این زنان که ادعا می‎شود «قاضی» هستند مجاز به اتخاذ تصمیمات ماهوی در هیچ پرونده‎ای نیستند. همانطور که در جدول فوق هم مشخص است، هیچ زنی در سمت‎های قضایی تصمیم ­گیری مانند قاضی رئیس شعبه دادگاه وجود ندارد. آنها تنها به عنوان مشاور (مثلاً مشاور دادگاه خانواده) یا دادیار فعالیت می‎کنند و یا در سمت‎های اداری منصوب شده‎اند. حتی زنان معاون مجتمع‎های قضایی که معمولاً معاون ارجاع هستند تنها به ارجاع پرونده به شعب دادگاه می‎پردازند و هیچ تصمیم ماهوی اتخاذ نمی‎کنند. تنها در تهران بیش از ۱۰۰۰ شعبه دادگاه عمومی و انقلاب وجود دارد ولی ریاست هیچ یک از این شعب دادگاه بر عهده یک زن نیست.^[۱۲۱]

فصل سوم: نابرابری جنسیتی و مفاهیم مرتبط با آن

مقدمه

در این فصل ابتدا به تعاریفی از برابری و نابرابری جنسیتی و دیدگاه اسلام­گرایان و فمینیست­ها در این زمینه پرداخته خواهد شد. در ادامه به مباحثی از قبیل نظریات مرتبط با برابری و نابرابری جنسیتی از قبیل نظریه رفاه، برابری عدالت، فقرزدایی، کارایی و تواناسازی؛ نقش توسعه در برابری جنسیتی ( نظریات و رویکردهای موجود در این زمینه؛ تحلیل مطالعات نابرابری­های جنسیتی (شامل تعیین چارچوب برای تحلیل نابرابری­ها و تعیین متغیرهای مستقل و وابسته به نابرابری جنسیتی)؛ رویکردهای اصلاح نابرابری جنسیتی و در آخر به وضعیت زنان در رویه نهادهای بین ­المللی پرداخته می­ شود.

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

۳-۱- تعاریفی از برابری و نابرابری جنسیتی

۳-۱-۱- برابری جنسیتی

برابری جنسی یا برابری جنسیتی به آن معناست که زن و مرد حقوق و وظایف یکسانی دارند، و همه آن­ها از فرصت­های مساوی در جامعه برخوردار می­باشند. هم­چنین برابری جنسیتی مربوط به عدالت و تقسیم مسئولیت­هاست، هم در جامعه و هم در خانواده. اگر جنسیت مانع از آن شود که بتوان نقاط قوت و ضعف فرد را دید، این امر می تواند به تبعیض و فرصت­های محدود برای فرد منجر شود. همچنین برابری جنسی به باوری فمینیستی گفته می‌شود که عموماً هدف آن، حذف نابرابری‌های جنسیتی، جنسیت‌گرایی و مردسالاری است. صندوق جمعیت سازمان ملل متحد برابری جنسی را نخستین حق انسانی خوانده است. برابری جنسیتی هم­چنین به عنوان یکی از اهداف برنامه­ی توسعه هزاره­ی سوم سازمان ملل متحد انتخاب شده است.^[۱۲۲]

۳-۱-۲- نابرابری جنسیتی

نابرابری جنسیتی تعاریف متعددی دارد. بعضی آن را نابرابری میان زن و مرد در امکانات و تسهیلات موجود می­دانند.^[۱۲۳] بعضی دیگـر، نابرابری جنسیتی را شامل هرگونه سیاست، رفتار، زبان، نگرش و دیگر کنش­هایی می­دانند که مصداقی از تفکرات نهادینه­شده و گسترده­ای است که تمامی اعضای جامعه در برخورد با زنان به عنوان موجودی پایین و فرودست دارند^[۱۲۴]. در تعریف دیگری، نابرابری جنسیتی شامل هرگونه رفتار یا عملی است که بر اساس جنسـیت افراد به شکنجه، آزار و اذیت، تحقیر، کوچک کردن، کلیشه­بندی، طرد و خوار شمردن می­پردازند^[۱۲۵].

۳-۲- بررسی نظریات موجود در ارتباط با برابری و نابرابری جنسیتی

لازم است به منظور تدقیق این بحث، مروری کوتاه بر رویکردهای موجود درباره برابـری و نابرابری زن و مرد در استراتژی شورای اروپا و از منظر متفکرین اسلامی و دیدگاه­ های فمنیستی شود.

۳-۲-۱- «برابری جنسیتی» در استراتژی شورای اروپا و ارزیابی آن^[۱۲۶]

در استراتژی برابری جنسیتی شورای اروپا، برابری جنسیتی این­گونه تعریف شده است: «توانمندسازی، مسئولیت، دیده‌شدن و مشارکت برابر زنان و مردان در تمامی جنبه‌های زندگی عمومی و خصوصی. همچنین برابری جنسیتی به این معناست که زنان و مردان، از دسترسی و توزیع برابر منابع برخوردار باشند.»^[۱۲۷]
با توجه به دیدگاه این استراتژی، یکی از روش­های برجسته و کلیدی تحقق برابری جنسیتی، الغای نقش‌های کلیشه‌ای جنسیتی بالخصوص نقش‌های متفاوت پدری و مادری توسط مردان و زنان در خانواده است. صرفاً با این روش زنان خواهند توانست از رشد و شکوفایی سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی برابر با مردان برخوردار شوند.^[۱۲۸]
براساس استراتژی برابری جنسیتی شورای اروپا، در شرایط بحران اقتصادی اروپا، تأکیدهای مؤکد بر لزوم توجه به وضعیت زنان شده است. بحران اقتصادی در کشورهای اروپایی، وضعیت اقتصادی زنان را با چالش‌های عمیقی از جمله بیکاری، کاهش درآمد، قطع درآمد و کاهش خدمات عمومی مواجه کرده است که در این استراتژی صریحاً به آن پرداخته شده است و به­دنبال راه­کارهای مفید جهت بهبود شرایط و وضعیت زنان هستند.^[۱۲۹]
مطابق این استراتژی، برابری جنسیتی و منع تبعیض علیه زنان تفکیک­ناپذیرند و باید همواره توأمان و در کنار یکدیگر مورد توجه قرار گیرند؛ هنگامی­که تبعیضی علیه زنان صورت گرفته است، نمی‌توان از برابری جنسیتی سخن به میان آورد. به­علاوه تحقق برابری جنسیتی به عنوان پیش‌شرط اولیه جهت برخورداری زنان از حقوق بشر شناخته شده است.
هدف کلی استراتژی شورای اروپا در مورد برابری جنسیتی میان زنان و مردان (۲۰۱۷-۲۰۱۴)، توانمندسازی زنان و نیز تحقق واقعی پیشرفت و برابری جنسیتی در کشورهای اروپایی بود که در نوامبر ۲۰۱۳ توسط کمیته وزیران شورای اروپا به تصویب رسید. این استراتژی، همواره پنج هدف خاص را دنبال می‌کند که عبارتند از:
۱) مقابله با نقش‌های کلیشه‌ای جنسیتی و تبعیض جنسی^[۱۳۰] (تقسیم وظایف بین زنان و مردان در خانواده به عنوان پدر و مادر)
در این زمینه، رسانه ­ها نقش اصلی و حیاتی در زدودن نگرش مقابله با نقش­های کلیشه­ای جنسیتی دارند. تأکید ویژه بر رسانه ­ها، آنان را مسئولان اصلی در تغییر این رویکرد و به­ طور کلی، بهبود فرهنگ لزوم نقش­پذیری متفاوت پدران و مادران کرده است.
به­علاوه در این استراتژی مؤکداً تأکید شده است که پیوسته باید برنامه‌هایی مؤثر در رسانه ساخته شود تا بتوان نگرش نسل‌های آینده را در خصوص ایفای نقوش خانوادگی متفاوت توسط مردان و زنان در خانواده تغییر داد و برابری کامل زنان و مردان در تفکر آنان جایگزین شود.
۲) پیشگیری و مقابله با خشونت علیه زنان^[۱۳۱]
ارتکاب خشونت علیه زنان معضلی بسیار گسترده و رایج است که علی­رغم اقدامات صورت­ گرفته، هنوز در سطح دنیا شایع است. «کنوانسیون شورای اروپا در مورد منع و مقابله با خشونت علیه زنان و خشونت خانگی» ( معروف به کنوانسیون استانبول^[۱۳۲]) در این استراتژی مورد توجه قرار گرفته است و به یافتن راه ­هایی برای رفع این معضل و بهبود شرایط از طریق اجرای صحیح کنوانسیون تأکید شده است.
۳) تضمین دسترسی برابر زنان به دادرسی عادلانه^[۱۳۳]
عدم امکان شرایط یکسان و برابر برای مردان و زنان در دسترسی به محاکم و داشتن حق مساوی در دادرسی عادلانه، از عواقب پذیرش نقش­های کلیشه­ای جنسیتی زنان و مردان و فقدان برابری میان آن­ها در این استراتژی می­باشد.
۴) دستیابی به مشارکت متعادل زنان و مردان در عرصه ­های سیاسی و عمومی تصمیم ­گیری^[۱۳۴]
حضور و مشارکت زنان در عرصه ­های مختلف انتخاباتی و سطوح مختلف ازجمله داخلی، منطقه­ای و بین ­المللی، تأثیری شگرف در تحقق برابری میان زنان و مردان دارد و ترغیب زنان به فعالیت در این زمینه­ها می ­تواند سبب مشارکت و حضوری متوازن گردد.
۵) دستیابی به جریان‌سازی جنسیتی در تمامی سیاست‌ها و اقدامات^[۱۳۵]
دستیابی به این امر مهم از طریق تشکیل ارگان­های کارآمد، پیشرفت و توسعه در تمامی سطوح اجتماعی، فرهنگی، سیاسی و اقتصادی، تحلیل و ارزیابی جنبه­ های مختلف عدم موفقیت و توصیه راهکارهای مفید برای توقف شکست­ها، و بهبود روند و سیاست‌های موجود ممکن خواهد شد.^[۱۳۶]
پراهمیت­ترین موضوعی که در اقدامات شورای اروپا با محوریت «تساوی و برابری جنسیتی» مورد توجه قرار گرفت، دستیابی کامل به برابری و مساوات در خانواده و منع هرگونه نقش­پذیری متفاوت میان زن و مرد در خانواده، هم در ارتباط مابین همسران و هم در روابط با فرزندان با نقش پدر و مادر، است. در رأس این اقدامات و برنامه­ ها، «استراتژی شورای اروپا در مورد برابری جنسیتی میان زنان و مردان (۲۰۱۷-۲۰۱۴)» قرار دارد.
شورای اروپا ضمن روشن­سازی مواضع خود در زمینه برابری جنسیتی اذعان داشته است که با وجود دستیابی به تساوی جنسی در عرصه­ هایی مانند آموزش و برخی دیگر از زمینه ­های اجتماعی، هنوز در برخی از کشورهای اروپایی، معضل عدم برابری میان نقش­پذیری زنان و مردان به عنوان مادر و پدر و همسر وجود دارد.
شاید بتوان ادعا کرد که این اقدامات و استراتژی­ها در سطح جامعه تا اندازه­ای موفق بوده است ولی در سطح خانواده، حتی در کشورهای اروپایی، برنامه­ ها و استراتژی­ های تساوی­طلبانه میان زنان و مردان نیازمند نظارت و برنامه­ ریزی دقیق­تری است. شورای اروپا در زمینه تساوی جنسیتی و رفع تبعیض و تفاوت در نقش­پذیری متفاوت زنان و مردان، درصدد برافکندن تفکراتی است که سبب دامن زدن به تبعیض­ها و تفاوت­هاست، به همین­دلیل نهادهای حقوق­بشری شورای اروپا اقدام به تصویب این استراتژی کردند و خواهان ریشه­کن کردن تفاوت در نقش­پذیری میان زنان و مردان تا سال ۲۰۱۷ هستند^[۱۳۷].

۳-۲-۲- برابری زن و مرد از منظر متفکرین

۳-۲-۲-۱- اسلامگرایان

سید جمال الدین اسدآبادی معتقد است زن و مرد در انسانیت و ارزشمندی با یکدیگر برابرند ولی با تمام برابری­ها، تفاوت­های طبیعی با هم دارند. وی ضمن تأکید بر تفاوت­های تکوینی هر دو جنس، معتقد است این تفاوت­ها، زن و یا مرد را در موضع نقص یا کمال قرار نمی­دهد، ولی به دلیل آن­که طبیعت، زن و مرد را بـرای نقش­ها و میـدان­هـای متفاوتی مسـتعد ساخته است، ورود به مرز نقش­های جنس دیگر قابل تأیید نیست و دسترسی و حضور زنان در حیطه­های مردانه، امکان رسیدگی آنان به مهمترین عرصه­ زندگی یعنی خانواده را از آنان سلب می­نماید.^[۱۳۸]
سیدقطب با تأکید بر این­که اسلام به لحاظ جنسیت و حقوق فردی و انسانی، برابری کامل بین زن و مرد برقرار کرده است، معتقد است اگر اسلام یکی را بر دیگری برتری داده، صرفاً درارتباط با استعدادهای ذاتی و طبیعی است که بر حقیقت جنس هر فرد اثری نمی­گذارد. بنابراین، هرجا که زن و مرد از لحاظ استعداد، مسئولیت و خصلت برابر باشند، حق و تکلیف برابر دارند و هرجا که به سبب تفاوت­ها حق برابر ندارند، بدلیل شأن انسانی متفاوت است^[۱۳۹].
به اعتقاد محمدعبده زن و مـرد در عقل، احساسـات و شـعور با هم برابرند. به همین دلیل، بسیاری از تفاوت­های حقوقی ایجاد شده میان آن­ها متعلق به زمان و دورانی است کـه بـا توجـه بـه اوضاع خاص زمانی عصر نزول، توجیه­پذیر است. با وجود این، به این نکته تأکید می­ کند که تفاوت­های حقوقی موجود میان آن­ها، برخاسته از برخی تفاوت­های طبیعی است و مساوات الزاماً با تشابه حقوق هم­معنی نمی ­باشد^[۱۴۰].
شهید مطهری عقیده دارد همه موجودات با توجه به نوع، براساس اصل عدل، در مدار مخصوص به خود قرار گرفته­اند؛ بنابراین، سعادت هر موجودی در گرو حرکت در مدار طبیعی خود است. بر این مبنا، وی معتقد است که تفاوت­ها مصداق برتری جنس مرد نیست، بلکه به منظور تحکیم پیوند خانوادگی بین آنهاسـت. از همین رو، قانون خلقت تفاوت­ها را ایجاد و حقوق و وظایف زن و مرد را مشخص و تقسیم کرده است^[۱۴۱]. به­علاوه مساوات مرد و زن در انسـانیت هم­معنای تشـابه آنها در حقوق و وظایف نیست؛ عدم تشابه حقوق زن و مرد در طبیعت، برگرفته از حقوق فطری و عدالت است. بر این اساس، ایشان تفاوت­های فطری را منشأ تفاوت در حقوق می­دانند.
محمدحسین فضل­الله معتقد است تفاوت مرد و زن صرفاً در ویژگی­های جسمی آن­هاست و تأکید می­ کند مرد و زن دارای سرشت انسانی واحدی هستند. تفاوت در ویژگی­های انسانی تأثیری مستقیم بر تمامی جوانب دارد و به دنبال آن مقتضیات و عواقب مخصوص خود را نیز به همـراه مـی­آورد. بر این مبنا، تفاوت در وظایف اجتماعی و انسانی ایجاد می­گردد؛ باید خاطرنشان ساخت که این تفاوت با استناد به یک منبـع یـا حقیقـت واحد انسانی شکل می­گیرد و در واقع، تفاوت در وظیفه است نه سرشت^[۱۴۲].
آیت­االله جوادی­آملی تبیین خود از تفاوت­ها را با ورود به مبحث روح آغاز می­ کند. به عقیده­ی ایشان، روح تأثیری در جنسیت ندارد زیرا روح موجودی مجرد است و جنسیت در آن راه ندارد و تمام تفاوت­ها مربوط به جسم است. بنابراین، تمام تفاوت­های زن و مرد به جسم باز می­گردد و جسم نیز فقط ابزاری اسـت بـرای روح^[۱۴۳].

۳-۲-۲-۲- نواندیشان جهان اسلام

قاسم امین معتقد بود قوای عقلی زن و مرد برابر است، ولی احساسـات و عواطف در زن غلبه دارد. با این حال، بر این نکته تأکید داشت که صرفاً به استناد این تفاوت، نمی­ توان آزادی زن را محدود کرد و موقعیتش را تنزل داد.^[۱۴۴]
به اعتقاد نصر حامد ابوزید، تفاوت­های زیست­شناسانه زن و مرد انکارناپـذیر است اما صورت­بندی موقعیت­ها، نقش­ها و حقوق نیازمند بازنگری است. هر نقش باید متناسب با اوضاع فرهنگی و فکری حاکم بر زندگی بشر بازتنظیم شود نه بر اساس تفاوت­هـای زیسـتی.^[۱۴۵]
محمد مجتهد شبستری دیدگاه تاریخیت نظام خانواده را مطرح کرد و تفـاوت­هـای زن و مـرد را در ابعاد جسمی و روحی صحیح می­داند. اما معتقد است که تفاوت­ها در سیر تکامل تـدریجی بشـر ایجاد شده و بدون وجود نقشه­های قبلی رخ داده، بنابراین تغییرپذیرند. درنتیجه نمی­ توان تفاوت­ها را برمبنای هدفمندی خلقت، تبیین و بر آن، آثار حقوقی بار کرد^[۱۴۶].

۳-۲-۲-۳- نظریات فمنیستی

برابری و موضوع تفاوت میان زن و مرد محوریت تمام نظریات فمینیستی را به خود اختصاص داده است. بر این مبنا، رویکردهایی گوناگونی که در مکتب فمینیسم وجود دارد، از پاسخ به سؤال علل تفاوت میان زن و مرد ایجاد شده است که به اختصار بیان می­ شود:
فمنیسم لیبرال: این مکتب تحت تأثیر آموزه­های لیبرال، به برابری کامل بـین زن و مرد تأکید داشته است. این مکتب بر موضوع «جوهره مشترک انسـانی» صـرف نظـر از جنسـیت تمرکز ویژه­ای دارد و بر این مسئله تأکید می­ کند که زن و مرد یکسان آفریده شده ­اند و برابری نسل آن­هـا اقتضـا مـی کنـد کـه هـیچ تمایزی بین حوزه ­های زنانه و مردانه وجود نداشته باشد^[۱۴۷]. به علاوه، به اعتقاد ایـن مکتب، تفاوت­های جسمی در برابری زن و مرد مؤثر نیستند، و بسیاری از تفاوت­های موجـود ، اکتسـابی، غیرذاتی و برگرفته از تبعیض­های موجود در جامعه اسـت^[۱۴۸]. فمنیسـم لیبـرال، راه رهایی از این وضعیت را برابری کامل بین زن و مرد، مبارزه با تفکیک نقش­ها و بسط و تسری حقوق انسانی به زنان می­داند.
فمنیسم رادیکال: براساس رویکرد رادیکالهای اولیه، ماهیت حقیقی دو جنس، برابر و یکسـان است و طبیعت بشر در اصل، آمیخته­ای از صفات زنانه و مردانه است. اما نسل بعدی با پـذیرش نـوعی ذات­گرایی، به این نتیجه پی بردند که تفاوت­های بین دو جنس طبیعی و تغییرناپذیر است ولی صـفات زنانه اصیل و برتر است.^[۱۴۹]
فمنیسم سوسیال: این رویکرد به انواع نابرابری­ها توجه دارد از جمله نابرابری زنان و براین اساس ریشه تمام نابرابری­هـا را بـه نظـام سرمایه­داری و مسأله مالکیت مربوط می­داند.
فمنیسم پست مدرن: این رویکرد، توچه ویژه­ای به برجسته کردن تفاوت بین دو جنس و تکثرگرایی دارد. در این مکتب، زنانگی و مردانگی معانی گوناگونی دارند و از گفتمان­هایی تبعیت می­ کنند که در نهادهای اجتماعی و شیوه ­های تفکر، همـواره معـانی موقـت و در حال تغییر را بـه سود مناسبات قدرت و منافع اجتماعی خاص خلق می­ کند^[۱۵۰].

چشم از معنی او حساسه‌ایست

از لقای هر کسی چیزی خوری

وز قران هر قرین چیزی بری

(دفتر دوم، ص ۳۰۶)
مولوی در این ابیات به چند مطلب مهم اشاره کرده است:
اول اینکه: غذا منحصر در غذاهای مادی که از راه دهان وارد وجود آدمی می‌شود نیست. بلکه غذاهای معنوی، بی دهان مادی در جان آدمی وارد شده و به او حیات تازه می‌بخشد. خداوند در مورد شهیدان فرموده است:
و لا تحسبنّ الّذین قتلوا فی سبیل الله امواتاً بل احیاءٌ عند ربّهم یرزقون (آل عمران، ۱۹۶)
به هیچ وجه گمان مبرید که کشته شدگان در راه خدا مردگانند؛ بلکه زنده‌اند و نزد خدایشان روزی دارند.
مولوی با استناد به این آیه می‌گوید: حیات واقعی متعلق به شهیدان است و زنده حقیقی آنهایند که غذایشان نور است. پس ما نیز می‌توانیم در سایه تلاش و تقوی از آن نور تغذیه کنیم.
دوم اینکه: وجود آدمی یک پارچه دهان است و هر دهانی غذای متناسب خویش دارد. همه حواس پنجگانه ظاهری و حواس باطنی، منافذ ورود غذاهای متناسب با خودشان هستند. آدمی گاهی با دیدن صحنه‌هایی سست و ضعیف می‌شود. گاهی نیز با دیدن مناظر و صحنه‌های چشم‌نواز و دوست‌داشتنی، شاداب و بانشاط و قوی می‌گردند. شنیدن بعضی از اخبار انسان را از خود بی‌خود می‌کند. کما اینکه گاهی بعضی از اخبار به آدمی حیات تازه می‌بخشد.
استشمام بعضی از بوها انسان را مسموم می‌کند و گاهی به زندگی پایان می‌بخشد؛ به عکس آن نیز ممکن است. بنابراین همه حواس‌های آدمی دهان‌های متفاوتی هستند که غذاهای خاص خود را دارند. به همین دلیل آنگاه که با انسان پاک و متعالی روبرو می‌شویم و چشم ما به جمال او می‌افتد؛ و گوش ما کلمات وی را می‌شنود، احساس سبکی و معنویت می‌کنیم. زیرا او از معنویت خویش در ظرف وجود ما ریخته است.

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

اما وقتی با انسان گمراه و خطاکاری هم‌صحبت شده و به چهره‌اش نگاه می‌کنیم، احساس سنگینی کرده و برای مدتی حالات معنوی ما ضعیف می‌گردد. زیرا او نیز در ظرف وجود ما از شرارت و قذرات خود ریخته است.
بدین جهت مولوی از وجود به کاسه تشبیه کرده و گفته است: با هر کس مراوده داشته باشی، او در کاسه وجود تو چیزی قرار خواهد داد. از این‌رو مواظب باش که با هر کسی در ارتباط نباشی.
تجلی خدا
مسأله تجلی خدا، در عرفان و ادب اسلامی بسیار مورد توجه قرار گرفته است. عرفا عالم را محصول تجلی حضرت باری تعالی می‌دانند. هر موجودی به اندازه موجودیتش تجلای اسماء و صفات خداوندی است. عالم جلوه‌گاه آن جمیل علی‌الاطلاق است.
مسأله تجلی قبل از هر چیز در قرآن کریم و سپس در نهج‌البلاغه مطرح شده است. در ماجرای حضرت موسی (ع) و خداوند، و تقاضای رؤیت موسی از خدا، قرآن می‌فرماید:
وقتی که موسی به میقات ما آمد و خدایش با او صحبت کرد، گفت پروردگارا! خود را به من بنما تا بر تو نظر کنم. گفت: هرگز مرا نخواهی دید ولی به کوه نگاه کن! اگر توانست در جایگاه خود قرار بگیرد؛ در آن صورت مرا خواهی دید. آنگاه که خدا به کوه تجلی کرد، کوه متلاشی شد و موسی بی‌هوش شد. وقتی به هوش آمد، گفت: پروردگارا! من به سوی تو توبه کرده و اولین مسلمان تو می‌شوم(اعراف، ۱۴۳).
در نهج‌البلاغه سه بار تجلی خدا به خلقش مطرح شده است. یک بار تجلی خدا در کتاب آسمانی پیامبر اکرم (ص) یعنی قرآن کریم و دو بار تجلی خدا بر عقول مردم.
فتجلّی لهم سبحانه فی کتابه من غیر ان یکونوا راوه بما اراهم من قدرته (خطبه ۱۴۷)
پس خداوند سبحان برای مردم در کتابش تجلی فرمود بدون اینکه او را ببینند. بلکه به واسطه قدرت‌نمایی‌اش خود را به آنها نشان داد.
… و تشهد له المرآنی لا بمحاضرۀٍ لم تُحطِ به الاوهام بل تجلّی لها بها (خطبه ۱۸۵)
…همه دیده‌ها به وجود او بدون حضور عینی (بلکه به ادراکات قلبی) شهادت می‌دهند. اوهام (عقول) آدمی به او احاطه ندارد. بلکه او به واسطه اوهام مردم بر آنها تجلی کرده است.
بها تجلّی صانعها للعقول (خطبه ۱۸۶)
با ایجاد آن حقایق، خدا به عقل مردم تجلّی کرده است.
مولوی ماجرای تجلی خدا به طور سینا را چندین بار به شعر درآورده و گفته است:

کوه طور اندر تجلی حلق یافت

تا که می نوشید و می را برنتافت

صار دکّاً منه و انشقّ القمر

هل رأیتم من جبل رقص‌الجمل

گوشه‌ای از زندگی:

وی در زادگاهش به تحصیل علم پرداخت. در آغاز جوانی زبان به سرودن شعر گشود. در سال ۱۰۱۰ به اصفهان رفت و مدتی دران جا اقامت نمود و سپس به کاشان رفت. در سال ۱۰۱۷ به هند مسافرت کرد و چند سالی در شهرهای مختلف هند سرگردان بود تا اینکه سرانجام به دربار جهانگیر شاه رفت و در سال ۱۰۲۸ به عنوان ملک‌الشعرای دربار برگزیده شد.

ممدوحان

در دیوان وی قصایدی در مدح ائمه‌ی اطهار دیده می‌شود علاوه بر این اشعاری در مدح حاکمان مازندران و برخی حاکمان هند به ویژه جهانگیر پادشاه سروده است.

آثار:

دیوانی از او در دست است شامل قصیده، غزل، مثنوی، قطعه، ترکیب بند و … و یک مثنوی نیز به نام جهانگیر نامه دارد.

منبع: (حسین زاده، محمد حسین، انتشارات پیام یزد، ۱۳۷۹: ۷۲-۷۱)
۳-۲-۱ زندگی نامه طالب آملی
«سرگذشت طالب آملی بسیار جالب است، شرح حال جوانی است که در اثر شکست در عشق از وطن خود آواره گردیده و در کشور دیگری به عالی‌ترین مقامات سیاسی و ادبی می‌رسد و در اوج شهرت و معروفیت و شکوه و جلال، در جوانی درمی گذرد». (گودرزی، مجله هنر و مردم، شماره ۱۵۷).
«ملک‌الشعرای طالب آملی از شاعران رده نخست عصر صفوی و از بزرگان سبک هندی است. زادگاه او را مرحوم طاهری شهاب مصحح دیوانش، روستایی کوچک در ۹ کیلومتری شمال باختری آمل مازندران، نوشته است. تاریخ تقریبی تولد او، قصیده‌ای که در پیرامون بیست سالگی خود، در ستایش از (میرابوالقاسم) پسر (میر عزیز خان) و برادرزاده‌ی (خیرالنسأ بیگم)، مادر شاه عباس یکم، سروده است بدست می‌آید». (دلیری مالونی، ۱۳۸۱: ۱۶۰).
وی در این قصیده که با این بیت آغاز می‌شود:

«آنم که ضمیرم به صفا صبح نژاد است

چون باد مسیحم نفسی پاکنهاد است»

بدین گونه به بیست سالگی خود اشاره دارد:

«پا بر دومین پایه‌ی اوج عشراتم

و اینک عدد فنم ازآلاف زیاد است»

«چون (میر ابوالقاسم) به سال ۱۰۰۷ به حکومت آمل منصوب شده بود، اگر بیست سالگی طالب را در این تاریخ بپذیریم، سال به دنیا آمدن او را باید ۹۸۷ بدانیم. بهر روی اقامت طالب در آمل چندان به طول نینجامید، و در ۲۳ سالگی به اصفهان و از آنجا به کاشان نزد شوهر خاله خود (حکیم نظام الدین علی کاشی) پدر شاعر معروف (حکیم رکنا) رفت». (تذکره‌ی میخانه، ۵۴۵). «لیکن دارالمؤمنین کاشان نیز نتوانست، او را به بند کشد، لذا به مرو شاه جهان رفت و چند سالی را در دستگاه (بکتش خان استاجلو)، حکمران مرو، در ستایشگری از او گذراند». (دلیری مالوانی، ۱۳۸۱: ۱۶۰).
روزگار جوانی طالب در زادگاه او به فراگیری دانش‌های رایج زمان گذشته، چه پیش از بیست سالگی در علوم گوناگون مانند: منطق، هندسه، هیأت، حکومت و عرفان دستی قوی داشته و سرآمد اقران گذشته است. حضور او با لقب ملک‌الشعرایی در دربار نورالدین محمد جهانگیر (حکومت ۱۰۱۴- ۱۰۳۶ ه. ق یا ۱۰۳۷) که خود فرمانروایی شاعر دوست و نکته دان بوده دلیلی است آشکار بر وسعت دانش او.
«از اشعارش استنباط می‌شود که دهلی، لاهور، ملتان، پیشاور، گجرات، اجمیر و دیگر نقاط شبه قاره را سیاحت کرده است. در این مسافرت‌ها و دربدری ها با سختی و بدبختی دست به گریبان بوده است». (کی‌منش، ۱۳۷۵).
«اگر چه در تواریخ و تذکره‌ها نام و نام پدرش را صریحاً ذکر نکرده اند ولی در پایان نسخه که چهار سال پس از درگذشت او نوشته شده نام او را محمد و نام پدرش را عبداللّه ثبت نموده‌اند. صاحب تذکره حسینی نیز درباره او نوشته است «شاعر والا مناقب محمد طالب» و در فهرست بانکی پور نیز نام و تخلص او را «محمد طالب آملی» ذکر کرده‌اند و در منظومه «طالب طالبا» که در شرح حال طالب و دربدری های او به زبان محلی سروده شده نیز «طالب» را تخلص شاعر می‌یابیم ».(گودرزی، ۱۳۵۴: ۴۴-۳۵).
طالب در حدود سال ۱۰۱۶ هجری قمری از مرو رهسپار هند گردید. در حقیقت طالب از سال ۱۰۱۶ تا ۱۰۲۰ هجری قمری یعنی در حدود چهار سال در شهرهای هند سرگردان بود و در جستجوی کسی که بتواند با برخورداری از حمایت او به زندگی خویش بپردازد به این شهر و آن شهر می‌رفت.
طالب در حدود یک سال یعنی از سال ۱۰۲۰ هجری قمری تا سال ۱۰۲۱ هجری قمری که سال مرگ میرزا غازی است در دربار وی اقامت داشت و مورد توجه خاص او بود.
طالب پس از مرگ میرزاغازی به آگره بازگشت و درین سفر بود که در اگره با مؤلف میخانه آشنا شد.
طالب در آگره چون تلاش خود را برای راه یافتن به دربار بیهوده دید، دست به دامان بزرگان و معاریف آن شهر زد و توصیه‌ای برای چین قلیچ خان حاکم پیشاور گرفت و به مرکز حکومت او عزیمت کرد.

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

از بخت بد طالب، چین قلی چخان دچار اختلاف خانوادگی و دسیسه نزدیکانش شد و از کار برکنار گردید و با پریشان روزگاری درگذشت و بار دیگر آوارگی طالب آغاز شد و به ناچار به آگره بازگشت و با شرکت در مجامع ادبی آن شهر مورد توجه یکی از بزرگان ایرانی دربار جهانگیر یعنی دیانت خان قرار گرفت.
«دیانت خان پس از آشنایی با طالب و پی بردن به قدرت او در سخن آفرینی علاقه زایدالوصفی به وی پیدا کرد و او را همراه خویش به مجالس بزرگان پایتخت برد. بزودی اشعار طالب مورد قبول عامه قرار گرفت و شهرت طالب بجائی رسید که شاه جهانگیر مایل به دیدار او شد و به
دستور شاه دیانت خان طالب را بهمرا ه خویش به دربار شاهی برد ».(گودرزی، ۱۳۵۴: ۵۷-۴۶).
پس از این همه دربدریها، متأسفانه دوران کامیابی‌های طالب، چندان نپایید؛ و شاعری با ذوق که به سبب استفاده‌ی زیاد از مفرحی افیونی، دچار اختلال گونهیی در حواس شده بود، به سال ۱۰۳۶ ه در پیرامون ۴۹ سالگی، زندگی را بدرود گفت، در حالیکه ورد زبان او، این سروده‌اش بود:

۴۴۵-معنی بیت: درون جام شراب که چون چشمه ای جوشان است ؛ بلکه آرزوی رسیدن به باده لب تو، شراب را مانند جام و حباب شیشه ای کرده است.
۴۴۶– همان رشته ای که به دور گلدسته بسته شده است برای صید بلبل کافی است، دیگر نیازی به دانه نیست.

( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

۴۴۷– یعنی دوباره جان به قالب تن بازگردد.
۴۴۸– منظوراز خاک، خاکستر است که با آن آیینه را جلا می دهند.
۴۴۹– کاربرد انقلاب به معنی امروزی آن، تحوّلات سیاسی – اجتماعی درون یک سرزمین، از نکات شگفت­انگیز شعر غنی است.
طالع برگشته: بخت منحوس.
یعنی: نحوست طالعم به خوشبختی و سعادت تغییر کند .
۴۵۰– رسد: سزاوار و شایسته است.
طرف شدن آیینه به سکندر: کنایه از مقابل و رو به رو شدن است از آن جهت که عکس آینه مقابل بیننده قرار می گیرد و چون آیینه را در نمد نگه می دارند و نمد پوشی شعار درویشان است می گوید: نمد و آیینه به ترتیب هم شان جامه شاهانه و خود شاه هستند.
تلمیح: اشاره به آیینه اسکندری.
۴۵۱-کدو: کوزه ٔ شراب را نیز گویند یعنی در همان کدوی خشک نیز گاهی شراب کنند. (آنندراج ) (انجمن آرای ناصری ). کدوی کاوک کرده برای ظرف شراب . ظرف شراب از کدوی خشک مجوف کرده . (یادداشت مؤلف(.
معمول و مشهور است که برکدو تارهایی تعبیه کرده و می نواختند.(شارح)
لفظ «طرب» با« ساز» همانند« باده »با «کدو »با هم تناسب دارند.
۴۵۲– مفهوم کلی بیت: گریز از عشق و رهایی از تعلّق خاطرم نسبت به تو برای من به منزله مرگ است.
۴۵۳– خنده گندم اشاره به سینه چاکی او دارد.
این در : استعاره از طمع.
معنی بیت: خدایا، کسی به طمع که مذموم و ناپسند است مبتلا نشود، زیرا مورد تمسخر واقع می شود ، همانطور که آدم به خاطر طمع و آزمندی مورد خنده و تمسخر گندم قرار گرفته است.
آرایه تلمیح : اشاره به داستان هبوط حضرت آدم از بهشت به دلیل نافرمانی از امر خدا و خوردن گندم منع شده.
۴۵۴– معنی بیت: [ دعا می کنم و امیدوارم که ] به جز پر طوطی [خوش سخن و فصیح ]ما که در سبزی و زیبایی و طراوت از سبزه چمن و گلزار پیشی گرفته ، سبزه ای در چمن سینه شهباز عشق نباشد ؛ یعنی ، تنها پر طوطی ما گرفتار پنجه عشق باشد .
شهباز عشق: تشبیه بلیغ اضافی.
چمن سینه شهباز : تشبیه بلیغ اضافی.
مفهوم کلی بیت: بیان طلب گرفتاری عشق.
۴۵۵– آرایه مراعات نظیر بین کلمات آغوش ، سر، دوش و دست آشکار است.
۴۵۷– یادش: یاد معشوق که در مصراع دوم به او لقب دسته گل داده است.
۴۵۸– سرپوش: آن چه بر سر دیگ ، کاسه و مانند آن گذارند تا محتوی آن محفوظ بماند.(فرهنگ فاری معین)
۴۵۹– مژگان چشم معشوق را در بلندی به زبان طعنه نسبت داد و گفت:چشم تو با مژگان بلندش مانند زبانی که طعنه و کنایه می زند ،نسبت به بادام زبان درازی کرده و به او نیش و کنایه می زند.
مفهوم کلی بیت: توصیف زیبایی چشم معشوق و شباهت و برتری آن نسبت به بادام.
آرایه تشبیه مرجّح ( تفضیلی)
۴۶۰– به اشارت نماز کردن : نماز بیماری که طاقت نشست و برخاست ندارد، با اشاره هم درست است.
مفهوم بیت: کنایه از نهایت ضعف و بی طاقتی بیمار است.
۴۶۱– به فریاد من رسند: از آواز دردناک من، متوجّه حال و روز من شوند.
۴۶۲– واشدن دل: باز شدن دل ؛ خوشحال شدن .خوشدل شدن . آرامش یافتن . مسرور شدن . رفع غم و کدورت شدن . فرح و انبساط دست دادن .(دهخدا)
خنده گل: استعاره مکنیه( تشخیص) از شکفتن گل.
سر کیسه باز کردن: کنایه از بذل و بخشش کردن.
معنی بیت: شکفتن گل این پیام را به گوش دلم می رساند که هر انسان دست و دلبازی که سرکیسه را باز کرده و از هرآنچه که در کیسه است، بذل و بخشش می کند دلش منبسط و شاد می شود.
۴۶۳– کرسی: چهارپایه­ای از تخته به عرض و طول یک متر و بیشتر که به زمستان گاه زیر آن منقل یا کلک نهند یا آن را فراز چاله آتش گذارند و بر زبر آن لحاف گسترند و در چهار طرف نهالین گسترند و بالش نهند نشستن و خفتن زمستان را. چهارپایه ای که لحاف بر آن افکنند و آتش در زیر کنند گرم شدن را به زمستان . صندوق مانندی چهارگوشه و چوبین که چهار طرف آن باز است و به گاه زمستان منقلی از زغال افروخته زیر آن گذارند و لحاف یا جاجیم و مانند آن بر وی گسترند و زیر آن نشینند. (ناظم الاطباء). تَندور در تداول ترکان و این مأخوذ از تنور فارسی است و از ترکان عثمانی گرفته­اند و عثمانی­ها کلمه تنور را تندور کرده و به معنی کرسی به کار می­برند. به نقل از ( دهخدا، ۱۳۸۵: ۲۲۶۳)، (برهان، ۱۳۶۲: ۱۶۱۹)
در این معنی، غنی می فرماید:

چو کرسی جای گرمی هر که در خلوت سرا دارد

نمی جنبد ز جا هر چند آتش زیر پا دارد

درین موسم آید چو آتش به کار

خزان ساخت کرسی ز چوب چنار

KPSC = 0.29*RC, Errorvar.= 0.036 , R² = ۰٫۷۰
(۰٫۰۲۱) (۰٫۰۰۹۴)
۱۳٫۹۸ ۳٫۸۹

این معادله نشان می‌دهد که به ازای افزایش ۱ واحدی سرمایه ارتباطی، دانش شرکا تامین­کنندگان مشتریان ، ۰۸۶/۰ افزایش می‌یابد.

معادله ساختاری بین سرمایه فکری و عملکرد سازمانی به صورت زیر تبیین می­ شود.

BP = 0.25*HC + 0.27*RC + 0.17*SC, Errorvar.= 0.77 , R² = ۰٫۲۳
(۰٫۰۵۹) (۰٫۰۶۷) (۰٫۰۶۵) (۰٫۰۹۹)
۴٫۲۹ ۴٫۰۸ ۲٫۵۹ ۷٫۸۰

با توجه به معادله فوق بیشترین تاثیر بر روی عملکرد سازمانی به ترتیب، سرمایه ساختاری، سرمایه انسانی و سپس سرمایه ارتباطی دارا می­باشد.

نتیجه ­گیری و پیشنهادات
مقدمه
عنصری که باعث معنی داری تحلیل­های انجام شده از داده ­ها می­گردد نتایجی است که از پژوهش استخراج می­گردد بنابراین فصل پنجم پایان نامه از اهمیت­های زیادی برخوردار است، همچنین در این فصل پیشنهادات مبتنی بر آزمون­ فرضیه ­ها و یافته­های نظری و همچنین پیشنهاداتی برای تحقیقات آتی ارائه می­گردد و در نهایت به محدودیت­های تحقیق اشاره می­ شود.

( اینجا فقط تکه ای از متن فایل پایان نامه درج شده است. برای خرید متن کامل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. )

نتیجه گیری حاصل از تحلیل نتایج تحقیق
نتیجه ­گیری و تحلیل فرضیه اول
فرضیه اول تحقیق بیان می­دارد بین سرمایه فکری و عملکرد سازمانی رابطه معناداری وجود دارد، همانطور که از تحلیل­های آماری فصل ۴ بر می ­آید سرمایه فکری که خود شامل، سرمایه انسانی، سرمایه ساختاری و سرمایه ارتباطی است ارتباط مستقیمی با عملکرد سازمانی دارد به این معنی که تغییر در هر یک از این سرمایه­ها باعث تغییر در عملکرد سازمانی خواهد شد. با توجه به پژوهش انجام شده در شرکت‏های نرم­افزاری در سطح تهران، نتایج حاکی از این است که بیشترین تاثیر را سرمایه ساختاری و سپس سرمایه انسانی و در نهایت سرمایه ارتباطی بر روی عملکرد سازمانی دارا می­باشند.
بنابراین توجه هدفمند و به موقع به سرمایه­فکری در شرکت‏های نرم­افزاری باعث ارتقای عملکرد سازمانی در آن‏ها خواهد شد. هر کدام از اجزای سرمایه فکری یعنی سرمایه انسانی، سرمایه ساختاری و سرمایه ارتباطی از متغیرهای مستقلی تشکیل یافته­اند که در ادامه فرضیات به بررسی آن‏ها پرداخته خواهد شد.
نتیجه ­گیری و تحلیل فرضیه دوم
فرضیه دوم بیان می­ کند که بین سرمایه انسانی، آموزش و یادگیری رابطه مستقیم وجود دارد، به این منظور که با افزایش ۱ واحدی سرمایه انسانی، ۱۵/۰ آموزش و یادگیری افزایش می­یابد.
در صنایعی که سرمایه انسانی یک دارایی نامشهود به حساب می ­آید و نیروهای انسانی متخصصان بی بدیلی در آن صنایع هستند. لزا آموزش و یادگیری برای این نیروها می ­تواند اهرمی برای بالا بردن سرمایه انسانی شرکت و به طبع آن سرمایه فکری شرکت نرم­افزاری باشد.
این بدان معنی است که آموزش و یادگیری رابطه معنی داری و مثبتی با سرمایه انسانی دارد و در رده سوم اهمیت در سرمایه انسانی بر طبق یافته­های این پژوهش قرار می­گیرد .
نتیجه ­گیری و تحلیل فرضیه سوم
فرضیه سوم بیان می­دارد که تجربه و تخصص ارتباط معنی دار و مثبتی با سرمایه انسانی دارد، بدین صورت که با افزایش ۱ واحدی سرمایه انسانی، تجربه و تخصص، ۳۲/۰ افزایش می­یابد، که این خود نشان از سهم بالای تجربه و تخصص در شرکت‏های نرم­افزاری می­باشد. پس باید به این نکته توجه کرد که تجربه و تخصص سهم مهمی در ارتقای سرمایه انسانی دارد.
نتیجه­ گیری و تحلیل فرضیه چهارم
فرضیه چهارم بیان می­دارد که خلاقیت و نوآوری ارتباط معنادار و مثبتی را با سرمایه انسانی دارا می­باشند، بدین معنی که با افزایش ۱ واحدی سرمایه انسانی ۳۹/۰ به خلاقیت و نوآوری افزایش می­یابد. خلاقیت و نوآوری بر طبق یافته­های فصل ۴ بیشترین تاثیر را روی سرمایه انسانی در شرکت‏های نرم­افزاری دارا می­باشند. پس می­توان با تقویت و اثربخشی خلاقیت و نوآوری کارکنان دانشی در سازمان سرمایه ­های انسانی سازمان را تحت تاثیر مهمی قرار داد.
نتیجه ­گیری و تحلیل فرضیه پنجم
فرضیه پنجم مبتنی بر این است که سیستم­ها و برنامه ­های شرکت رابطه مستقیمی با سرمایه ساختاری دارد. بر طبق فصل ۴ از همین پژوهش به ازای تغیر ۱ واحدی سرمایه ساختاری، ۳۲/۰ در سیستم­ها و برنامه­ ها تغییر ایجاد خواهد شد. با ارتقای سیستم­ها و برنامه ­های شرکت در جهت بهبود ساختار شرکت‏های نرم­افزاری می­توان عملکرد سازمانی این شرکت‏ها را بهتر کرد.
نتیجه­ گیری و تحلیل فرضیه ششم