شرطی که در آن نفع و فایده نباشد.
شرطی که نامشروع باشد.
مبحث دوم- شرایط اختصاصی
شرایطی که در قسمت قبل تحت عنوان شرایط عمومی بحث و بررسی شد. شرایط عمومی عقد بیع بود که بعلت زیر مجموعه بودن عقد مرابحه وجود آن شرایط جهت اعتبار داشتن عقد مرابحه لازم و ضروریست. حال شرایط اختصاصی که مخصوص عقد مرابحه می‌باشد را مورد بحث قرار می‌دهیم.
گفتار اول- اجزا عقد مرابحه وشرایط کالا
جهت اجرای صحیح عقد مرابحه، حتما” باید موضوع تملک کالا توسط فروشنده، مشخص شده وخود کالا نیز،باید یک سری شرایطی داشته باشد که به آنها اشاره میکنیم.
الف -اجزاءعقدمرابحه
قرارداد مرابحه از اجزاء مختلفی تشکیل شده است^[۴۳]. شرط مهمی که در این خصوص باید رعایت شود. اینست که خود قرارداد مرابحه باید به عنوان آخرین مرحله قبل از تحویل کالا منعقد گردد. بدین معنی که تعهد مشتری مبنی بر خرید کالا و همینطور فروش کالا توسط تأمین کننده مالی، حتماً باید قبل از انعقاد قرارداد مرابحه صورت پذیرد.
ب- شرایط کالا در عقد مرابحه
موجود بودن وعین بودن کالا، از شرایط خاص، عقد مرابحه می باشد؛ که در زیر مختصرا”به آن میپردازیم.
اول- موجود بودن کالا
وجود کالای مورد مرابحه در حین عقد قرارداد، یکی از شرایط اصلی و اساسی این عقد می‌باشد. چرا که تأمین کننده مالی کالایی را که متقاضی درخواست نموده است، (با همان ویژگی‌های درخواستی) ابتدا باید خریداری نموده و قبل از اینکه عقد مرابحه اجرا گردد، باید آن کالا در تملک او باشد.
خصوصیات کالا همانطوری که در شرایط عمومی به تفصیل آمد. یا باید عین باشد یا کلی در معین که در حکم عین می‌باشد. عین آنست که قابل رویت و دارای حجم و ابعاد باشد. مانند اتومبیل، میز، صندلی و … و منظور از کلی در معین، مالی است که دارای مصادیق زیادی باشد. مانند یک تن گندم دارای فلان اوصاف یا از نمونه قابل ارائه.
دوم- عین بودن کالا
کالای مورد معامله در قرارداد مرابحه باید عین باشد و معامله اسناد اعتباری (خود اسناد ذاتاَ) از طریق مرابحه مجاز نیست. همانطوری که ذکر شد مورد معامله در عقد مرابحه حتماً باید عین باشد. از صاحب جواهر نقل است که «هیچ اشکال و خلافی نیست در اینکه معتبر است مبیع عین باشد، پس شامل منافع (خدمات) و حقوق نمی‌شود»^[۴۴].
گفتار دوم- شرایط مالی عقد مرابحه
از شرایط اختصاصی عقد مرابحه، شرایط سود و هزینه های مصرفه در خرید کالا میباشد.شرایط سود، در این عقد بسیار نکته باریک وحساسی میباشد، چراکه در صورت غفلت جزئی از حصول آن شرایط، عقد به سمت وسوی ربویت سوق پیدا خواهد کرد.
الف-سود در عقد مرابحه
سود قرارداد مرابحه، با توافق طرفین تعیین می‌شود و می‌تواند بصورت مقطوع یا درصدی از بهای کالا باشد. اما نمی‌تواند تابعی از زمان باشد چرا که شبهه ربا پیش خواهد آمد.
اول- ربا
ربا کلاً بر دو قسم است، ربای در معامله، ربای در قرض.
۱- ربا در معامله
«ربا در معامله عبارتست از مبادله دو کالای مثل هم با دریافت اضافی»^[۴۵]. معامله دو شئی با همدیگر، به شرط همجنس بودن، که یکی از آن دو مقدار بیشتری از دیگری داشته باشد. مانند اینکه شخص ۱۰۰ کلیو برنج را با ۱۲۰ کیلو معاوضه کند. این نوع ربا هم در معامله نسیه محقق می‌شود و هم در معامله نقد، و بنابر نظر مشهور فقها اختصاص به اموال موزون (وزن شدنی) و مکیل (پیمانه‌ای) دارد. البته بعضی از فقها آن را در معامله اموال شمردنی نیز جاری می‌دانند. و نظر مشهور فقها ممنوعیت ربا در تمامی معاملات است، نه اینکه خاص عقد بیع باشد.
۲- ربای قرضی
ربای قرضی رایج‌ترین نوع رباست، به این صورت که فرد برای تأمین نیاز مالی جهت امور مصرفی یا سرمایه‌گذاری تقاضای قرض می کند. و در ضمن عقد قرض متعهد می‌گردد، آنچه را که می‌گیرد همراه با زیادی برگرداند.

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

همانطوری که فوقاً اشاره شد، دین اسلام ربا به معنی زیاد بر اصل را، چه بصورت پولی و چه بصورت معاملی تحریم کرده است.
تفاوت بهره با سود در این است که، در بینش سرمایه‌داری که هدف اصلی آن کسب درآمد بیشتر از سرمایه به هر طریق ممکن است، سود سرمایه‌هایی پولی، از طریق وام‌های سود بخش، مطمئن‌ترین وسیله رسیدن به هدف و جلب سود و بهره می‌باشد. اما در اسلام از آنجا که سرمایه‌داری هدف نیست بلکه سودرسانی به مردم هدف است، معاملات عموماً ارزش تولیدی دارند، چرا که مفهوم تولید استفاده از مواد خام برای بهره‌برداری در توزیع عادلانه بین مردم است. پس عملیات سرمایه‌گذاری در هر جا یک نوع تولید است. و در توزیع عادلانه، می‌تواند نقش مؤثر داشته باشد.
و در مرابحه نیز هدف نهایی کمک به تولید بوده و در صورتی که ثمن پرداختی تابعی از زمان باشد. احتمال و شبهه ربا پیش خواهد آمد.
ب-هزینه‌ها در عقد مرابحه
فروشنده کالای موضوع قرارداد مرابحه باید کلیه هزینه‌های تملک کالا، اعم از هزینه‌های حمل و نقل، حقوق و عوارض گمرکی، و سایر موارد را، در محاسبه قیمت تمام شده کالای خود محاسبه نماید. لازم به یادآوریست که این هزینه‌ها باید مختص کالای مورد مرابحه باشد و فروشنده نمی‌تواند سایر هزینه‌ها، اعم از حقوق و دستمزد پرسنل و اجاره محل کسب و کار را بر روی کالای مورد مرابحه سرشکن نماید. البته هزینه انبار کالای مورد مرابحه از این مورد مستثنی می‌باشد.
قرارداد مرابحه تنها وقتی معتبر خواهد بود که تمامی هزینه‌های تملک کالای مورد مرابحه توسط فروشنده برای خریدار کاملاً معین و مستند ارائه بشود. ولی اگر محاسبه دقیق و ریز هزینه‌های تملک کالا ممکن نباشد، کالای مذکور تحت قالب عقد مرابحه نمی‌تواند موضوع مرابحه قرار گیرد.
ج- زیادتی در عقد مرابحه
هر گاه در نتیجه عمل بایع و یا شخص دیگری، در قیمت کالای مورد مرابحه افزایشی حاصل گردد، لازم است، بهای خرید و اجرت آن اعلام گردد. و فروختن قسمتی از کالای خریداری شده به بیع مرابحه و قسمت دیگر آن به دیگر عقود، صحیح نمی‌باشد، اگرچه آنها را جداگانه قیمت‌گذاری کرده باشد، مگر اینکه کل قضیه خرید و نحوه فروش آنرا به خریدار اطلاع داده، و مورد قبول او قرار گرفت باشد. و همینطور اگر فروشنده، کالایی را به نسیه خریداری کرده است، نمی‌تواند آنرا به بیع مرابحه بفروشد. و در عقد مرابحه باید قسمت نقدی ثمن با قیمت غیرنقدی آن متفاوت باشد. کاملاً منطقی است که فروشنده باید قیمت نقدی کالا را با قیمت غیرنقدی آن متفاوت دیده و قیمت نقدی آن کمتر از قیمت غیرنقدی باشد. و هنگام فروش کالا بایستی زمان پرداخت را در نظر گرفته و قیمت را متناسب با آن افزایش داد. طبیعی است که در بازار هم قیمت نقدی کالا از قیمت غیرنقدی کالای مورد مرابحه، کمتر خواهد بود. بدین معنی که خریدار آن کالا را در بازار می‌تواند به قیمت پایین‌تری تهیه نماید^[۴۶].
د- جریمه در عقد مرابحه
تأمین کننده مالی می‌تواند در قرارداد مرابحه، جریمه‌ای برای خریدار، در صورت تأخیر پرداخت بهای کالای مورد مرابحه در مدت مورد توافق تعیین کرده و به توافق طرفین رسیده و در قرارداد نیزآورده شود.
گفتار سوم- بیع متقابل درعقد مرابحه
استفاده از شرایط بیع متقابل در عقد مرابحه صحیح نمی‌باشد. و بدین ترتیب فروشنده در عقد مرابحه نمی‌تواند ثمن معامله را در مقابل دریافت کالای دیگری که در قالب قرارداد مرابحه مجزایی، بین خریدار به عنوان فروشنده و تأمین کننده اصلی مالی- به عنوان خریدار- بر واگذاری کالای مورد توافق دریافت نماید.
ثمن در عقد مرابحه حتماً باید وجه نقد باشد. در غیر این صورت عقد مرابحه صحیح نخواهد بود. البته قبلاً نیز بحث گردید که ثمن در بیع حتماً باید وجه نقد باشد. و اگر ثمن، کالا باشد، موضوع از بیع نقد خارج می‌گردد و به طرف بیع متقابل سوق پیدا کرده و در این صورت مورد معامله نخواهد توانست، در قالب عقد مرابحه قرار گیرد.
اگر تأمین کننده مالی شخص ثالثی را بعنوان نماینده خود، برای خرید کالای درخواستی و مورد توافق در عقد مرابحه، اجیر قرار داده باشد. و یا جهت تحویل کالای مذکور وکیل یا امین تعیین کرده باشد. این امورات باید تحت قالب یک قرارداد جدای از عقد مرابحه بسته شده، و نباید هیچ ربطی به عقد مرابحه داشته باشد. بدین ترتیب، اگر تأمین کننده مالی (فروشنده) خریدار را به عنوان نماینده خود معرفی نماید، حتماً باید موضوع خرید کالای مرابحه، تحت قرارداد علی حدّه‌ای منعقد شده باشد و جزء عقد مرابحه نبوده و مجزای از آن خواهد بود. و فاکتور صادر شده از طرف فروشنده کالا، بایستی به عنوانو نام تأمین کننده مالی صادر شود. و اگر نماینده‌ای از طرف تأمین کننده مالی برای دریافت فاکتور و یا کالای مورد نظر معرفی شود، باز باید فاکتور بنام تأمین کننده مالی صادر شود. تا اینکه مالکیت تأمین کننده مالی بر اموال موضوع قرارداد مرابحه ثابت شود. بهتر است بهای کالا نیز بصورت نقد و مستقیم توسط تأمین کننده مالی به فروشنده کالا پرداخت شود. و هیچ واسطه‌ای در بین آنها نباشد و همانطوری که مشتری متعهد به خرید کالا می‌شود، تأمین کننده مالی نیز باید متعهد به تحویل کالای مورد معامله در قرارداد مرابحه باشد. البته زمان تحویل و مکان تحویل و با کم و کیفی که در متن قرارداد آمده است باید از جانب طرفین رعایت شود. و طرفین خود را ملزم به اجرای آن تعهدات بدانند.
فصل سوم
آثار عقد مرابحه
آنچه در این فصل مورد بحث و بررسی قرار می‌دهیم آثار بیع به جهت عمومیتی است که عقد مرابحه را نیز در برمی گیرد و در فواصل بحث آثار خاصی که مربوط به عقد مرابحه می‌باشد، مورد توجه قرار داده و به آنها خواهیم پرداخت.
آثار بیعی که به صورت صحیح واقع شده باشد، طبق تصریح ماده ۳۶۲ ق.م موارد زیر خواهد بود. همزمان با وقوع عقد بیع مشتری مالک بیع شده و بایع مالک ثمن خواهد شد. و عقد بیع، بایع را ضامن درک بیع کرده و مشتری را ضامن درک ثمن می کند. عقد بیع فروشنده را ملزم به تسلیم مبیع می کند، و همین طور مشتری را ملزم به تأدیه ثمن.
حال به بحث در خصوص این آثار پرداخته و در انتها اثری را که عقد بیع دارد و در ماده مذکور آورده نشده است بررسی می‌کنیم.
مبحث اول: انواع بیع از حیث آثار
بیع ازحیث آثار را در دو گفتار و با عناوین:آثار بیع متزلزل و آثار بیع با شرایط خاص مورد بررسی قرار می دهیم.
گفتار اول: آثار بیع متزلزل

الله خالق همه موجودات است.
قرآن کتاب نازل شده بر حضرت محمد| می‌باشد.
شرایع الهی اشتراکاتی با هم دارند.
۱ـ۸ـ اهداف تحقیق
خداوند بشریت را برای عبادت و هدایت و تکامل معنوی آفریده است و برای همه انسان‌ها جهت رسیدن به قرب خود صراطی مستقیم معین فرموده و برای تکمیل این برنامه رسولان خود را از میان انسان‌های برگزیده ارسال داشته است تا این سفیران الهی رسولان خدا، بشریت را به خداوند و یکتا پرستی فراخوانند و آنان را از بت و بت‌پرستی بازدارند و این چنین در پیمودن طریق حق از وحدت و اتحاد کامل برخوردار باشند. در این تحقیق تلاش شده تا با نشان دادن اشتراکات شرایع الهی همگان را آن گونه که قرآن هم فرموده: {کَانَ النَّاسُ أُمَّهً وَاحِدَهً فَبَعَثَ اللّهُ النَّبِیِّینَ مُبَشِّرِینَ وَمُنذِرِینَ وَأَنزَلَ مَعَهُمُ الْکِتَابَ بِالْحَقِّ لِیَحْکُمَ بَیْنَ النَّاسِ فِیمَا اخْتَلَفُواْ فِیهِ} به وحدت و یکپارچگی در زیر لواء و پرچم سعادت‌بخش توحید فراخوانند و زمینه بهتر و بیشتر تفاهم دین‌داران در باورهای مشترک دینی فراهم گردد، به گونه‌ای که آنان بتوانند در زمینه احکام و قوانین خویش از یکدیگر بهره گیرند.

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

۱ـ۹ـ روش تحقیق
تحقیق حاضر از نوع تحقیقات توصیفی ـ اسنادی می‌باشد که اطلاعات مورد نیاز آن به شیوه کتابخانه‌ای تهیه شده است. اهمیت موضوع ایجاب می‌کند که به منابع متعدد دست اول و تفاسیر معتبر شیعه و سنی مراجعه گردد. ابزار جمع آوری اطلاعات فیش می‌باشد.
۱ـ۱۰ـ سازماندهی تحقیق
در نوشتار حاضر مطالب در قالب سه فصل کلی بیان شده است: فصل اول با عنوان اصطلاحات و مفاهیم، به مفهوم شناسی واژه‌های دین، شریعت، منهاج، ملت، اصول دین و فروع دین می‌پردازد. فصل دوم با عنوان تعدد شرایع الهی و دیدگاه‌های عالمان دراین باره، به دو بخش تقسیم می‌شود که در بخش اول با بیان مقدمه‌ای ابتدا درباره تعداد شرایع الهی بحث می‌کنیم و سپس تک تک شرایع الهی را با شواهدی از آیات قرآن و روایات اهلبیت معرفی می‌کنیم. در بخش دوم همین فصل اقوال عالمان اسلامی را درباره نسخ شرایع گذشته یا وحدت آن بیان می‌کنیم. اما فصل سوم که بخش اصلی این نوشتار است با موضوع اشتراکات شرایع الهی در اصول و فروع به دو بخش تقسیم می‌شود که ابتدا با ورود به مقدمه‌ای بیان می‌کنیم که شرایع الهی در چه اموری با هم اشتراک دارند و سپس در بخش اول دلایلی از قرآن و سنت اهل بیت و عقل انسان بر اشتراک آموزه‌های شرایع الهی می‌آوریم و در بخش دوم، مصادیق این اشتراک آموزه‌های شرایع الهی را در اصول دین یعنی توحید و نبوت و معاد و برخی از فروع دین یعنی نماز، روزه، زکات، حج، جهاد و مواردی دیگر را بررسی می‌کنیم.
فصل اول:
اصطلاحات و مفاهیم
دین از جهت لغت و اصطلاح
شریعت
ملت
منهاج
اصول دین
فروع دین
از آن جایی که در هر بحثی ابتدا باید به روشن کردن مفاهیم و اصطلاحات آن موضوع پرداخت تا چارچوب بحث برای خوانندگان بهتر مشخص شود. از این رو ما در این پروژه هم، فصل اول را اختصاص به مفاهیم و اصطلاحات دادیم تا با ارائه‌ معنای لغوی و اصطلاحی از این مفاهیم که عبارتند از: دین، شریعت، ملت، منهاج، اصول و فروع، تصویری بهتر از موضوع خود در برابر دیدگان خوانندگان بگشاییم.
۱-۱- دین
دین در لغت به معنای جزا، حساب، طاعت، رسم و قانون و نیز به معنای شریعت و آیین است. کتب لغوی مختلف، هر کدام دین را در معانی گوناگونی معنی کرده‌اند. از جمله :راغب اصفهانی در تعریف لغوی دین آورده است: «و الدین یقال للطاعه و الجزاء و استعیر للشریعه، قیل :یعنی الطاعه، فان ذلک لا یکون فی الحقیقه الا بالاخلاص و الاخلاص لا یتاتی فیه الاکراه و قیل :ان ذلک مختص باهل الکتاب الباذلین للجزیه» دین به طاعت و جزاءگفته می‌شود و برای شریعت هم به صورت استعاره آورده می‌شود، البته برخی گفته‌اند: دین طاعت گفته شده زیرا طاعت تنها با اخلاص موجود می‌باشد و این اخلاص هم با اجبار و اکراه در طاعت آورده نمی‌شود و نیز گفته‌اند: که دین مختص به اهل کتابی است که جزیه می‌پردازند.^[۱]
اما در کتاب العین، دین چنین تعریف شده است: «الدین الجزا، کقولک: دان الله العباد یدینهم یوم القیامه ای یجزیهم وهو دیان العباد. و الدین: الطاعه و دانوا الفلان ای اطاعوا. و الدین: العاده» دین به معنای جزا است. هم چون این سخن که خداوند بندگان را روز قیامت جزا می‌دهد و او جزا دهنده بندگان است. همچنین دین به معنای طاعت است مثل اطاعت کردند از فلانی، و دین به معنای رسم و عادت است.^[۲]
در واقع دین، تصدیق به قلب و انقیاد به جوارح و پایبند بودن به اصول وحی می‌باشد. این کلمه مکرر در قرآن آمده است و در معانی گوناگونی که ذکر شد در آیات مختلف به کار رفته است.^[۳] مثلا در آیه ۴ سوره فاتحه الکتاب {مالِکِ یَوْمِ الدِّین} مراد از یوم دین را در این آیه روز قیامت دانسته‌اند. زیرا دین در این آیه به معنای حساب و جزا است.^[۴] یا در آیه ۱۹ سوره آل عمران {إِنَّ الدِّینَ عِنْدَ اللَّهِ الْإِسْلام} مراد از دین طاعت و فرمان‌برداری است. چرا که اصلش از پاداش است و دین نیز به همین معناست، زیرا پاداش است که باید ادا نمود. در واقع دین در این آیه به معنای خود فرمان‌برداری و تسلیم شدن در مقابل برنامه معین و مقررات مخصوص است.^[۵]
اما واژه دین درآیه ۷۶ سوره یوسف
{کَذلِکَ کِدْنا لِیُوسُفَ ما کانَ لِیَأْخُذَ أَخاهُ فی‏ دینِ الْمَلِک}
«این گونه به یوسف شیوه آموختیم. [چرا که‏] او در آیین پادشاه نمى‏توانست برادرش را بازداشت کند.»
به معنای رسم و قانون است. در واقع ترجمه آیه بدین شرح است:آری یوسف طبق قانون پادشاهی مصر نمی‌توانست برادر خود را بازداشت نماید، مگر این که خدا بخواهد و خواست و مشیت خدا این بود که چنین تدبیر و چاره‌جویی را به یوسف وحی کرد. درباره این قسمت آیه قتاده می‌گوید: در قانون پادشاه مصر این حکم نبود که سارق را نزد خود نگه ‌دارند. در واقع او دین را به معنای قانون می‌گیرد. البته اقوال دیگری درباره {فی‏ دینِ الْمَلِک} ذکر شده از جمله، در سلطنت و قدرت شاه یا در رسم و عادت او.^[۶]
اما دین در اصطلاح به مجموعه معتقدات و آداب و احکام و اورادی گفته می‌شود که از طرف ذاتی فوق طبیعت به وسیله یک پیامبر برای مردم بیان می‌گردد و مفاهیم و مسائلی چون خدا، روح، زندگی، مرگ و غیبت، بهشت و جهنم، اخلاق و اجتماع در قلمرو آن قرار دارد.^[۷] البته برخی دین را به چیزی که معبود به‌ واسطه آن اطاعت می‌شود، معنا کرده‌اند. برخی نیز دین را وصفی می‌دانند الهی که صاحبان خرد را با اختیار خود به سوی رستگاری در این دنیا و حسن عاقبت در آخرت می‌کشاند و بدین معنا شامل عقاید و اعمال نیز می‌گردد.^[۸]
اما یکی از جاهایی که واژه دین به معنای آیین و شریعت است و از آن معنای اصطلاحی دین برداشت می‌شود. آیه ۳۳ از سوره مبارکه توبه است:
{هُوَ الَّذی أَرْسَلَ رَسُولَهُ بِالْهُدى‏ وَ دینِ الْحَقِّ}
«او کسى است که پیامبرش را با هدایت و دین درست، فرستاد.»
معنای آیه این است که خدا آن کسی است که رسول خود، محمد| را با هدایت و با دینی فرستاد که با فطرت و حقیقت آفرینش منطبق است تا آن را بر سایر ادیان غلبه دهد. هر چند مشرکان نخواهند و ناراحت شوند. به عبارت دیگر منظور از {دین الحق} همین آیینی است که اصولش حق و فروعش نیز حق و بالاخره تاریخ و مدارک و اسناد و نتیجه و برداشت آن نیز حق است.^[۹]
۱-۲- شریعت
شریعت از ماده شرع گرفته شده و در لغت به معنای راه راست، راه روشن و آشکار و راه ورود حیوانات به آب است. در کتاب لسان العرب شریعت را همانند شرعه می‌داند و این‌ چنین معنا می‌کند: «الشرعه بالکسر الدین و الشرع و الشریعه مثله، مأخوذ من الشریعه و هو مورد الناس للاستسقاء سمیت بذلک لوضوحها و ظهورها و جمعها شرایع» شرع و شریعت مثل شرعه است و آن محل ورود مردم برای سیراب شدن نامیده شده، به خاطر آن که برای واضح شدن و آشکار شدن به کار می‌رود و جمع آن شرایع می‌باشد.^[۱۰]
اما در کتاب العین شریعت این‌ چنین تعریف شده است: «موضع علی شاطئ البحر او فی البحر یهیأ للشرب الدواب و الجمع الشرایع» شریعه جایی است بر ساحل دریا که آماده می‌شود برای نوشیدن حیوانات و جمع آن شرایع است.^[۱۱]
در مورد معنای اصطلاحی شریعت توضیحات مختلفی بیان شده، از آن جمله: شریعت خاص فقه و احکام است و دین خاص اصول و اخلاق و بسیاری هر یک را بر دیگری اطلاق کرده‌اند. به عبارت دیگر، شرع در اصطلاح صحیح همان فقه و احکام است، که باید تعبدا از پیغمبر و امام گرفت و انسان خود در آن تصرف نکند.^[۱۲] برخی دیگر می‌گویند: شریعت که جمع آن شرائع می‌باشد آن چیزی است که خداوند از امر دین برای بندگان تشریع نموده است و آن‌ها را به نماز، روزه و حج و مانند آن امر کرده است. ^[۱۳]
بعضی شریعت را همان شرعه می‌دانند. یعنی راهی که انسان را به آب که وسیله‌ی زندگی است می‌رساند و این که دین را شریعت می‌گویند از آن نظر است که به حقایق و تعلیماتی منتهی می‌گردد که مایه‌ی پاکیزگی و طهارت و حیات انسانی است. در واقع منظور از شریعت، اموری است که به وسیله‌ی آن‌ها خداوند پرستیده می‌شود. از بررسی مجموع تعریف‌های ذکر شده و آیات قرآن می‌توان فهمید، که شریعت با دین تفاوت‌هایی دارد از آن جمله این که دین عام است و به آنچه بر همه پیامبران الهی نازل شده اطلاق می‌گردد ولی شریعت خاص است و تنها بر آنچه بر یک پیامبر یا برای یک امت تشریع شده گفته می‌شود. همچنان که اگر آیات ۱۹ و ۸۵ آل‌عمران را با آیات ۴۸ مائده و ۱۸ جاثیه مقایسه کنیم، اعم بودن دین مشخص خواهد شد که دین شامل شریعت‌های تمام انبیاء است ولی شریعت‌ها اختصاص به برخی پیامبران دارد و برای هر پیامبر به طور جداگانه مطرح شده است. زیرا در هر دو آیه‌ی ۱۹ و ۸۵ آل‌‌عمران که واژه‌ی دین بکار رفته است مطلق دین مد‌نظر است. به عنوان نمونه در آیه‌ی ۱۹ آل‌عمران می‌فرماید:
{إِنَّ الدِّینَ عِنْدَ اللَّهِ الْإِسْلام‏}
«دین پسندیده نزد خداوند اسلام است.»
یعنی از میان همه‌ی ادیان، اسلام دین پسندیده است. اما در دو آیه‌ی دیگر که شریعت بکار رفته این شریعت نسبت به هر آئینی جداست. مثلا در آیه‌ی ۱۸ جاثیه
{لِکُلٍّ جَعَلْنا مِنْکُمْ شِرْعَهً وَ مِنْهاجا}
«براى هر یک از شما [امّت‌ها] شریعت و راه روشنى قرار داده‏ایم.»
که خطاب به سه امت یهود، نصاری و مسلمان است. خداوند می‌فرماید: ما برای هر یک از یهودیان، مسیحیان و مسلمانان شریعت و راه و رسمی قرار داده‌ایم.
علاوه بر این از آیه‌ی ۱۳ سوره‌ی مبارکه‌ی شوری که می‌‌‌فرماید:
{شَرَعَ لَکُمْ مِنَ الدِّینِ ما وَصَّى بِهِ نُوحاً وَ الَّذی أَوْحَیْنا إِلَیْک‏َ وَ ما وَصَّیْنا بِهِ إِبْراهیمَ وَ مُوسى‏ وَ عیسى‏ أَنْ أَقیمُوا الدِّینَ وَ لا تَتَفَرَّقُوا}
«از [احکامِ‏] دین، آنچه را که به نوح در باره آن سفارش کرد، براى شما تشریع کرد و آنچه را به تو وحى کردیم و آنچه را که درباره آن به ابراهیم و موسى و عیسى سفارش نمودیم که: دین را برپا دارید و در آن تفرقه‏اندازى مکنید.»
به دست می‌آید، که دین شامل ادیان همه‌ی انبیاء است و اسلام به وسیله‌ی {أَوْحَیْنا إِلَیْک} شریعت خاصی گردیده و در عین حال شامل همه‌ی آن‌هاست.^[۱۴]
علاوه بر این فرق دیگری نیز بین شریعت و دین هست و آن این که، کلمه دین را می‌توان هم به یک نفر نسبت داد و هم به جماعتی، حال هر فرد و جماعتی که می‌خواهد باشد ولی کلمه شریعت را نمی‌شود به یک نفر نسبت داد مگر آن که، یک نفر آورنده‌ی آن شریعت باشد.^[۱۵]
۱-۳- ملت
ملت از ریشه «ملل» و در لغت به معنی املا کردن، ملول گردیدن، آیین و طریقت می‌باشد. در معنای لغوی ملت آمده است: «المله: الشریعه و الدین کملت الاسلام و النصرانیه و الیهودیه و قیل: هی معظم الدین و جمله مایجئ به الرسل و فی تنزیل العزیز: «حتی تتبع ملتهم» قال ابو اسحاق المله فی اللغه سنتهم و طریقهم.» ملت همان شریعت و آیین است. هم‌چون ملت اسلام، ملت نصرانی، یا ملت یهودی و گفته شده ملت بزرگ‌تر از دین است و همه آن‌چه که پیامبران آورده‌اند را شامل می‌شود و با توجه به این آیه شریفه {حَتَّى تَتَّبِعَ مِلَّتَهُم} ابو اسحاق گفته: ملت در لغت به معنای سنت و روش و طریقت است.^[۱۶]

مشاهده می شود که گرادیان فشار بدون بعد با افزایش عدد رینولدز کاهش و با افزایش نسبت قطر افزایش می یابد. درنمودار شکل ۴-۶ نیز که براساس همین متغییرها برای نسبت قطرهای ۸۵/۰ ، ۹۰/۰ و ۹۵/۰ و با بهره گرفتن از نتایج تئوری ترسیم شده است نیز همین حالت مشاهده می شود.

بنابراین می توان اینگونه استنتاج کرد که افت فشار سیال در گذر از ناحیه حلقوی تابعی ازعدد رینولدز و نسبت قطر است و برای دانستن مقدار این افت باید سایر پارامترهای مرتبط را نیز در نظر گرفت.
حال به وسیله این نمودار ها می توان با دانستن پارامترهای مختلفی، افت فشار رادر گذر سیال از ناحیه حلقوی بدست آورد. محاسبه افت فشار در این ناحیه کاربردهای زیادی برای تحلیل حرکت استوانه در لوله ها دارد که از جمله آنها همان طور که در بخش پیش اشاره گردید، محاسبه وترسیم پروفیل سرعت درناحیه حلقوی ومحاسبه میانگین سرعت سیال در این ناحیه است.
در کلیه شکل ها و نمودارهای بالا، جسم درحالت سکون فرض شده و نمودارها بر این اساس ترسیم گردیده اند. در بخش ۵-۱-۴ همین فصل که به بررسی نیروی پسا اختصاص دارد خواهیم دید که میدان فشار در هر دو حالت سکون وحرکت جسم را می توان یکسان در نظرگرفت.
۵-۱-۳ بررسی تنش برشی
تنش برشی روی دیواره ها به خصوص دیواره استوانه نیز از پارامترهای مهمی است که باید دانسته شود. محاسبه تنش برشی ودانستن نحوه تغییرات آن در بدست آوردن تغییرات سرعت و فشار کاربرد بسزایی دارد اما مهمترین کاربرد آن محاسبه نیروی لزج وارد براستوانه است که در بخش های بعدی به آن اشاره می شود. همان طور که پیش تر اشاره شد، نیروی برشی از انتگرال تنش برشی روی سطح مورد نظر بدست می آید و برای سادگی کار در فرمول ۴-۱۴ تنش برشی ثابت فرض شد. حال دراینجا نمودار تغییرات تنش برشی رو دیواره استوانه را برای سرعت ها ونسبت قطرهای گوناگون ترسیم می کنیم تا صحت ثابت بودن تنش روی دیواره استوانه بررسی شود.

نمودار ۵-۱۰ تغییرات تنش برشی روی دیواره استوانه برای نسبت قطر ۵/۰ وسرعت ۵ متر بر ثانیه

نمودار ۵-۱۱ تغییرات تنش برشی روی دیواره استوانه برای نسبت قطر ۵/۰ وسرعت ۷ متر بر ثانیه

نمودار ۵-۱۲ تغییرات تنش برشی روی دیواره استوانه برای نسبت قطر ۷/۰ وسرعت ۵ متر بر ثانیه

نمودار ۵-۱۳ تغییرات تنش برشی روی دیواره استوانه برای نسبت قطر ۷/۰ وسرعت ۷ متر بر ثانیه

مشاهده می شود در نمودارهای ترسیم شده تنش برشی پس از تغییرات ناگهانی درقسمت ورودی ناحیه حلقوی به مقدار ثابتی می رسد. مکانی که پس از آن می توان تنش برشی را ثابت فرض کرد تقریباً مستقل از سرعت است و با تغییرسرعت در زمانی که نسبت قطر ثابت باشد مکان تثبیت تنش برشی تغییری نمی کند اما این مکان و نحوه تغییرات تنش بشدت به نسبت قطر وابسته است به گونه ای که با افزایش نسبت قطر، تنش برشی سریعتر تثبیت می شود و مکانی که پس از آن می توان مقدار تنش را ثابت فرض کرد به دهانه ورودی ناحیه حلقوی نزدیکتر می گردد. نکته دیگری که برای ما حایز اهمیت بود نیز دراین شکل ها آشکار می گردد و آن اینکه ثابت فرض کردن تنش برشی روی دیواره فرض نادرستی نیست و می توان با خطای قابل چشم پوشی این مقدار را در کل ناحیه ثابت فرض کرد. بدیهی است که با توجه به نمودارهای بالا هرچه نسبت قطر بیشتر شود این فرض به دلیل نزدیک شدن ناحیه ثبات تنش به دهانه خطای کمتری را به نتایج بدست آمده تحمیل می کند.
قبلاً گفته شد که نتایج بدست آمده در این قسمت برای دو حالت مختلف بدست آمده اند. یکی زمانی که استوانه ثابت باشد و دیگری زمانی که استوانه با سرعتی یکسان با سرعت سیال حرکت کند. نمودارهای بالا برای زمانی بود که استوانه هنوز شروع به حرکت نکرده و ساکن است. حال باید دید که حرکت استوانه چه تاثیری بر این نمودارها می گذارد و آیا باز هم می توان همین نتایج را در این حالت استنتاج کرد؟ در زیر چهار نمودار دیگر که دقیقاً با سرعت و نسبت قطرهای یکسان با نمودارهای قبل باشند ولی با فرض حرکت استوانه ترسیم گردیده اند.

نمودار ۵-۱۴ تغییرات تنش برشی روی دیواره استوانه برای نسبت قطر ۵/۰ وسرعت ۵ متر بر ثانیه

نمودار ۵-۱۵ تغییرات تنش برشی روی دیواره استوانه برای نسبت قطر ۵/۰ وسرعت ۷ متر بر ثانیه

نمودار ۵-۱۶ تغییرات تنش برشی روی دیواره استوانه برای نسبت قطر ۷/۰ وسرعت ۵ متر بر ثانیه

نمودار ۵-۱۷ تغییرات تنش برشی روی دیواره استوانه برای نسبت قطر ۷/۰ وسرعت ۷ متر بر ثانیه

نقطه جوش:۲۰۴^۰C
دانسیته:۰٫۹۹۰
گروه: بیسیکلومونو ترپن کتون
کامفر طبیعی راست گرد است، ولی کامفر سنتزی فعالیت نوری ندارد. کامفر کریستالهای بی رنگ یا سفید دارد که در آب، الکل، اتر، کلروفرم، بنزن و… حل می شود. در اسیدهای معدنی غلیظ، فنل، آمونیاک مایع و SO₂ مایع نیز حل می شود. در ضمن این ماده قابل احتراق نیز هست. قابلیت خرد شدن و تبدیل به ذرات کوچکتر را دارد ظاهری متبلور دارد. بوی آن قوی، نافذ و مشخص و طعم آن گرم و سوزاننده است. در گرمای معمولی(دمای اتاق) تبخیر می شود و پس از مرطوب شدن با الکل نیز به سهولت به صورت ذرات ریز در می آید. با آنکه در آب بسیار کم حل می شود، ولی آب به شدت بو و طعم کامفر را پیدا می کند. کامفر ضد عفونی کننده می باشد، ولی حشرات و حیوان پست در مقابل سمیت بخارات آن حساس هستند. کامفر اگر بر روی پوست بدن اثر داده شود موجب فراخ شدن عروق سطحی و ایجاد قرمزی در پوست بدن شده و باعث تسکین می گردد. کامفر از کلیه راه ها، حتی مخاطها و پوست بدن جذب می شودو اثر آن بیشتر بر سلسله ی اعصاب و قلب است. در ضمن درجه گرمای بدن را چه در اشخاص تب دار و یا سالم پایین می آورد.کامفر ترشحات غدد عرق را زیاد کرده موجب کاهش ترشحات شیر می شود.بر روی غدد فوق کلیه نیز ﺗﺄثیر می کند و ترشحات آنها را افزایش می دهد. کامفر انقباض عضلات مخطط را کم کرده و موجب فلج آنها میگردد.از کامفر به عنوان مقوی قلب در Colapsus، ضعف مفرط، پایین آوردن دمای بدن در موارد تب و به عنوان ضدعفونی کننده ﻣﺆثر در برونکوپنومدنی استفاده می گردد. به عنوان تقویت عمل ماهیچه قلب و در کلاپسوس، ضعف مفرط و غیره به صورت روغن کامفر از راه تزریق زیر جلدی یا درون وریدی از آن استفاده می شود. مصرف زیاد و بی رویه کامفر مثلا ۲ گرم آن در یک دفعه خطرناک است و باعث مرگ می گردد. از کامفر در موارد زیر استفاده می شود: در شیمی لاستیک و کاغذ، عطرسازی، لوازم آرایش، صابون سازی، صنایع چسب، مواد افزایشی روان کننده، سنتز رزینها، حلالها، پلاستیکها، رنگها، لاکها(۴۸). ازاین ماده در صنایع داروسازی به عنوان ماده ضد عفونی کننده با اثر آنتی بیوتیکی بسیار مهم استفاده می‌شود (۵۰و۶۸).
۴-۷-۱۱٫ بورنئول Borneol
نام شیمیایی: endo-1,7,7-Trimethyl- bicyclo[2.2.1]heptan-2-ol
وزن مولکولی:۱۵۴٫۲۵
فرمول بسته:C₁₀H₁₈O
نقطه جوش:۲۱۳^۰C
دانسیته:۱٫۰۱۱
گروه: بیسیکلومونوترپن الکل
بورنئول یک مونوترپن دو حلقهای از خانواده کامفن هاست.در آب تقریبا غیر محلول ولی در الکل، اتر، بنزن و تولوئن و استون حل می شود. به طور عمده این ترکیب در تهیه استرهای آن کاربرد دارد. بورنئول و ایزوبورنئول در عطرسازی در تهیه بخورهای خوشبوکننده بکار میرود. بورنئول به عنوان منقبض کننده کیسه صفرا و محرک سیستم قلبی عروقی مصرف شده است. و نیز در کرم های ضدالتهاب و ضد باکتریایی مصرف دارد و نیز در یک محصول دارویی برای درمان ناراحتی کرونری قلب کاربرد دارد.این ماده می تواند موجب تهوع، استفراغ، اغتشاشات مغزی، سرگیجه و تشنج شود (۷۳). همچنین بورنئول اثر مهارکنندگی قابل توجهی بر روی کاندیداآلبیکنس وکلستریدیوم پرفرنجنس دارد (۸۱).این ترکیب در گیاهانی مثلpristiphora erichsonii , pristiphora wesmaeli یافت می شود.

فرم(۱R,2S) یا (+) بورنئول یا (+)بورنیل الکل بیشتر در گیاه curcuma aromatica و نیز cinnamomum camphora یافت میشود که زاویه چرخش نور پلاریزه۷/۳۷+ درجه دارد (۶۳).
۴-۷-۱۲٫ ترپینن-۴-ال Terpinen-4-ol
نام شیمیایی: ۴-Methyl-1-(1-methylethyl)-3-cyclohexen-1-ol
وزن مولکولی:۱۵۴٫۲۴۹۳
فرمول بسته:C₁₀H₁₈O
نقطه جوش:۲۱۲^۰C
دانسیته:۰٫۹۲۹
گروه: مونوترپن تک حلقه ای
ترپینن-۴-ال یک مونوترپن از خانواده منتان می باشد، و به عنوان یکی از ترکیبات عطریات می باشد، و دارای فرم های R, S ، (+) می باشد.فرم ® آن از Eucalyptus dives، rhetsa Xanthoxylum و دیگر اسانسها جدا شده است.فرم(S) آن در اسانس لاواند و دیگر اسانسها وجود دارد (۲۸). این ترکیب دارای خاصیت ضد سرطانی در روغن درخت چای است (۸۶). همچنین برای درمان عفونتهای واژن بر علیه کاندیدا آلبیکنز کاربرد دارد (۶۹).
۴-۷-۱۳٫ آلفا-ترپینئولα-Terpineol
نام شیمیایی: ۲-(۴-Methyl-1-cyclohex-3-enyl)propan- 2-ol
وزن مولکولی:۱۵۴٫۲۵
فرمول بسته:C₁₀H₁₈O
نقطه جوش:۲۱۹^۰C
دانسیته:۰٫۹۳۳
گروه: مونوترپن تک حلقه ای
یک مونوترپنوئید یک حلقه ای از دسته ی منتان هاست.آلفا-ترپینئول مایعی است بی رنگ با ویسکوزیته کم، دارای بوی مشخص، نامحلول در آب و گلیسرول و محلول در اتر کلروفرم و الکل. این ترکیب به شکل های آلفا، بتا، گاما وجود دارد و شکل تجاری آن مخلوطی از سه فرم می باشد.برای تهیه این ترکیب به صورت سنتزی می توان از حرارت دادن ترپین با فسفوریک اسید (یا اسید سولفوریک خالص) و سپس عمل تقطیر استفاده نمود.تمامی استرئوایزومرهای آن در گیاهان خانواده Artemisia ، Eucalyptus، Mentha به وفور یافت می شود.این ترکیب دارای ارزش صنعتی بوده و به عنوان حلال برای مواد هیدروکربنی، حلال مشترک برای رزین ها و سلولزهای اتری و استری کاربرد دارد. از ترکیبات مهم عطرسازی بوده و به عنوان آنتی اکسیدانت و عامل طعم دهنده مواد خوراکی نیز کاربرد دارد. این ترکیب در دامپزشکی به عنوان آنتی سپتیک استفاده می شود.در بررسی اسانس گونه های مختلف گیاهی ترکیب آلفا-ترپینئول در بیشتر گونه های اکالیپتوس مورد شناسایی قرار گرفت (۱۹). همچنین این ترکیب خاصیت ضدعفونی کننده داشته و در صنایع ساخت صابون به کار می رود (۶۱).
۴-۷-۱۴٫ سیس- کریزانتنیل استات Cis- Chrysanthenyl acetate

نام شیمیایی: cis-2,7,7-Trimethylbicyclo[3.1.1]hept-2-en-6-yl acetate
وزن مولکولی: ۱۹۴٫۲۷۰۱
فرمول بسته: C₁₂H₁₈O₂
نقطه جوش:
دانسیته:
گروه: بیسیکلو مونو ترپن اکسیژن دار
این ترکیب سنتز پروستوگلاندین ها را محدود می کند و دارای خواص تسکین دهنده درد نیز می باشد (۵۰و۶۸).
۴-۷-۱۵٫ بورنیل استات Bornyl acetate

نام شیمیایی: ۱,۷,۷-trimethyl-bicyclo[2.2.1]heptan-2-yl acetate
وزن مولکولی: ۱۹۶٫۲۹
فرمول بسته: C₁₂H₂₀O₂
نقطه جوش: ۲۲۸-۲۳۱ ^۰C
دانسیته: ۰٫۹۸۵
گروه: بیسیکلو مونو ترپن اکسیژن دار
این ترکیب ار آسیلاسیون d-borneole بدست می آید. فرم d این ترکیب به صورت کریستالی است. چرخش ویژه آن برابر با]^۲۰ D= +44.38⁰ [α می باشد و ضریب شکست آن n²² D= 1.4627 می باشد.به سادگی در آب حل می شود و در الکل و اتر نیز محلول است.فرم L و راسمیک این ترکیب نیز به صورت کریستالی است (۸۰).
این ترکیب دارای خاصیت ضد میکروب، ضد تورم و ضد نفخ است. در فرآورده های درمانی ضد سرفه، ضد آسم و به طور کلی محصولاتی که برای ناراحتی های دستگاه تنفس فرموله شده اند کاربرد فراوان دارد. در درمان اختلالات مربوط به مفاصل و عضلات اسکلتی نیز استفاده می شود. در تهیه صابون و دیگر فراورده های بهداشتی و آرایشی به عنوان معطر کننده به کار می رود (۹).
۴-۷-۱۶٫ نریل استات Neryl acetate

نام شیمیایی: (۲Z)-3,7-Dimethyl-2,6-octadien-1-yl acetate
وزن مولکولی: ۱۹۶٫۲۸۸

پیش درامد ویژگی های شغلی مطالعات ترنر ولارنس بود که به دنبال آن نظریه های خاصی براساس پیشنیازهای شغلی مطرح شد و ویژگی های کار به وسیله آن تعریف شد )فاس و دیگران^[۲]، ۲۰۰۹) الگوی ویژگی های شغلی مانند نظریه هرزبرگ معتقد است که کارکنان هنگامی برای انجام دادن کار انگیزه دارند که احساس کنند شغلشان با ارزش بود و از چگونگی عملکرد خود بازخورد بگیرند،ولی برخلاف نظریه هرزبرگ که در آن توسه خاصی برای شغل ارائه نمی شود در نظریه ویژگی های شغلی ابعاد شغل را در طراحی شغل مد نظر قرار می دهدند(صنوبری ،۱۳۸۹).

بر اساس نظریه ویژگی های شغلی ،هر یک از ابعاد پنج گانه کار (گوناگونی در مهارت،اهمیت،هویت،آزادی عمل و بازخورد اجتماعی )،باعث پیدایش یک حالت روحی بخصوص در کارکنان می گردد که این حالت به نتیجه خاصی منجر می گردد. به عقیده هاکمن و الدهام ،عواملی مانند دانش و مهارت و شدت نیاز به رشد و رضایت از عوامل زمینه شغلی مانند پرداخت امنیت شغلی می تواند در پیامد های شغل موثر باشد.
نظریه ویژگیهای شغل توسط ریچارد هاکم و اولدهام ارائه گردید. پژوهشی که روی میزانهای عینی ویژگیهای شغل که با خشنودی و توجه کارکنان همبسته بود (هاکم و اولدهام ۱۹۸۰ ، ۱۹۷۶) نظر پیشنهادی آنان این بود که ویژگیهای معین می تواند در رفتار و نگرشهای مربوط به کار تأثیر بگذار اما این ویژگیها همه کارکنان را با مشاجره تحت تأثیر قرار نمی دهد.
ویژگیهای اصلی شغل به وسیله هاکمن و اولدهام به شرح زیر تعریف شده است:
۱. تنوع مهارت: به وسعتی که کارگران از مهارتها و توانایی های مختلف در یک شغل استفاده میکنند. یک شغل بیشتر چالش برانگیز، یک شغل معنی دار خواهد بود.
۲. هویت وظیفه: یکپارچگی شغل یعنی اینکه آیا آن شامل انجام یک واحد کامل کاری یا تکمیل یک محصول میشود یا فقط شامل یک جزء از یک محصول در خط تولید.
۳. اهمیت وظیفه: اهمیت یک شغل برای زندگی و رفاه همکاران یا مصرف کنندگان. برای مثال مکانیک یک هواپیما در زندگی انسانهای بسیاری تأثیر دارد بنابراین چنین شغلی بسیار پراهمیت تر است تا اشتغال در شغل کارمندی دفتری ادارات پست.
۴. اختیار: میزان استقلال کارکنان در برنامه ریزی و سازماندهی کار.
۵. بازخورد: میزان اطلاعات دریافتی کارکنان درباره اثربخشی و کیفیت عملکرد شغلی خویش. بر این اساس مشاغل میتوانند برای به حداکثر رساندن این ویژگیها با روشی که هرزبرگ ارائه داده است به شرح زیر، دوباره طراحی شوند.
– ترکیب نمودن وظایف کوچک و تخصصی به واحدهای بزرگتر. این عامل سبب افزایش تنوع مهارت و هویت وظیفه می‌گردد.
– مرتب کردن وظایف به واحدهای کاری معنی دار و طبیعی برای مسئول ساختن فرد در قبال واحد دارای هویت که این عامل هویت و اهمیت وظیفه را افزایش میدهد.
– دادن مسئولیت به افراد برای رفتار مستقیم با مراجعان و یا مصرف کننده نهایی که این عامل تنوع مهارت، اختیار و بازخورد را افزایش میدهد.
-دادن اختیار،‌ مسئولیت و نظارت بر وظایف شغلی به کارکنان،‌ این عامل تنوع مهارت،‌هویت وظیفه و اختیار را افزایش میدهد.
– مهیا نمودن شرایطی برای کارکنان که به طور منظم یاد بگیرند که چگونه میتوانند شغل خود را بهتر انجام دهند. که این عامل بازخورد را افزایش میدهد.
لذا جایگاه ویژگی های شغلی با برخورداری مولفههایی نظیر، تنوع مهارت، هویت وظیفه ، اهمیت وظیفه، اختیار و بازخورد در ادارات کل تربیت بدنی استان که به عنوان نهادهای اصلی ورزش در کشور ایران میباشند و با توجه به نقشی که در اشتغالزایی و ایجاد سطح ارتقاء سلامت جامعه دارد، اهمیت بسزایی پیدا میکند. با این وجود تاکنون هیچ پژوهشی در زمینه بررسی ویژگی های شغلی ( در سازمانهای ورزشی ) در داخل کشور اجرا نشده است. لذا سوال اصلی پژوهش حاضر این است که آیا ویژگی های شغلی در بهبود رفتارهای کاری کارکنان و نقش آن در سایر مسائل کاری موثر واقع خواهد شد؟ همچنین آیا بین برخی از ویژگی های جمعیت شناختی با قابلیت های ویژگی های شغلی تفاوتی وجود دارد؟
۳٫۱ اهمیت و ضرورت پژوهش
تغییر و تحولات دنیای پرشتاب کنونی در عرصه های علمی و فنی و چالشهای پیدرپی نظام اقتصادی- اجتماعی، کاهش ذخایر زیرزمینی و افزایش فقر و بیکاری موجبات توجه عمیقتر سیاستگزاران و اندیشمندان را به مفهوم کارآفرینی فراهم کرده است، تا آنجایی که آخرین الگوی توسعه را مبتنی بر کارآفرینی قلمداد کردهاند ( احمدپور دریانی، ۱۳۸۶).
از طرفی هم با توجه به نقش کلیدی سازمان های صنعتی که هر گونه رشد و توسعه در این بخش تأثیرات مستقیمی را در دیگر حوزه ها به همراه داشته و می تواند به عنوان یکی از عوامل مهم رشد و توسعه محسوب گردد و از آنجایی که ادارات کل ورزش و جوانان یکی یکی از سازمانهای خدماتی پایه در روند توسعه نشاط و و اجتماعی هر جامعه محسوب می گردد پرداختن به مسایل این گونه سازمان ها دارای اهمیت ویژه ای بوده و می تواند نتایج مهمی به همراه داشته باشد .
یکی از مسائلی که در هر سازمان از اهمیت بالایی برخوردار است ویژگی های کارکنان در واحدهای مختلف‌ (خدماتی، صنعتی و تولیدی) می باشد و عملکرد این افراد در مسیر پیشرفت فعلی به آینده آن جامعه نقش حیاتی ایفا میکند با توجه به اینکه طبیعت ویژگی های کارکنان در یک سازمان و نیازمندیهای شغل، اهداف و ماموریتهای سازمان و باورهای موجود سازمان به رفتارها و خصوصیات روان شناختی و ویژگی های شغلی این افراد در سطح سازمان افراد لازم است که این خصوصیات و ویژگیها شناخته شود و در عین حال چگونگی ارتباط انها با به نوع شغل ،کارکنان ، مشتری (ارباب رجوع) و …… افراد مورد تحقیق قرار گیرد. از جمله این ویژگیها می توان به ویژگی های شغلی ونیز میزان توجه انها به بهره گیری از دانستن این ویژگی ها اشاره کرد بر همین اساس پژوهش حاضر به دنبال بررسی ویژگی های شغلی کارکنان ادارات کل ورزش و جوانان استان کهگیلویه وبویراحمد می باشد.
در نتیجه انجام این پژوهش برای ارتقاء هر چه بهتر مدیریت مدیران سازمانهای ورزشی و توسعه مسیر پیشرفت کارآمد در ادارات و نهادهای ورزشی کشور ضرورت پیدا میکند.
۴٫۱ اهداف پژوهش
هدف کلی
هدف اصلی پژوهش تعیین ویژگی های شغلی کارکنان ادارات کل ورزش و جوانان استان کهگیلویه وبویراحمد براساس مدل JCM میباشد.
اهداف اختصاصی

1. 1. تعیین تفاوت میانگین ها در عامل تنوع وظیفه .

1. 1. تعیین تفاوت میانگین ها در عامل هویت وظیفه.

1. 1. تعیین تفاوت میانگین ها در عامل اهیمت وظیفه.

1. 1. تعیین تفاوت میانگین ها در عامل استقلال .

1. 1. تعیین تفاوت میانگین ها در عامل بازخورد.

1. 1. اولویت بندی عوامل پنج گانه ویژگی های شغلی.

1. 1. تعیین تفاوت ویژگی های شغلی بر اساس سابقه کار

1. 1. تعیین تفاوت ویژگی های شغلی بر اساس سطح تحصیلات

۵٫۱فرضیه های پژوهش:

1. 1. بین میانگین جامعه و میانگین نمونه در عامل تنوع وظیفه تفاوت معناداری وجود ندارد.

1. 1. بین میانگین جامعه و میانگین نمونه در عامل هویت وظیفه تفاوت معناداری وجود ندارد.

1. 1. بین میانگین جامعه و میانگین نمونه در عامل اهیمت وظیفه تفاوت معناداری وجود ندارد.

1. 1. بین میانگین جامعه و میانگین نمونه در عامل استقلال تفاوت معناداری وجود ندارد

1. 1. بین میانگین جامعه و میانگین نمونه در عامل بازخورد تفاوت معناداری وجود ندارد.

1. 1. بین میانگین رتبه های مولفه های ویژگی های شغلی در کارکنان اداره کل ورزش استان تفاوت معناداری وجود ندارد.

1. 1. بین مولفه های ویژگی های شغلی بر اساس سابقه کار در کارکنان اداره کل ورزش استان تفاوت معنی داری وجود ندارد.

1. 1. بین مولفه های ویژگی های شغلی بر اساس سطح تحصیلات در کارکنان اداره کل ورزش استان تفاوت معنی داری وجود ندارد.

۶٫۱ پیشفرضها
– پرسشنامه های پژوهش به خوبی میتوانند سئوالات و فرضیه های پژوهش را پاسخگو باشند.
– پاسخ افراد به سئوالات پرسشنامه ها بیانگر نگرش واقعی آنها نسبت به متغیرهای پژوهش میباشد.
– اکثریت قریب به اتفاق کارکنان در پاسخگویی به سئوالات همکاری صمیمانه و صادقانه دارند.
– سئوالات پرسشنامه ها نمونه های تصادفی از همه انواع خود میباشند.
۷٫۱ محدودیتهای پژوهش
الف) حدود