سفر در میان مسلمانان نیز بسیار متداول بود. اصولاً بینش اسلامی بینش جهان‌گرایی و دنیاگرایی است. قرآن کریم در آیات بسیاری سفر را توصیه کرده است؛ «قل سیروا فی الارض ثم انظرو کیف کان عاقبه‌المکذبین» (انعام ـ 11، نحل ـ 36، نمل ـ 69) .در مجموع سیزده آیه شریفه در قرآن کریم درباره سیر و سیاحت و زمین­گردی و جهان گردی است. در پی همین تاکیدها و سفارش‌های قرآن مجید از پیغمبر(ص) و ائمه معصومین(ع)، احادیث بسیاری راجع به سیر و سفر روایت شده است. پژوهش‌های دقیق و قابل توجهی از سوی جهانگردان مسلمان انجام شده است. در همین ارتباط به کتب مسالک می توان اشاره نمود که در خصوص راه‌ها و فاصله‌ها و مسافت‌های شهرها و منزلگاه‌ها و شهرهایی که سر این راه‌ها واقع گردیده‌اند گفتگو به میان می‌آورد. ( دریایی، 1384: 242).
2-3.تاریخچه گردشگری در ایران
در تمامی دوران باستان (قبل از اسلام) شهرها، راه‌ها، اقامتگاه‌ها در امپراطوری ایران در حال گسترش بودند و به دلیل وجود یک امنیت نسبی سفر نیز در بین بازرگانان و اشراف رواج داشت. نوشته‌هایی در دست است که از سفر بعضی از یونانیان و رومیان به ایران در دوران پیش از اسلام حکایت دارد. پس از ورود اعراب مسلمان به ایران تا قرن‌ها وضعیت آبادانی در ایران رو به اضمحلال گذاشت با این حال به دلیل بنیان‌هایی که از دوران باستان در ایران وجود داشت از رونق و امکانات سفر برخوردار بود. از آنجا که مسلمانان در پی فتح و اکتشاف دیگر سرزمین‌ها بودند جهانگردی در قرون 9 و 10 میلادی به بعد در ایران رواج یافت از جمله معروف‌ترین جهانگردان این دوران می‌توان ناصرخسرو قبادیانی (قرن 9 میلادی) اشاره کرد. از سوی دیگربه تدریج و به ویژه طی قرون هفتم به بعد جهانگردان غربی نیز در پی سفر به شرق و از جمله ایران برآمدند. در قرون اولیه دوران اسلامی به پیروی از دوران پیش از اسلام سعی شد اقامتگاه‌هایی در ایران تأسیس شود که بسیاری از آنها همچنان بر جای مانده است. نخستین کسی که از در دوران بعد از اسلام از مغرب زمین به ایران سفر کرد و سفرنامه‌ای را هم در شرح مسافرت خود به ایران نگاشت، بنیامین تودلای اهل اسپانیا بود(همایون، 1384: 65،).
ایران در در دوران صفویه (قرون 16 و 17 میلادی) و علی‌الخصوص در دوره شاه عباس اول به عنوان کشوری جذاب نظر بسیاری از جهانگردان اروپایی را به خود جلب کرد. دوره سلطنت «شاه عباس اول» تا انقراض سلسله صفوی را می‌توان یکی از مهمترین ادوار توسعه جهان‌گردی در ایران به حساب آورد، این توسعه به چند عامل بستگی داشت که مهمترین آنها عبارت بود از امنیت و توسعه راه‌های ارتباطی و تأسیسات اقامتی. (همایون، 1384: 68). در این دوره جهانگردان بسیاری به ایران سفر کردند که معروف‌ترین آنها می‌توان به آنتونی و رابرت شرلی Sir Anthony and Robert Sherley،جان باپتیست تاورنیه Jean Babtiste Tavernier ، سر توماس هربرت Sir Thomas Herbert، پیتر دلاواله Pietro Dela Valle ،آدام اولاریوس Adam Olearius ،جان کلاردین Jean Clardin اشاره کرد.
پس از دوره صفویه به دلیل ناآرامی‌های و بی‌ثباتی تا سال‌ها سرزمین ایران دچار هرج و مرج پی در پی شد اما از اواسط دوران قاجاریه با ثبات تدریجی داخلی از یک سو و گسترش پدیدۀ استعمار و رقابت‌های بین کشورهای قدرتمند اروپایی سفر به ایران راز‌های باستان‌ شناسی و تاریخی بسیاری رادرایران گشود. سیر و سیاحت ایرانیان و میل آنان به گردشگری در اروپا، از عصر مشروطیت رو به فزونی نهاد.
2-4.کلانشهر و گردشگری
ترکیب دو کلمۀ یونانی Meter(مادر) و Polis(شهر) و زایش مفهومی کلمه مترو پلیس^[1] (شکویی،199:1373) را که در فارسی کلانشهر معنا شده، در مفهوم شهر بزرگی که نفوذ خود را به تعداد زیادی از شهرهای کوچک و روستاها گسترش داده است، به کار گرفته می­ شود. کلانشهرها را در واقع باید باز تولید یک شکل فضایی در جهان سرمایه­داری سازمان نایافته دانست که در عصر پسامدرن^[2] اهمیتی دو چندان یافته­اند. در این زمینه کاستلز معتقد است که کلانشهرها تنها یک محیط شهری بزرگ با جمعیت زیاد محسوب نمی­شوند و وجه تمایز آن پراکندگی فعالیت­ها در فضا، کارکردها و گروه­ ها و وابستگی متقابل آنها از طریق پیوند جغرافیایی مناطق مختلف است. از این­رو سوجا با در نظر گرفتن شرایط جغرافیایی مناطق مختلف کلانشهری از وضعیتی پسا کلانشهری^[3] نام می­برد که تبیین ویژه­ای را از مناطق کلانشهری در عصر پسافوردیسم^[4] به خود اختصاص داده است؛
فضای کلانشهرها در وضعیتی پسامدرن، در واقع«تولید فضا^[5]» جغرافیایی در مقیاس مکان هستند که در مقیاس منطقه­ای پیامدهای بسیاری را شکل می­ دهند. در این قلمرو منطقه­ای از کلانشهرها فعالیت­های گوناگونی دیده می­ شود، از جمله تولید، مبادله و مدیریت. پس از این فعالیت­ها در یک یا چند منطقه متمرکز شده ­اند. در سازمان درونی کلانشهر وابستگی متقابل سلسله­مراتبی فعالیت­های گوناگون را می­بینیم(ممتاز،52:1379).
سلسله مراتب جهانی کلانشهرها در سطح بالایی از تمرکز چهار شاخص خدمات پیشرفته، تشخیص داده می­ شود که عبارتند از:
الف) عملکردهای فرمان و کنترل
ب) خدمات مالی و تجاری
ج) گردشگری
د) صنایع فرهنگی و نوآوری
این شاخص ­ها در کلانشهرها همزیستی بالایی را دارند. بدین ترتیب که خدمات تجاری، مسافرهای تجاری را که ممکن است از امکانات فرهنگی استفاده کنند جذب می­نماید و گردشگری شهری و فرهنگ از یکدیگر حمایت متقابل می نمایند(هال، 64:1384). از این رو گردشگری یکی از شاخص­ های چهارگانه در کلانشهرها در عصر پسامدرن به حساب آمده و در تولید فضای مناطق کلانشهری دارای اهمیت فراوان است.
نمودار شماره (2-1) : گونه شناسی گردشگری شهری
(مأخذ: پاپلی یزدی و سقایی،192:1386)
همگام با توسعه گردشگری در کلانشهرها، برای برآوردن نیازهای گردشگران، خدمات حمایتی بیشتری نظیر رستوران و محل اقامت ساخته می­ شود . اگرچه این نکته قابل ذکر است که بازدیدکنندگانی که از خارج کلانشهر می­آیند تنها کسانی نیستند که از این امکانات استفاده می­ کنند(Timothy،25:1995). با این وجود توسعه زیربناهای گردشگری سهم زیادی در تغییرات شکل و کارکرد مناطق کلانشهری داشته و تصویر شهر تحت تأثیر انواع هتل­ها و خدمات جنبی ارائه شده قرار می­گیرد(مافی و سقایی،32:1388).

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

در واقع گردشگری بنیانی مستحکم در پویایی اقتصاد شهری را در کلانشهرها شکل داده و در ارتباط مستقیم با شاخص گردشگرپذیری در فضاهای کلانشهر قرار می­گیرد. برخی هم­پیوندهای کلانشهرها و گردشگری را می­توان به اجمال به صورت زیر بیان نمود(Russo and Borg،631:2002):

1. 1. بعضی از بخش­های کلانشهری که به صورت مرکز فعالیت­های خدماتی و تجاری در می ­آید رفته­رفته متراکم­تر و فشرده­تر می­ شود. متعاقباً دومین هسته مرکزی شهر خود به خود به وجود می ­آید. بدیهی است که اولین و قدیمی ترین هسته مرکزی شهر از نظر گردشگران جالب و دیدنی خواهد بود.

1. 1. ایجاد و ظهور همین مراکز تجمع فشردۀ تجاری و خدماتی، جمعیت را مجبور به سکونت در خارج از کلانشهرها می­ کند. به عبارت دیگر مراکز انجام فعالیت­های تجاری، خدماتی و صنعتی از محل­ها و مناطق مسکونی مجزا می­ شود و مسافرتهای بین شهری در این میان افزایش می­یابد.

1. 1. به علت شلوغ شدن کلانشهرها توسعه آن شتاب می­گیرد و در نتیجه گریز مردم از هوای آلوده کلانشهرها به اطراف شروع می­ شود. این عامل خود باعث توسعه افقی شهرها می­گردد و به گردشگری در هوای آزاد یا گردشگری تفریحی فرصت ظهور می­دهد.

1. 1. فاصله گرفتن مجتمع­های مسکونی از محل کار و فعالیت، مسائل و مشکلات رفت و آمد را پیش می ­آورد. این موضوع یعنی ترافیک از پیچیده­ترین و مشکل­ترین مسئولیت­های شهری به حساب می ­آید. شهرها با نقشه قبلی و بدون ترافیک شدید از جاذبه­های گردشگری به حساب می ­آید.

1. 1. توسعه کلانشهرها در عین حال که تمرکز مؤسسات فرهنگی و علمی را در یک نقطه امکان­ پذیر می­سازد، از طرفی هم به ایجاد بناهای یادبود با شکل و شمایل جالب توجه و همچنین تأسیس موزه­ها و نمایشگاه هنری کمک می­ کند. این موارد را می­توان به عنوان جاذبه­های گردشگری محسوب کرد.

به طور کلی در عصر پسامدرن گردشگری یک منبع ضروری و لازم برای حفظ درآمد و انباشت سرمایه در کلانشهرها شمرده می­ شود. از این رو کلانشهرها با سرمایه ­گذاری در گردشگری به خصوص جاذبه­های فرهنگی و امکانات مورد نیاز آن در تلاش هستند تا به یک موقعیت عالی و تثبیت شده در نقشه بین ­المللی گردشگری دست یابند(مافی و سقایی،32:1388-33).
مديريت فضاهاي شهري
پير مرلن^[6] معتقد است موضوع­هاي اساسي در مديريت فضاهاي شهري، كه براي شناسايي و كاربرد اين فضاها، داراي نقش مهم اند، عبارتند از: تحليل فضايي فعاليتها و كاركردهاي شهري؛ ارزش كاربري شهري؛ حمل و نقل؛ تحرك هاي شهروندان و شبكه­هاي شهري. اين عوامل با يكديگر در ارتباط بوده و در مجموع، نظم منطقي رفتارهای شهری را شکل می­ دهند(ربانی و وحیدا،42:1385). بورن^[7] با انتقاد از تلاش هايي كه ساختار شهر را هم سنگ چيدمان فيزيكي كاربري زمين مي گيرند، مي كوشد آن گونه به تعاريف شكل شهر و ساختار فضايي شهري بپردازد كه امكان توجه به هر دو بعد مكاني و غير فضا ساختي شهر، وجود داشته باشد. بورن با اتكا به نظريه سامانه ها ، شكل شهر را به الگوي مكاني يا چيدمان عناصر منفرد درون يك نظام شهري تعريف مي كند. اين عناصر شامل محيط مصنوع ساختمان ها و كاربري هاي زمين و نيز گروه هاي اجتماعي، فعاليت هاي اقتصادي و مؤسسات عمومي مي شود (مدنی­پور،47:1379).
ساختار فضاي گردشگري شهري
فضاي گردشگري شهري، فضايي است كه منابع گردشگري در آن وجود دارد و الگوي رفتاري گردشگران تابعي از منابع گردشگري مانند : جاذبه ها، محل اقامت، امكانات و خدمات است كه تبلور آن فضاي گردشگري را شكل مي دهد. الگوي رفتاري در محيط شهري متناسب با ويژگي هاي اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي به طور كلي تابعي از فضاي گردشگري و فضاي شهري است و برحسب پديده هاي اجتماعي تغییر می­ کند(موحد،44:1386). ساختار فضايي گردشگري جداي از ساختار فضايي شهر نيست اما به نسبت ساختار فضايي شهر كوچكتر و محدودتر است. ساختار فضايي گردشگري محصول فرآيندهاي فضايي است كه در آن فضا به وسيله فرايندهاي اجتماعي، اقتصادي، فرهنگي و طبيعي، سازمان مي يابد و فرايندهاي ياد شده خود اشكال گوناگون گردشگري را نيز به وجود مي آورن د مانند : گردشگري اجتماعي و قومي، اقتصادي، فرهنگي، علمي و … . ساختار فضايي گردشگري را با توجه به سازماندهي مكاني فعاليت هاي اجتماعي- اقتصادي گردشگري در مناطق شهري مي توان تعريف كرد، با اين هدف كه قاعده­مندي هايي را كه در تطابق مردم با فضاي گردشگري شهري وجود دارد، تبيين، توضيح، و سرانجام پيش بيني مي­كنند(موحد،40:1386). بازار گردشگري از لحاظ تاريخي در حال گسترش است و صنعت گردشگري به دنبال جلب بازار وسيع تر است. امروزه به خاطر كشف جنبه هاي تاريخي شهرهاي باستاني، توجه به گردشگري شكل تازه اي يافته است همان طوري كه ديويد ها روي اشاره مي­كند، امروزه ظاهر خارجي شهرها بسيار شبيه هم مي شود و اتحاد و همساني بيشتر، نمود پيدا مي كند و اين مسأله ايجاد تمايز را سخت تر مي كند، و اين ثابت شده كه استفاده از روش هاي آزمون و خطا و كاربرد معمارگونه آنها در مكان هاي ديگر شهري باعث عدم انگيزه در مقوله گردشگري شود زيرا تجربه اي كه بتوان آن را در جاي ديگر به همان شكل كسب نمود، باعث ايجاد بي ميلي مي شود و چيز تازه اي به همراه ندارد. بعد رفتاري و فرهنگي حركت گردشگران در محيط­هاي شهري يكي از نكات قابل بحث در فضاي گردشگري شهري است زيرا برخوردي كه بين ميزبان و ميهمان به وجود مي آيد، اختلاف فرهنگي استفاده از فضا ی شهري و يا چندگانه بودن عملكرد شهري و تنوع مصرف كنندگان شهري است(تقوایی و صفرآبادی، 196:1391).
بافت تاریخی، پیاده­روی و گردشگری
انسانها در دوران مختلف زندگي خود براي ديدن جذابیت­های طبيعي، كشف فرصت­هاي اقتصادي، بهره مندي از امكانات زيستي مناسب تر، آگاهي از تنوع هاي قومي و فرهنگي بار سفر بسته و مشكلات راه را تحمل كرده اند؛ بنابراين جهانگردي قدمتي به بلندي تاریخ دارد. با رشد فزایندۀ صنعت گردشگری در دنيا، گردشگران علاقه فزاينده اي به تاريخ و ميراث فرهنگي از خود نشان مي دهند. گردشگري به عنوان عامل ی مهم در تاثير و تاثر متقابل و ايجاد پيوند و حتي تحكيم پيوند ارتباط ملت ها و كشور هاست. رفت و آمد و گشت و گذار، سير و سياحت به صور مختلف موجب آشنايي و تفاهم بيشتر و محكم تر بين افراد و جوامع مختلف و نيز انتقال و توزيع عادلانه ثروت در اقصي نقاط كشور مي شود. همچنين اين صنعت از مهم ترين عوامل عمران ناحيه­اي به شمار مي رود كه خود فعاليتي است ارز آور و متعادل كننده توسعه اجتماعي- اقتصادي درسطح مناطق و برقراركننده توزيع عادلانه درآمد، علاوه بر آن نقشي اساسي در ايجاد مشاغل و منابع تكميلي و درآمد، تعديل ثروت و دگرگون ساختن فعاليت هاي اقتصادي برخوردار است. با این حال یکی از نقايص عمدة شهرسازي معاصر جهان سرسپردگي بيش از حد به نيازهاي حركت سواره و غفلت از حفظ و ساماندهي فضايي پياده و حركت پياده است. پياده روي كهن­ترين و قديمي­ترين شكل جابه جايي انسان در مكان است كه خوشبختانه به رغم پيدايش و رواج انواع وسايل و اشكال ديگر حركت، هرگز از ضرورت و عموميت آن كاسته نشده است. در واقع توجه به موضوع حركت پياده همواره با نياز و خواسته هاي انسان در آميخته و مي تواند از پراهميت ترين و ضروري ترين موارد در حقوق طبيعي استفاده كنندگان از فضاي شهري تلقي شود، حضور عابران پياده در معابر شبكه دسترسي به خصوص بافت هاي كهن كه داراي آثار با ارزش تاريخي است، اثر زندگی بخش در کالبد شهر دارد.
غفلت از حفظ و ساماندهي فضايي پياده و حركت پياده يكي از عوامل عمد ة كاهش كيفيت محيط شهري و افول ارزش هاي اجتماعي فرهنگي بصري در فضاهاي شهري محسوب مي­شود . به عنوان واكنش و چاره جويي در برابر اين وضع، در طول سه دهه گذشته گرايش ها و ديدگاههاي جديدي در عرصة شهرسازي جهان مطرح شده است کا از آن به عنوان «جنبش پیاده­گستری» یاد می­ شود. تا قبل از اتقلاب صنعتی، شکل و بافت شهر ها به طور كلي تابع شرايط جغرافيايي بوده و شهرسازي از مقياس هاي انساني و امكانات حركت پياده و تا حدودي چهار پايان پيروي مي كرد، به همين دليل راه ها و فضاهاي شهري در انطباق كامل با اندازه هاي انساني و نياز هاي اجتماعي و رواني شهروندان شکل می­گرفت.
در اين ميان فضاهاي عمومي شهر مهم ترين بخش هاي شهر را تشكيل مي دهند كه يكي از اين فضاها پياده رو ها هستند . پياده رو قدیمی ترین شکل جا به ­جایی انسان در فضاست و تجلي گاه حيات مدني شهر و محل رخداد وقايع و فعاليت هاي اجتماعي شهروندان در زندگي و حيات شهري است ، از اين رو طراحي درست و گسترش آن باعث غني تر شدن زندگي اجتماعي و فرهنگی می­ شود. از دیگر نقش­های مهمی که پیاده راه ها ايفا مي كند، احياي بافت تاريخي به وسيله حذف ترافيك است كه حتي طبقات اجتماعي سابق را نيز به آن محله ها باز مي گرداند و هویت اجتماعی محل ایفا می­ شود. بنا بر این اگر باور داشته باشيم كه خيابان و مسير هاي پياده از عناصر اصلي عرصه هاي عمومي شهراست، آنگاه خيابان و مسير پياده، تجلي گاه حيات مدني شهر شده، محل رخداد وقايع و فعاليتهاي اجتماعي شهروندان، بيگانگان و گردشگران است؛ شكي نيست كه تحقق هر كدام از اين موارد خود ويژگي هاي خاصي را در طراحي مسير هاي پياده گردشگري سبب خواهد شد و خود به عنوان بخشي از اقدامي كلي براي تحقق هدف نهايي مطرح خواهند كرد(موحد و احمدی، 95:1392).
2-5.مدیریت گردشگری
مديريت گردشگري بويژه گردشگري پايدار در بسياري از كشورها، به منزله نمادي ازهويت فرهنگي، طبيعي، انساني و از بخش هاي مهم اقتصادي محسوب مي­شود. بنابراين، پايداري در گردشگري، مستلزم توجه نظام مند به ابعاد فني، فرهنگي، سياسي، اقتصادي، تاريخي و زيست محيطي، در حركت به سوي استفاده از جاذبه هاي گردشگري مطابق با نياز امروز و حفظ و ماندگاري اين منابع براي آينده­گان است(مولایی هشتجین و خوشنود،11:1386).
مدیریت گردشگری محور فعالیت خود را توجه به اصول اخلاقی انسانی، اجتماعی- فرهنگی، حفاظت از میراث تاریخی(طبیعی و انسانی) قرار داده و ما از آن به نام مدیریت خوب گردشگری نام می­بریم، که سرآغازی برای پایداری سیستم گردشگری است. معمولاً برای تدوین چارچوب برنامه­ ریزی ومدیریت با تدوین سیاست­ها و استراتژی­ها(چه نوع گردشگری برای کدام مکان با در نظر گرفتن ساختارهای خدماتی و تسهیلاتی آن)، ضمن تعیین هدف­ها و نتایج مورد نظر مشخص می­گردد. در واقع دست یافتن به توسعه و مدیریت گردشگری موفق و منسجم همان قدر به عناصر اثر بخش سازمانی متکی است که به سیاست توسعه گردشگری، برنامه­ ریزی عینی و نظارت از تأثیرات آن ؛ لذا تدوین و تعیین نقش دولت و بخش خصوصی در توسعه و مدیریت گردشگری نقش اساسی دارد.
هر چند که وجود سازمان ملی گردشگری(NTAS) مستقل در کشورها که مجری سیاست­های دولت است ازضعف مدیریت و ناهماهنگی در امور گردشگری می­کاهد، اما این سازمان به دلیل ماهیت کارکردی و وابستگی­اش عمدتاً در زمینه بازاریابی و تبلیغات گردشگری(بیش از 50درصد از فعالیت­های گردشگری) است؛ هر چند که سازمان جهانی گردشگری(WTO) وظایف سازمان ملی گردشگری را در 5 گروه اصلی(1- مدیریت عمومی بر مسافرت و گردشگری 2- برنامه­ ریزی و توسعه گردشگری در سطوح مختلف ملی، منطقه­ای و محلی 3- تحقیق 4- آموزش وپرورش 5- تبلیغات و بازاریابی) دانسته است. بر این اساس با توجه به موانع سازمانی و عدم مدیریت یکپارچه گردشگری، ضعف استفاده از مشارکتهای مردمی در امور گردشگری و نظیر اینها از جمله ضروریات بازنگری در مدیریت گردشگری است(گی،1382 : 367-362).
هم اکنون در جهان­شهری فزاینده، تقریباً نیمی از جمعیت کل جهان و بیش از 4/³ از جمعیت کشورهای با درآمد بالا در شهرها زندگی می­ کنند. از طرفی مدیریت شهر و سطوح شهرنشینی و تمایل زیاد به الگوی جهانی شدن و توسعه اقتصادی از تغییرات قابل توجه و چالش­های قرن بیست­و­یکم است(کوهن، 2006:78) مقوله توریسم را از آن رو “صنعت توریسم^[8]” می­نامند که در راستای ایجاد آن باید صنایعی متحول شده و به کار افتند، که مستقیماً با گردشگران در ارتباط باشند نظیر: انواع زیر ساختها، صنایع ساختمان، انواع شبکه ارتباطی و صنایع حمل ونقل و تجهیزات پزشکی ودرمانی و …، در واقع توریسم بیشتر به عنوان یک سیستم تولیدی مطرح می­ شود، سیستمی که برای راه ­اندازی تولید آن باید صنایع عمده­ای ایجاد شوند(حیدری و حسین­زاده دلیر،61:1382). امروزه توریسم به یکی از بزرگترین اهرم­های تحولات اجتماعی- اقتصادی تاریخ بشر تبدیل شده به طوری که تعداد توریسم­های بین ­المللی که در سال 1950 از 25 میلیون نفر تجاوز نمی­کرد، در سال 1992 به بیش از 594 میلیون نفر رسیده است، همچنین بر اساس پیش ­بینی سازمان جهانی توریسم، تعداد توریست­ها در سال 2010 به یک میلیارد نفر ودر سال 2020 به6/1 میلیارد نفر افزایش خواهد یافت.
رویکرد مدیریت یکپارچه^[9] در مقاصد توریستی شهری، ساحلی و روستایی، ابتکار کمیسیون اروپا در برانگیختن توسعه و تحقق یک رویکرد پایدار نسبت به توریسم در این مقاصد است. شش معیار(IQM) برای ایجاد و ترقی یک رویکرد مشارکتی بین مردم، گردشگران، محیط و مدیران شامل:
1) وجود یک مدیریت قوی و نهادینه شده که منابع مالی و انسانی لازم را دارا است؛
2) تشریک مساعی بین همه سازمان­های دخیل در سطوح محلی، منطقه­ای، ملی و بین ­المللی بر اساس ایجاد یک رویکرد مشارکتی،
3) ایجاد یک چشم­انداز عمومی از توسعه گردشگری با همکاری آژانس­های در گیر در گردشگری و مردم محلی؛
4) توزیع اثرات مثبت توسعه گردشگری بین بازدیدکنندگان، شاغلان بخش تجاری، پرسنل اداری و مردم محلی؛
5) تنظیم سیاسی استوار و یکپارچه در زمینه فعالیت­های خدماتی گردشگری؛

+: تقویت کننده ی اجتماعی مثبت:۱:۱
تقویت کننده ی نشانه ای مثبت، ۱:۲
_هر لحظه ازلکنت

پذیرفته شدن: ۷ محاوره ی بدون لکنت
ردشدن: ۳۰ آزمایش بدون گذراندن گام
-تعداد موارد لکنت را در پایان آزمایش به کودک اعلام کنید. کودک را در در لحظه لکنت متوقف نکنید

همان موارد بالا

در طی دوره ایجاد، پاسخ های او به سه حالت خواندن^[۷۱]،تک گویی^[۷۲]و محاوره ای^[۷۳]بود.
۳-۱۳ بازخورد
مهترین عامل درمان های رفتاری از جمله برنامه GILCU پاسخ مشروط به سیستم بازخورد می باشد. این درمان عمدتاً بر روی اصول تقویت مثبت و بازخورد منفی متکی است. همانگونه که در بالا ذکر شد، در درمان گفتاری کودکان دارای لکنت دو دوسته پاسخ بیشتر مورد توجه هستند: لحظات لکنت و دوره های بدون لکنت. در یک مفهوم ساده تر، لکنت و روانی گفتار جنبه هایی مقابل هم هستند بدین معنی که تغییر در در بسامد وقوع یکی همزمان باعث تغییر در دیگری می شود. بنابراین، تولیدهایی که لحظات لکنت را کاهش یا حذف می کنند گفتاری را به جا می گذراند که از نظر ادراکی بدون لکنت است؛ تولیدهایی که میزان گفتار بدون لکنت را افزایش می دهند الزاماً باعث کاهش وقوع لکنت می شوند. بنابراین، مناسب بودن استفاده از باز خورد پاسخ وابسته در درمان آشکار می شود. ارائه تقویت کننده های مثبت وابسته به گفتار بدون لکنت، میزان گفتار بدون لکنت بیان شده توسط کودک را افزایش می دهد؛ ارائه بازخورد منفی وابسته به زمان های لکنت، بسامد لکنت بیان شده توسط کودک را کاهش می دهد.

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

از دیدگاه نظری، درمان باید فقط از یکی از جهات قابل دسترسی باشد البته، رویکرد” دو سویه ” که ترکیبی از دو شیوه می باشد دارای مزیت های خاصی است. در این فرایند بلافاصله پس از گفتار بدون لکنت، تقویت کننده های مثبت عملکردی ارائه می شوند و بلافاصله بعد از وقوع لکنت بازخورد منفی داده می شوند و بلافاصله بعد از وقوع لکنت بازخورد منفی داده می شود. هر دوی این وقایع نقش مهمی را در تاثیرات نهایی درمان بازی می کنند. جالب است که به نظر می رسد موارد کاهش در لکنت اساساً به ارائه بازخورد منفی ارائه شده همراه لکنت مرتبط می باشند. به نظر می رسد که تقویت مثبت گفته های بدون لکنت موجب شرکت کودکان در فعالیت های درمانی شود و برای آنها فرصتی ایجاد کند تا در هنگام صحبت کردن به لذت دست پیدا کنند. بنابراین، وقتی که تقویت مثبت و بازخورد منفی با هم ترکیب می شوند اشکال خفیف تری از بازخورد منفی را می توان مورد استفاده قرار داد و از آنجایی که روند درمان به ارائه تقویت مثبت مرتبط است، ارتباط مثبت بین درمانگر و کودک را می توان حفظ کرد و حتی افزایش داد زیرا درمانگر به ارائه تقویت مثبت ادامه می دهد. استفاده از مفاهیم آموزش برنامه ریزی شده برای طراحی درمان موجب می شود که سنگینی وزنه های بین تقویت مثبت و بازخورد منفی همیشه به نفع تقویت باشد. بدین صورت پاسخ های همراه با لکنت کودک به صورت منفی تقویت می شد؛ برای مثال، هرگاه کودک ناروان صحبت نمود از گفته “وایستا، روان صحبت کن”استفاده می شد که در اینجا لازم بو تا کودک قبل از ادامه به صحبت نمودن خود، گفته ناروان خود را به شکل روان تکرار کند. گفتار روان نیز با گفته”خوبه” یا با ژتون هایی که در نهایت به پاداش عینی ختم می شد، تقویت می شد(۹). در بررسی نهایی و بعد از اتمام ۱۴جلسه درمانی، صدای ضبط شده کودکان در همان سطوح فوق و با همان ابزارها برای تعیین شدت لکنت توسط محقق مورد تجزیه و تحقیق قرار گرفت.
۳-۱۴ ملاحظات اخلاقی

• هدف پژوهش برای والدین تشریح شد.

• در خصوص شرکت اختیاری در مطالعه مورد نظر به والدین توضیح داده شد

• والدین در هر مرحله از تحقیق در صورت عدم تمایل به همکاری می‌توانستند از ادامه‌ی شرکت فرزندانشان انصراف دهند.

• در پایان مطالعه، والدین در صورت درخواست می توانستند از نتایج تحقیق اطلاع یابند.

فصل چهارم
توصیف و تحلیل داده ها
۴-۱ مقدمه
در این فصل نتایج حاصل از تجزیه و تحلیل داده های آماری داده های پژوهش با بهره گرفتن از آزمون های آماری ارائه می گردد. در ابتدا به منظور بررسی وضعیت توزیع طبیعی داده ها جهت مشخص نمودن نوع آزمون- پارامتری یا ناپارامتری- برای بررسی معنی دار بودن تفاوت های بین گروهی از آزمون کولموگراف-اسمیرنوف استفاده شد. نتایج در جدول بیان شده است.
در ادامه به مقایسه میانگین پاسخ درون گروهی و میان گروهی می پردازیم. در پایان بوسیله آنالیز کوواریانس میانگین متغیرها را بین دو گروه، بعد از مداخله تجزیه و تحلیل می کنیم.
۴-۲ بررسی وضعیت توزیع طبیعی متغیرهای مورد مطالعه
در این بخش وضعیت توزیع طبیعی متغیرهای مورد مطالعه با بهره گرفتن از آزمون ناپارامتری کولموگروف- اسمیرونوف مورد بررسی قرار گرفته است. نتایج در جدول ۴-۱ نشان داده شده است.
جدول(۴-۱) آزمون کولمگروف- اسمیرنوف

متغیرها

درصدهجا-تک گویی
(گروه آزمایش)

درصدهجا-تک گویی
(گروه کنترل)

دیرش-تک گویی
(گروه آزمایش)

دیرش-تک گویی
(گروه کنترل)

رفتار-تک گویی
(گروه آزمایش)

رفتار-تک گویی
(گروه کنترل)

اس اس آی تری
(گروه آزمایش)

اس اس آی تری
(گروه کنترل)

تعداد

۱۶

مربی گری بر این فرض مبتنی است که فرد نیاز به مداخله روانی – اجتماعی ندارد.

مشاوره می تواند جهت رسیدگی به مشکلات روانی- اجتماعی همچون عملکرد بکار گرفته شود.

عمدتاً دستور کار توسط افراد اما با توافق سازمان تنظیم می گردد.

دستور کار بطور کلی توسط افراد و مشاور تنظیم می گردد.

تفاوت مربی گری و منتورینگ^[۵۵]:
فعالیتی که فرض می شود بیشترین شباهت را با مربی گری دارد، منتورینگ است. بسیاری از مهارت ها و رویکردهایی که توسط یک منتور^[۵۶] در فرایند منتورینگ استفاده می شود همانند همان هایی است که مربیان در فرایند مربی گری استفاده می کنند (ر آ ، بیورز ،۲۰۱۰).مربی گری و منتورینگ هر دو دربردارنده یک رابطه فرد به فرد هستند و فرصتی را برای افراد جهت دریافت بازخورد، یادگیری و رشد و بهسازی فراهم می آورند، با این حال تفاوت هایی میان این دو روش وجود دارد.

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

جدول۵-۲ برخی از شباهت ها و تفاوت های میان مربی گری محیط کار و منتورینگ را برجسته می سازد.
واژه منتورینگ از اساطیر یونانی نشأت می گیرد. زمانیکه یکی از شخصیت های کتاب افسانه اودیسه فرزند خود را برای آموزش به دوستش سپرد و او را منتور نامید. او از دوستش خواست که هرچه از فنون جنگ و سیاست می داند به فرزندش یاد دهد(گر وی ،۲۰۰۴) . از آن زمان به بعد این واژه به افراد مورد تأییدی اطلاق شد که حاضر هستند دانش و تجاربشان را با افراد کم تجربه به اشتراک بگذارند.
منتور کسی است که دانش و تجربه ارزشمندی در یک موضوع دارد و در طی فرایند منتورینگ آن را به کارآموز منتقل می کند. کارگر با تجربه ای که نحوه کار کردن با یک دستگاه را به یک فرد تازه استخدام آموزش می دهد یک منتور است. در واقع می توان گفت منتورینگ همان فرایند آموزش است با این تفاوت که گاهی اوقات بسیار کوتاه تر از یک دوره آموزشی است به گونه ای که گاهی شکل غیررسمی به خود می‌گیرد و دیگر اینکه به طور عملی انجام می شود. منتور به طور عملی یک دانش و مهارت را منتقل می کند. نحوه کار کردن را آموزش می دهد (سلطانی، ۱۳۸۹).
منتورینگ بیانگر یک رابطه است نه یک اقدام و عمل. منتور فردی با تجربه، هدایت گر و قابل اطمینان است که خواهان ایجاد موفقیت فرد است. منتوران در یک رابطه منتورینگ، تجارب کاری زیادی را ارائه نموده و مجموعه ای از دیگر وظایف را انجام می دهند. در واقع منتورینگ فرآیندی است که در آن یک فرد با تجربه و آگاه، فرد دارای تجربه کمتر را کمک و حمایت می کند (رامسی، اس واان ، ۲۰۰۸).

جدول۵-۲: تفاوت مربی گری و منتورینگ از دیدگاه بیورز و ریا (۲۰۱۰)

مربی گری محیط کار

منتورینگ

حوزه ها/ زمینه های ارجاعی

مسائل عملکردی کاری/ وظیفه ای

مسائل کاری
مسائله حرفه ای مستمر
مسائل فردی و شخصی

روابط

مربی اغلب مدیر صف متربی است اما ممکن است همکار یا فرد دیگر هم باشد.

معمولاً منتور فردی با تجربه تر، همکار ارشد و خارج از تیم کاری متربیان است.

تخصص

مربی ممکن است در حوزه ای که مربی گری می کند دارای تخصص باشد یا نباشد.

معمولاً منتتور دانش و تجربه عمومی از حوزه کاری فرد داراست.

رویکرد

مربیان تشویق می شوند تا حداقل هدایت را ارائه دهند و بر کمک کردن به متربیان جهت شناسایی راه حل هایشان تأکید دارد.

سپس حضرت علی (ع) به کنار رود باز می گردد و دیگر بار خضر دلیل راه می شود و پس از پهلوانیهای بسیار با کمندی دراز از پستی بر فراز می آید. در این جا قنبر کمند را به تگ چاه فرو می دهد و آن حضرت از چاه بیرون می آید.
و همچنین در داستانی دیگر، سراینده خاوران نامه به ذکر نمونه ای دیگر از کرامات و معجزات حضرت علی در روبه رو شدن با دیوان می پردازد. مالک اشتر بنا به دستوری که از علی (ع) می گیرد مأموریت می یابد تا با سپاه پنجاه هزار نفری خود راهی خاور زمین شود، ولی شبانگاهان در آن مرغزار با صفا و در کنار آبشخور، پنج تن از شبگردان لشگر مالک کشته می شوند. سعد وقاص نگران مالک که درغار رفته و با دیوان هماویز شده بود، جهت هواداری از او به راه می افتد و پس از گذر از غار تنگ و تاریک و روشنایی به آبی سهمگین می رسد. همان گاه دیوی ستمبه او را از روی آب می رباید. اینک سپاهیان زیر لوای مالک و سعد خود را وامانده و بی سر پناه می یابند و صلاح را درآن می بینند که از راه رفته باز گردند. پس از نیم فرسنگ راه بریدن، ناگهان از میان غبار برآمدۀ بیابان سر رایت ماه پیکر علی (ع) نمایان می شود. آن حضرت، پس از شنیدن گزارش احوال سپاهیان، از سر خشم و غیرت بر دیوان هجوم می آورد و سر کردۀ آنها را با ذوالفقار به دو نیم می کند. و جویباری از خون دیوان به راه می اندازد. بدین سان غائله ی دیوان فروکش می کند، ولی خاطر علی (ع) هنوز پر دغدغه است، زیرا سعد به دست دیوان گرفتار است. آن حضرت از پیر زاهدی که مقیم غار است و در هر جا راهنمای سپاه اسلام، نشانی سعد را می خواهد و او حضرتش را به «بندگان سلیمان» هدایت می کند؛ جایی که در میان پهن دشت ویران شده ای قرار دارد. ماحصل کلام این که آن حضرت پس از شکستن طلسمات چاه و کشتن سر کردۀ دیوان واژدها و شیر سرانجام سعد از چاه رهایی می دهد و نیز بند آب را که حضرت سلیمان به میلی بسته بود می شکند و بدین ترتیب آن سرزمین خشک و ویرانه را سیر آب می کند و پس از سپری شدن سالیان دراز به بار می نشاند. واینک گفتار سراینده:

زکوه اندر آمد یکی اژدها
چو حیدر بدان اژدها بنگرید
کشید از میان دشنۀ آبگون
برآویخت آن مار با او به هم
یکی تیغ حیدر بزد بر سرش

که ابلیس رازو نبودی رها
ز سر تا به پایش سراسر بدید
شد اندر سر اژدها آب خون
همی خواست کاو را بسوزد به دم
به یک زخم دو نیمه شد پیکرش
( ابن حسام، ۱۳۸۲: ۱۹۲ )

یکی از مهّم ترین جلوه های حماسه ی ابن حسام، طرح مسائل غیر عادی است که به صورت پندارهای مختلف در لباس افسانه و افسون وموجودات ناشناخته، طلسم، جادو و مطالب شگفت انگیز و حیرت آور جلوه گری می نماید. در این دیدگاه اجسام بی روح و غیر معقول ممکن است در لباس هنر مطرح شود، تا از ناپایداری های حیات و مشکلات زندگی و بی کرانگی افق های خیال و چگونگی رموز هستی پرده بردارد. طلسم مظهر این پیچیدگی و ابهام و سحر انگیزی جلوه های حیات است که خود نمادی از معانی خاص می باشد و استعاره است که در لباس داستان طرح می شود، ابن حسام گرچه در گزینش کلمات و ترکیبات و وصف صحنه های رزمی به پایۀ فردوسی نمی رسد و سخنش فخامت و استواری سخنان فردوسی را فاقد است. مع هذا در توصیف مناظر طبیعی و مجالس بزمی استادی و مهارت خاصی نشان داده است. شاعر به گونۀ اسطوره ای وافسانه ای مطلبی را بیان می کند از باب فهم عوام، امّا از جهتی خود بلاغتی دارد که شاعر بدان اشاره می کند، از این نوع که هنرمند اسطوره و افسانه را در هم می آمیزد و سپس آن را می شکافد واز هم باز می کند و به تأویل و تفسیرش می‌پردازد. با توجّه به نمونه های اندکی که از معجزات حضرت علی (ع) در خاوران نامه آمده است، می‌توان گفت در این منظومه کرامات و معجزات حضرت علی به معنای واقعی و حقیقی آن مطرح نشده است، چیزی که هست به صورت نبرد آن حضرت با دیو واژدها و کارهای خارق العاده ای که از آن حضرت سر می زند.
۷-۴- علم و آگاهی علی (ع)
درباره علم ودانش علی تمامت مورخین عرب از سنی و شیعه معتقدند که وی در عداد بزرگترین علماء جهان به حساب می آید و از پس پیغمبر درآن زمان هیچ کس را علم و دانایی علی نبود. در میان احادیث فراوانی که در فضیلت علم علی (ع) مطرح شده است به آوردن نمو نه های مختصر اکتفا می کنیم.
۱-امیرالمؤمنین علی (ع) خود بارها می فرماید: «سَلونی قَبلَ أن تفقِدونی» بپرسید از من هر آنچه را که میل دارید، قبل از آنکه مرا از دست بدهید. ( قندوزی حنفی، بی تا: ۱۶۰ )
و نیز «أعّلمنی رسول الله الف باب ٍ مِن العَلمَ یََفتَحَ مِن کُلَ بابِ ألفُ باب» رسول خدا هزار باب از علم را به من آموخت و از هر باب بابی گشوده می شد. ( ابن عساکر شافعی،۱۳۹۸ق:۳۸۵ )
۲- پیامبر اکرم(ص)بارها فرموده اند:«أعلَمَ آُمَتی مِن بعدی علی بن ابی طالب» (قندوزی حنفی، بی تا: ۱۶۱)
۳-«امام صادق به نقل از امیرالمؤمنین فرموده است: به خدا قسم که خدای تبارک و تعالی نه چیز به من عطا فرموده است که پیش از من جز به پیامبر ارزانی نداشته است، راه ها برروی من باز است و نژاد‌ها را می دانم. حرکت ابرها به دست من است، آمار مر گ ها و گرفتاری ها و حکم های قطعی در نزد من است و با اجازه پروردگارم به با طن جهان دست یافتم و هر چه پیش از من بو ده است و آنچه پس از من خواهد آمد از دیدۀ من پنهان نیست.» ( مجلسی، ۱۳۶۲:ج۵۵، ۳۳۶ )
مسلماً علی را دانش و علم منحصر در یک رشته نبوده و گنجینۀ خاطر و معلومات وی به تمامت علوم متداوله آن زمان احاطه به کمال داشته است، چنانکه از علی راجع به ستارگان پرسیدند و در پاسخ موضوعی را که امروز علمای دین عصر، بدان واقف شده اند در آن تاریخ بیان داشت و به مردم فهمانید که هریک از این ستارگا نی که در فضای نیلگون آسمان می درخشند، چون کرۀ زمین دارای شهرها و ممالک مختلفی هستند و اشخاصی در آنها زندگی می کنند. امیرالمؤمنین علی از اخبار آینده جهان گاه گاهی با مردم سخن می گفت و غالب آن معلومات و آگاهی ها را منسوب به رسول خدای فرمود، ولی این موضوعات هرگز با بعضی از کارها و عملیا تی که برخی از مورخین بدان حضرت نسبت می دهند توافقی ندارد و اصولاً بایستی گفته شود مبنای مذهب اسلام با این قبیل عملیات تباین کلی دارد، چنانکه رسول خدا نیز بارها در این موضوعات سخن راند. اینک بذکر برخی از علم و آگاهی های حضرت علی که در منظومۀ علی نامه ذکر شده و متفق علیه جمیع مورخین است، مبادرت می ورزیم.
۴-۷-۱- علم و آگاهی علی (ع) در منظومۀ علی نامه
«روزی علی (ع) در مسجد سخن می راند و کلام «سَلونی قَبلَ أن تَفقِدونی» راتکرار کرد، در آن میان شخصی به پای شد و عرض کرد: ( به من بگو مرا در سر و در صورت چند عدد موی است؟ طاقست یا جفت؟ حضرت علی فرمود: پیغمبر به من خبر داد که به اندازۀ هر موی که در سر داری تورا ملکی است که همواره لعنتت کند و بر هر دانۀ موی صورت توشیطانی است که تورا اغوا می نماید و در خانه توطفلی است که قاتل اولاد رسول خدا خواهد شد.» ( ابن ابی الحدید، ۱۴۰۴: ج۷،۳۵۷ )
«این شخص را نام انس و در خانه طفلی داشت که موسوم به سنان بود و او بود که پس از چندی در کربلا حسین بن علی را شهید ساخت، آن هنگام سنان طفل بود و زیادتر از هشت سال نداشت.»

سلونی که گفتم زبعد رسول
از این جمله برخاست یکی حسود
قوی کردی دعوی در ین انجمن
علی گفت این سهل باشد بگوم
علی گفت محاسنش را بر کنید
بکندند در حال آن موی روی

نمودم بخلقان فروع اصول
زبغض علی بود همچون جهود
بگو چند مویست براندام من
مراد ترا اندرین جاه بجوم
برین انجمن یکسره بشمرید
بماند آن لعین جمع زرد روی

Tīr ī abāxtarīg «تیرِ اباختری: ۱) سیارۀ تیر؛ ۲) تیر بد نهاد»
abāxtarīgān «اباختریان، سیارات، کواکب سبعه».

abāz-rawišn [ˀpˀc’ lwbšn’]
(نجوم: سیارات)
* بازگشت (رجوع)، پسرفت، جنبشِ پسرفت
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
توضیحات: طبق بندهشن (۵-الف: ۱۰)، حرکت سیارات در دایرهالبروج، از دید ناظر زمینی، بسته به اینکه در کجای مدار خود باشند، دارای دو حالت اولیه (پیشرونده [=(frāz)-rawišn]، پسرونده [=abāz-rawišn]) و سه حالت ثانویه (تند [=tēz]؛ کند [=dagrand]؛ ساکن [=ē̌stādag]) می‌باشد. شکلهای ۵ و ۶، این حالات و مسیر حرکت ظاهری سیارات مختلف را نشان می‌دهد. هنگامی که سیاره‌ای مقابل کره زمین قرار می‌گیرد به علت تفاوت سرعت زمین با سیاره دیگر، آن سیاره از زمین عقب می‌افتد؛ در نتیجه، از دید یک ناظر زمینی چنین به نظر می‌رسد که آن سیاره در حال عقب نشینی است. به این پسرفت، در نجوم سنتی، «بازگشت» یا «رجوع» (بیرونی، ۱۳۵۲: ۴۷۵) و در انگلیسی retrograde motion «جنبش پسرفت» می‌گویند (مور، ۲۰۰۲: ۳۴۲؛ حیدری ملایری، ۲۰۰۷). ساخت معناشناختی واژه retrograde بطور کامل با واژه abāz-rawišn مطابقت دارد؛ چراکه از دو جزء retro- پیشوند فعلی به معنی «پس» (مطابق abāz) بعلاوه فعل grade به معنی «گام برداشتن» (مطابق rawišn «جنبش، حرکت») تشکیل شده است. (برای توضیحات بیشتر و ترکیبات آن رک. rawišn)

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

ریشه شناسی: اسم مرکب abāz-rawišn «بازگردنده» (بهار، ۱۳۴۵: ۱۱) از دو جزء تشکیل شده است: حرف اضافه abāz (که در زیر مورد بررسی ریشه شناسانه قرار می‌گیرد) + اسم rawišn (رک. rawišn). اگرچه فعل مرکب abāz raftan به معنی «پیش رفتن، جلو رفتن» نیز هست اما abāz-rawišn معنای عکس آن را دارد. در جمله مربوطه در بندهشن (۵الف: ۱۰)، نویسنده در حال برشمردن تفاوتهای حرکت ثوابت با سیارات است و سخن او این است که حرکت ثوابت یکنواخت و ثابت است اما سیارات گاهی بی حرکت، گاهی تند، گاهی کند، و گاهی از پس می‌روند. بنابراین، منظور او صرفاً عمل طلوع و غروب و چرخش ظاهری بدور زمین نیست، چراکه این عمل در ثوابت و سیارات مشترک است. بررسی ریشه شناسی abāz در زیر آمده است؛ هند و ایرانی آغازین: *Hapa-Ha(n)k- «پس، عقب» (لوبوتسکی، ۲۰۰۹: ۱۲)؛ سانسکریت: ápāñc- (مایرهوفر، ۱۹۹۲: ۸۵؛ پوکورنی، ۱۹۵۹: ۵۳-۵۵)؛ اوستایی: مرتبط با قید apąš ؛ apaši ؛ apaša «به پشت» (لوبوتسکی، ۲۰۰۹: ۱۲)؛ فارسی باستان: مشتق از apā (نیبرگ، ۱۹۷۴: ۲۰)؛ فارسی میانه: abāz «باز، دوباره، عقب» (مکنزی، ۱۳۷۳: ۲۹)؛ فارسی میانه ترفانی: abāz [ˀbˀc] (مکنزی، ۱۳۷۳: ۲۹؛ بویس، ۱۹۷۷: ۴)؛ فارسی میانه اشکانی ترفانی: abāz (بویس، ۱۹۷۷: ۴)؛ فارسی میانه کتیبه ای: abāz (ژینیو، ۱۹۷۷: ۲۶)؛ پازند: awāz (نیبرگ، ۱۹۷۴: ۲۰)؛ فارسی نو: باز، وا ؛ معادل انگلیسی: پیشوند retro- «پس» در retrograde (انکلساریا، ۱۹۵۶: ۶۴).

āb-čihrag [ˀp̄ cyhlk’, MYA cyhlk’ | Av. afš.čiϑra-]
(تنجیم: طبایع ستارگان)
* آب-سرشت، آب طبع، آبی.
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
توضیحات: (رک. čihrag)
ریشه شناسی: این ترکیب متشکل است از: āb + čihrag (برای بررسی ریشه شناختی قسمت دوم این ترکیب رک. čihrag). بررسی ریشه شناختی āb در زیر آمده است: هند و ایرانی آغازین: *Hap- (لوبوتسکی، ۲۰۰۹: ۱۱)؛ سانسکریت: apā́-, ā́paḥ-, apā́m- «آب، آبها» (رایشلت، ۱۹۱۱: ۲۲۱)؛ اوستایی: afš- در ترکیب afš.čiϑra- «آب-چهره: آب-نطفه» (بارتولومه، ۱۹۰۴: ۱۰۳-۱۰۴؛ رایشلت، ۱۹۱۱: ۲۱۶)؛ فارسی باستان: āpa- (کنت، ۱۹۵۳: ۱۶۸)؛ فارسی میانه: āb در āb-čihrag (بهار، ۱۳۴۵: ۲۸۸؛ مکنزی، ۱۳۷۳: ۲۹؛ نیبرگ، ۱۹۷۴: ۲۷)؛ فارسی میانه ترفانی و پهلوی اشکانی ترفانی: āb (بویس، ۱۹۷۷: ۴)؛ فارسی میانه کتیبه ای: āb (ژینیو، ۱۹۷۲: ۲۹)؛ پازند: āv, āw (نیبرگ، ۱۹۷۴: ۲۰)؛ فارسی نو: آب؛ معادل انگلیسی: aqua در aquatic .
ترکیبات:
āb-čihrān «آب-سرشتان، ستارگان آب-سرشت»
urwar-čihrag «(ستارۀ) گیاه-سرشت».

Abdom [Paz. avdəm | MP ˀp̄dwm]
(منازل قمر)
* اَبدوم، به معنی «آخر»: خانه دوازدهم ماه. از ۲۶ درجه و ۴۰ دقیقه از برج شیر تا ۱۰ درجه از برج خوشه.
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
بسامد، خوانش، و معنی: این واژه به عنوان منزل قمر فقط یکبار در بندهشن (۲: ۲) آمده و در تمام نسخه ها املای پازند آن (avdəm) نوشته شده است (پاکزاد، ۲۰۰۵: ۳۵پ۴۱). وست (۱۸۸۰: ۱۱) بی هیچ توضیحی آنرا Avdem خوانده است. یوستی (۱۸۶۸: ۱۲۷) آنرا avdem و به معنی «آخرِ …» می‌خواند؛ او معتقد است نام اصلی این منزل قمری افتاده است. هنینگ (۱۹۴۲: ۲۴۳) آنرا abdum به معنی «آخر» گرفته است و بهار (۱۳۷۵: ۵۹) نیز همین نظر را دارد. معنای این واژه به وضوح «آخر» است که به پهلوی abdom می‌شود. دلیل این انتخاب این است که درازای صورت اسد، سه منزل قمری دهم، یازدهم و دوازدهم را گرفته است. از آنجا که منزل قبل از Abdom ، Mayān به معنی «وسطی، میانی» نام دارد، طبیعی است که منزل بعدی «آخری» نامیده شود. از طرفی منزلی که سر و پنجه های اسد را در خود دارد، Naxw (پاکزاد، ۲۰۰۵: ۳۵) نام دارد که به وضوح قسمت نخستین از واژۀ Naxust [nhw-st’] و به معنی «اولی» است.
توضیحات: نام دوازدهمین منزل قمر در بندهشن، Abdom نام دارد که در نجوم سنتی معروف به «صَرفَه» است. نام این منزل قمری برگرفته از نام ستارۀ شاخص این منزل یعنی ستارۀ ۲۷م از اسد (β اسد) بنام «ذَنَبُ الاَسَد» است (بیرونی، ۱۳۵۲: ۱۰۴؛ بهار، ۱۳۷۵: ۵۹). نام لاتین این ستاره Denebola به معنی «ذَنَب = دُمب» است و تازیان آنرا ستاره ای بر نری اسد نیز محسوب می‌کنند و به همین دلیل آن را قُنب الاسد یعنی «کیسۀ نرۀ شیر» هم نامیده‌اند (بیرونی، ۱۳۵۲: ۱۰۴). در نجوم هندی، این منزل برابر Úttara-phalgunī است (مونیرویلیامز، ۱۹۶۰: ۱۷۸).
ریشه شناسی: هند و ایرانی آغازین: این واژه مرکب است از: صفت *Hapa- «پس» + پسوند صفت عالی ساز *-tama «-ترین» (لوبوتسکی، ۲۰۰۹: ۱۲، ۱۰). نیبرگ (۱۹۷۴: ۳۷)، این واژه را وام گرفته از آرامی مقدس [ˀppᵉṯom] می‌داند؛ سانسکریت: صفت ápa- (مایرهوفر، ۱۹۹۲: ۸۲؛ مونیرویلیامز، ۱۹۶۰: ۴۷)+ پسوند -tama «-ترین» (مونیرویلیامز، ۱۹۶۰: ۴۳۸)؛ اوستایی: *apatəma- : متشکل از صفت apa- (مایرهوفر، ۱۹۹۲: ۸۲) + پسوند -təma (جکسون، ۱۸۹۲: ۲۳۱-۲۳۲)؛ فارسی باستان: *apatama- : متشکل از apa- در ترکیب apataram (کنت، ۱۹۵۳: ۱۷۰) + -tama در ترکیب fratama- (کنت، ۱۹۵۳: ۱۹۷)؛ فارسی میانه: abdom «آخر، آخرین» (مکنزی، ۱۳۷۳: ۲۹)؛ avdom (بهار، ۱۳۴۵: ۲۵، ۴۰۰؛ بهار، ۱۳۷۵: ۵۹؛ نیبرگ، ۱۹۷۴: ۳۷)؛ abdom (بهزادی، ۱۳۶۸: ۵)؛ abdum (هنینگ، ۱۹۴۲: ۲۴۳)؛ avdem «آخر» (یوستی، ۱۸۶۸: ۱۲۷)؛ فارسی میانه ترفانی: abdom (بویس، ۱۹۷۷: ۵)؛ فارسی میانه مانوی: [ˀbdwm], [pd], [ˀbdwmyy] (نیبرگ، ۱۹۷۴: ۳۷)؛ پازند: awadum, awadim (نیبرگ، ۱۹۷۴: ۳۷)؛ انگلیسی: مرتبط با قید after «سپس» از صورت هندوایرانی *Hapatara؛ معادل عربی: ذَنَبُ الاسد، صَرفَه، قُنبُ الاسد.

ābīg [ˀp̄yk’, MYA-yg | N ābī]
(تنجیم: طبایع ستارگان)
* آبی: آب-سرشت
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
توضیحات: (رک. čihrag)
ریشه شناسی: مرکب از اسم āb + پسوند صفت ساز -īg . (برای بررسی ریشه شناختی āb رک. āb-čihrag)؛ فارسی میانه: ābīg (بهار، ۱۳۴۵: ۲۹۰، ۲۵؛ مکنزی، ۱۳۷۳: ۳۱؛ دورکین-مایسترارنست، ۲۰۰۴: ۱۶)؛ āpīk (نیبرگ، ۱۹۷۴: ۲۷)؛ فارسی میانه ترفانی: ābīg (بویس، ۱۹۷۷: ۷)؛ فارسی نو: آبی؛ معادل انگلیسی: aquatic .
ترکیبات:
Karzang ī ābīg «خرچنگ آب-سرشت».

abr pāyag [ˀbl pˀd(y)k’]
(تنجیم: تقسیمات آسمان)