمای هوای تر خواهد شد (Izadifar and Mowla, 2000).
۲-۶- مراحل مختلف فرایند خشک کردن
فرایند خشک کردن شامل دو مرحله است (بی نام، ۱۳۷۲).
۲-۶-۱- مرحله با نرخ ثابت^[۶۱]
در این مرحله خشک‌شدن، خروج آب همانند تبخیر از یک سطح آزاد آب صورت می گیرد. دمای جسم ثابت می ماند و برابر با دمای مرطوب هوا است. سرعت خشک شدن در این مرحله توسط نفوذ بخار آب به لایه هوای مجاور سطح جسم کنترل می شود. سرعت ثابت تبخیر آب در سطح جسم دلیل ثابت ماندن دمای سطح ماده خشک شونده می باشد که این دما تقریبا برابر با دمای تر هوا خواهد بود. اگر انتقال حرارت علاوه بر روش جابجایی بااستفاده از روش های دیگر نیز انجام شود دمای جسم بیشتر از دمای مرطوب هوا شده و سرعت خشک شدن افزایش خواهد یافت و زمانی فرامی رسد که سرعت حرکت مولکولهای آب از عمق جسم به سطح آن به قدری کاهش می یابد که سطح جسم شروع به خشک شدن کند. در این هنگام رطوبت باقی مانده در ماده خشک شونده را رطوبت بحرانی^[۶۲] می نامند (بی نام، ۱۳۷۲). در این هنگام مرحله با نرخ نزولی^[۶۳] آغاز می شود. معادله نرخ خشک شدن در مرحله ثابت به شکل زیر است (زمردیان. ۱۳۸۷).

دو سامانه

تحت کنترل آمریکا

۲

سامانه موشکی Mistral

۲۴

—

۳

سامانه موشکی Rapier

۱۸

—

۴

سامانه موشکی Roland 2

۹

—

۵

سامانه موشکی دوش پرتاب
FIM-92A Stinger

۱۲

—

۶

سامانه موشکی دوش پرتاب Blowpipe

۶

—

• سامانه های راداری پدافند هوایی قطر

کشور قطر صرفاً دارای سامانه راداری MRR-3D می باشد . ( ۲۰۱۴ ، INSS)
۵-۶ نیروی دریایی قطر
کشور قطر دارای ۳۵۰۰۰ کیلومتر مربع آب های سرزمینی می باشد که حدود سه برابر مرز خشکی این کشور وسعت دارد و با توجه به اینکه زیرساخت های نفت و بویژه گاز طبیعی قطر در آ ب های این کشور قرار گرفته و تنها منبع درآمد این کشور محسوب می گردند، تامین امنیت دریایی برای قطر بسیار مهم بوده و به همین دلیل مدرنیزاسیون نیروی دریایی با پروژه ای تحت عنوان «سپر امنیت ملی قطر» در دستور کار مقامات قطری قرار گرفته است که از جمله اقدامات طرحریزی شده در این پروژه ، احداث یک پایگاه دریایی جدید جهت نیروی دریایی قطر، خرید شناورهای رزمی پیشرفته در ابعاد مختلف ، خرید بالگردهای دریایی ، خرید شناورهای مین گذار و مین روب ، افزایش اشراف اطلاعاتی و نیز خرید هواپیماهای بدون سرنشین جهت نیروی دریایی می باشد (۲۰۱۴-defence news )

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

۵-۶-۱ ساختار و سازمان نیروی دریایی قطر
نیروی دریایی قطر دارای ۱۸۰۰ نیرو می باشد که شامل پلیس دریایی و یگان توپخانه ساحلی نیز می باشد . ستاد نیروی دریایی قطر در شهر بندری دوحه پایتخت این کشور قرار گرفته و در حال حاضر فرمانده نیروی دریایی قطر « دریابان ستاد محمد بن ناصر المهندی»می باشد ( ۲۰۱۴ ، INSS)
۵-۶-۲ پایگاه های دریایی قطر
نیروی دریایی قطر دارای دو پایگاه دریایی شامل پایگاه دریایی «دوحه» و پایگاه دریایی «جزیره هلول^[۲۶]»
می باشد (۲۰۱۴ ، bluebird-electric)
شایان ذکر است نیروی دریایی قطر با همکاری شرکت های غربی طی پروژه ای به ارزش ۴/۷ میلیارد دلار در حال احداث یک بندرگاه و پایگاه دریایی جدید در ۱۴ کیلومتری شهر دوحه می باشد که قابلیت پهلوگیری ناوهای با حجم بالا را نیز دارا می باشد . بر اساس طرحریزی بعمل آمده ، پایگاه دریایی مذکور در سال ۲۰۱۷ آماده بهره برداری خواهد گردید و نقش بسزایی در افزایش قابلیت های دریایی قطر خواهد
داشت (۲۰۱۴،defence news )
۵-۶-۳ تجهیزات نیروی دریایی قطر
همانطور که ذکر گردید کشور قطر بدلیل وابستگی شدید به تامین امنیت دریایی از یک سو و احساس عقب ماندگی از سایر کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس در بعد قدرت دریایی از سوی دیگر ، در تلاش است نسبت به مدرنیزاسیون و تجهیز نیروی دریایی خود اقدام نماید .