همچنین ذرت علوفه­ای به عنوان گیاهی با توانایی تولید بالا و سازگاری در اکثر مناطق کشور می ­تواند نقش مهمی در تأمین علوفه مورد نیاز دام­ها به ویژه در فصل زمستان ایفا نماید (چوگان، ۱۳۷۵).
کوران و پوسچ (۲۰۰۰) طی بررسی­های خود چنین نتیجه گرفتند که هر گیاه علوفه ای خوب باید دارای عملکرد ماده خشک بالا، میزان انرژی بالا، فیبر کم و میزان مطلوب ماده خشک در زمان برداشت به منظور تخمیر مطلوب و انبارداری باشد. انتخاب هیبرید و مدیریت زراعی بر عملکرد سیلاژ و کیفیت آن تأثیر می­ گذارد.
تأمین علوفه، خصوصاً ذرت علوفه ای برای دامداری­های استان قزوین از اولویت خاصی برخوردار است.

فصل دوم
بررسی منابع
۲-۱- علف‏های‏هرز و اثرات آنها
گیاهی که در مکانی غیر از مکان اصلی خود یا در جای ناخواسته می‏روید، علف‏هرز‏ نامیده می‏شود (زند وهمکاران، ۱۳۸۳). از زمانی که انسان کشاورزی را آغاز نمود، علف‏های‏هرز با وی همراه بوده‏اند و بشر تلاشیپیگیر برایمبارزه با آنها داشته ‏است، اما تما‏می ‏این تلاش‏ها برای از میان برداشتن علف‏های‏هرز ناموفق بوده وهنوز علف‏های‏هرز بهعنوان بخش تفکیک ناپذیر کشاورزی وجود داشته و در آینده نیز وجود خواهند داشت، به طور کلی تا مادامی که گیاه زراعی کشت ‏می‏گردد علف‏های‏هرز نیز در کنار آن وجود خواهند داشت و همواره به عنوان یک آفت نامطلوب اقتصادی در سطح جهان مطرح خواهند بود (راشد محصل و همکاران، ۱۳۷۱). علف‏های‏هرز موجوداتی هستند که با دارا بودن برخی ویژگی­های بیولوژیکی مناسب و خاص، همواره با انتخاب منفی انسان روبرو گردیده‏اند (موسوی، ۱۳۸۰). مهمترین معیار برای علف‏هرز‏ قلمداد شدن یک گیاه، تداخل آن در زمان­ها یا مکان­های خاصی با فعالیت­های انسان و برخی دیگر از بخش­های جامعه است (زند وهمکاران، ۱۳۸۳). از حدود ۳۰۰۰۰۰ گونه گیاهی موجود در دنیا، تنها یک درصد آنها را علف‏های‏هرز مهم تشکیل می‏دهند. اما با وجود این که علف­های­هرز بیش از یک درصد گونه‏های گیاهی دنیا را شامل نمی‏شوند، تهدیدی جدی برای کشاورزی محسوب می‏گردند، زیرا علف‏های‏هرزبهعنوان یکی از عوامل تنش­زای زنده، در دستیابی بر سر عناصر غذایی، آب، نور و یا اشغال فضا با گیاهان زراعی رقابت کرده و باعث خسارت به محصولات کشاورزی و کاهش عملکرد آنها می‏شوند(Olesen et al., 2004).اصولاً در مرحله‏ای از نمو گیاهان توانایی فراهمی منابع محیطی محدود می‏شود، همجواری گیاهان زراعی با علف‏های‏هرز در این دوره می‏تواند محدودیت‏های موجود در محیط را تشدید نماید. این محدودیت‏ها عاملی برای به وجود آمدن رابطه‏ای رقابتی بینگیاهان زراعی و علف‏های‏هرز می­گردد و به همین دلیل علف‏های‏هرز از عوامل مهم کاهش عملکرد گیاهان زراعی به شمار می‏آیند. میزان این کاهش در کشورهای در حال توسعه بیشتر از کشورهای توسعه یافته است (Kropff & Vanloar, 1993). به عقیده برخی از محققین خسارت علف‏های‏هرز به محصولات زراعی می‏تواند بین۱۰ تا۱۰۰ درصد متغیر باشد و اگر این گیاهان کنترل یا مدیریت نشوند، زیان آنها به تولیدات کشاورزی می‏تواند بیش ازسایر آفات و بیماری­ها باشد(Bauman et al., 2001). به عنوان مثالزند و همکاران (۱۳۸۰) اعلام کردند که در محصول گندم کشور علف‏های‏هرز به طور متوسط باعث خسارت ۲۵ تا ۳۰ درصدی می‏شوند . در این میان بیشترین درصد خسارت مربوط به مناطق خزری (۳۷درصد) و مناطق گرم (۳۵ درصد) و کمترین درصد خسارت مربوط به مناطق سرد( ۲۳ درصد) و معتدل (۲۴ درصد) است. خسارت ناشی از علف‏های‏هرز (علی­رغم کنترل آنها) در کشورهای پیشرفته ۵ درصد، در کشورهایی که توانسته‏اند خود را به تکنولوژی کشاورزی مجهز نمایند۱۰درصدو درکشورهای در حال پیشرفت ۲۵ درصد گزارش گردیده است(Zimdahl, 1999). در بیشتر موارد زیان علف‏های‏هرز تنها بر پایه رقابت آنها با گیاه زراعی برآورد شده است، در حالی­که این گیاهان، علاوه برایجاد خسارت کمی(کاهش وزن محصول)، خسارات کیفی (کاهش مرغوبیت محصول یا افت کیفیت گیاه زراعی پس از برداشت) را نیز پدید می‏آورند و با پایین آوردن کیفیت محصولات کشاورزی، موجب کاهش قیمت فروش آنها نیز می‏گردند(Hassan & Marwat, 2001). همچنین افزایش آفات و بیماری­های گیاهی، مشکل در آبیاری و آبرسانی و برداشت گیاه زراعی از دیگر مشکلاتی است که به واسطه حضور علف‏های‏هرز پدید ‏می‏آید (منتظری و همکاران، ۱۳۸۴). با وجود اثرات نامطلوب علف‏های‏هرز بر سیستم‏های زراعی این گیاهان دارای اثرات مفیدی نیز هستند، به عنوان مثال در حدود یک سوم از علف‏های‏هرز مهم موجود، متعلق به تعداد زیادی گیاهان وحشی هستند که به صورت گیاه دارویی مورد استفاده قرار می‏گیرند. همچنین یافته‏های باستان­شناسی نشان داده‏است که بسیاری از گونه‏های علف‏هرز‏ امروزی حتی پس از شروع کشاورزی مورد مصرف خوراکی بشر قرار می‏گرفته‏اند (راشد محصل وهمکاران، ۱۳۸۵). علف‏های‏هرز بدون در نظر گرفتن مبدأ آنها از اجزاء ضروری اکوسیستم‏های زراعی به حساب ‏می‏آیند و از این رو برساختار و کارکرد این سیستم‏ها تأثیر بسزایی دارند (کوچکی و همکاران، ۱۳۸۰). اما دیدگاه منفی و یک جانبه به علف‏های‏هرز موجب شده است که مسائلی مانند کجایی و چرایی وجود علف‏های‏هرز، اثرات متقابل آنها با محصولات زراعی و سایر موجودات زنده، یا حتی چگونگی مدیریت مؤثر آنها کمتر مورد توجه قرارگیرد (زندوهمکاران، ۱۳۸۳). انسان با نادیده انگاشتن نقش اکولوژیک علف‏های‏هرز و تنها به منظور افزایش تولید، همواره ساده‏ترین روش در برخورد با علف‏های‏هرز را کنترل و کاهش فراوانی آنها پنداشته‏است، درصورتی­که بررسی‏های اکولوژیک بیانگر اثرات مفید حضور علف‏های‏هرز در مزارع است. علف‏های‏هرز به صورت گیاهان خودرو، بخش مهمیاز پوشش سبز طبیعت را تشکیل ‏می‏دهند و برایحفظ شرایط اکولوژیکی، بسیار سودمند هستند (منتظری و همکاران، ۱۳۸۴). بسیاری از کشاورزان اجازه ‏می‏دهند تا علف‏های‏هرز در زمین‏های آیش کاملاً رشد نمایند، زیرا معتقدند که این گیاهان باعث ذخیره عناصر غذایی و حفاظت خاک می‏شوند و در واقع به عنوان کود سبز عمل می‏ نمایند (کوچکی و همکاران، ۱۳۸۰). یکی از طرفداران همیشگی استفاده از علف‏های‏هرز برای کمک به گیاهان زراعی از طریق افزایش حاصلخیزی خاک و سایر ‏روش‏های ممکن، کوکانوئر است. این محقق برخی از اثرات مفید حضور علف‏های‏هرز مانند بالا آمدن کانی‏ها از خاک تحت­الارض، پوکیوتهویه خاک سطح­الارض و تحت­الارض، بهبود خاک وافزایش فعالیت میکروارگانیسم‏های خاکزی را مثال زده است (کوچکی و همکاران،۱۳۸۰). شواهد بدست آمده در دو دهه اخیر حاکی از آن است که علف‏های‏هرز از طریق فراهم آوردن شکار یا میزبان‏های جایگزین، دانه گرده، شهد و زیستگاه مناسب ‏تأثیر مثبتی بر بیولوژی و پویایی جمعیت حشرات مفید داشته‏اند(Altieri & Whitcomb, 1997).
از سوی دیگر تحقیقات مزرعه‏ای نشان داده ‏است که ایجاد تنوع اصولی و صحیح در علف‏های‏هرز اکوسیستم‏های زراعی، اغلب منجر به کاهش قابل توجه جمعیت آفات شده است. همچنین عقیده بر این است که پوشش دائمی خاک توسط علف‏های‏هرز می‏تواند نقش مهمی در کنترل فرسایش خاک داشته باشد. در آزمایشی در مزارع ذرت مشاهده شد که پوشش زمین توسط علف‏های‏هرز تلفات فرسایش خاک را از ۱/۱۲ تن در هکتاردر کرت‏های وجین شده به ۵/۴ تن در هکتار در کرت‏های دارای علف‏هرز‏ کاهش داد(Weil, 1982). بنظر می‏رسد که حفظ سالانه هشت تن در هکتار خاک برایجبرانکاهشعملکرد درمدت طولانیتوجیه­پذیر باشد. همچنین پتانسیل ژنتیکی بالای علف‏های‏هرز می‏تواند برایافزایش دامنه مقاومت و یا سازگاری گیاهان زراعیاستفاده شود. پس علف‏های‏هرز منابع ژنتیکی مفیدی هستند و بایستی حفظ شده و از آنها در اصلاح گیاهان زراعی سود برده شود (Wilkes, 1983). همچنین به نظر می‏رسد که برخی علف‏های‏هرز دارای ویژگی‏هایی هستند که گیاهان اهلی فاقد آن می‏باشند. از جمله این علف‏های‏هرز و ویژگی‏های خاص آنها می‏توان به گزنه (افزایش مقاومت گیاهان مجاور در برابر آفات، تحریک تشکیل هوموس)،انواع چلیپاییان (شیرین کردن خاکهای اسیدی وجذب نمک­های اضافی)، قاصدک (افزایش فعالیت کرم­های خاکی، نفوذ به لایه سخت خاک)،Chamomile (شکستن سله خاک، تحریک گندم برای تولید خوشه‏های سنگین‏تر و پرتر) و دم اسب (ساخت اسپری­های افزایش دهنده مقاومت به قارچ­ها) اشاره نمود (کوچکی و همکاران،۱۳۸۰).
۲-۲- تأثیر علف‏های‏هرز بر تولید ذرت
بعد از تنش‏های محیطی، علف‏های‏هرز از مهمترین مشکلات موجود بر سر راه تولید ذرت هستند و رقابت بین ذرت وعلف‏های‏هرز جدی­ترین معضل تولید ذرت، به خصوص در طول قرن ۲۰ بوده و این مشکل در قرن ۲۱ نیز پابرجاست (Rajcan & Swanton, 2001). سرعت رشد کم گیاهچه ذرت و همچنین کشت این گیاه در فواصل ردیفی زیاد شرایط محیطی مناسبی را برای رشد علف‏های‏هرز در مزارع زیر کشت این گیاه فراهم می‏آورد. تقریباً تمامی‏گونه‏های یک‏ساله علف‏هرز‏ که در اوایل بهار جوانه ‏می‏زنند، به طور موفقیت آمیز با ذرت رقابت می‏کنند و چنانچه برخورد مناسبی باآنها صورت نپذیرد با سایه­اندازیکامل در سطح زمین باعث خفگی بوته‏های ذرت می‏شوند (راشد محصل وهمکاران، ۱۳۸۰). عدم کنترل علف‏های‏هرز درطول دوره رشد این گیاه ممکن است عملکرد آن را تا مرز ۸۵ درصدکاهش دهد (نورمحمدی وهمکاران، ۱۳۸۰). برخی از علف‏های‏هرز مزارع ذرت در رقابت برسر عناصر غذایی تا ۲ برابر نیتروژن و فسفر و تا ۳ برابر پتاسیم موجود در واحد وزن خشک بوته‏های ذرت را جذب می‏کنند (FAO, 2000). دررقابت بین گیاه ذرت و علف‏های‏هرز، آنچه عملکرد ذرت را شدیداً تحت تأثیر قرار می­دهد رقابت برسر جذب نور می‏باشد که خود متأثر از شاخص سطح برگ،ضریب استهلاک­نوری ومیزان سایه­اندازی علف‏های‏هرز بر روی گیاه زراعی می‏باشد (Tollenaar et al., 1994).
۲-۳- علف­های­هرز مزارع ذرت
هر ساله با اجرای شخم و تهیه بستر برای کشت گیاهان زراعی شرایط دگرگونی و غیر یکنواختی جدیدی در مزرعه به وجود می ­آید، که در واقع مزرعه از لحاظ اکولوژیکی در حالت شروع توالی ثانویه قرار می­گیرد و علف­های­هرز یکساله که اولین جوامع گیاهی ظاهر شده در مراحل ابتدای توالی هستند فرصت ظهور و توسعه پیدا می­ کنند. در گیاهان زراعی ردیفی که ذرت را نیز شامل می­ شود در ابتدای فصل رشد به دلیل فضای خالی زیاد مزرعه، شرایط رشد و توسعه علف­های­هرز یکساله بیشتر مهیا می­گردد و این گیاهان می­توانند برای دسترسی به آب، عناصر غذایی و نور با ذرت رقابت کنند. علف­های­هرز که عمدتاً شرایط دشوار محیطی مانند آب و نور محدود را بهتر از گیاه زراعی تحمل می­ کنند، ضمن تولید بذر زیاد، موجبات کاهش عملکرد کمی و کیفی گیاه زراعی ذرت را فراهم می­ کنند. بررسی منابع علمی منتشر یافته در رابطه با علف­های­هرز، نشان می­دهد که پهن برگ­های یکساله، علف­های­هرز غالب در بسیاری از گیاهان زراعی به خصوص غلات هستند. علف­های­هرز تاج­خروس (Amaranthus spp)، سلمه­تره(Chenopodium album)، تاتوره (Datura stramonium)، توق (Xanthium pensylvanicum) و تاج­ریزی(Solanum spp)مهمترین علف­های­هرز یکساله پهن برگ در مزارع ذرت جهان محسوب می­شوند(Tollenar et al., 1997). از مهمترین علف­های­هرز باریک برگ ذرت هم می­توان به سوروف (Echinocloa crus-galii) و اویارسلام (Cyperus rotondus)اشاره کرد (Zimdahl, 1993). دراین میان تاج­خروسرا می­توان به دلیل پتانسیل تولید بذر فراوان و جمعیت­های زیاد مقاوم به علفکش­ها و خصوصیات ویژه اکولوژیکی از مهمترین علف­های­هرز رایج در مزارع ذرت به حساب آورد(Zimdahl, 1993).
۲-۳-۱- تاجخروس
تاج­خروس (Amaranthus retroflexus L.) علف­هرزی پهن برگ و یکساله از تیره Amaranthaceaeاست که از مزارع ۶۰ گیاه زراعی در ۷۰ کشور از پنج قاره جهان به عنوان علف­هرز رقیب گزارش شده است و عمده­ترین این مزارع، مربوط به گیاه چغندر قند، ذرت و سویا می­باشند (Holm et al.,1991). تاج­خروس از مهمترین علف­های هرز رایج در سیستم­های زراعی مناطق معتدله به خصوص در کشت ذرت گزارش شده است (Kenzevic et al.,1994). به دلیل دوره زمانی نسبتاً طولانی جوانه­زنی بذر، سرعت رشدنسبی بالا، پتانسیل تولید بذر فراوان، ماندگاری طولانی مدت بذر، مدیریت کنترل این گونه علف­هرز را در اکثر گیاهان زراعی با مشکل روبرو ساخته است (Horak & Loughin, 2000). پتانسیل تولید بذر در این گیاه بسته به شرایط محیطی بین ۱۰۰۰۰ تا ۵۰۰۰۰ عدد بذر در بوته می­باشد (kenzevic & Horak, 1998). بذور تاج­خروس معمولاً در ابتدای فصل رشد با دریافت ۳۵۰ GDD ( بر اساس دمای پایه ۱۰ درجه سانتیگراد) قادر به جوانه زنی هستند ولی تا پاییز نیز قادر به سبز شدن هستند (Seller et al., 2003). بذرهای تاج­خروس کوچک و سبک وزن هستند و به کمک باد یا همراه بذر گیاه زراعی و یا به وسیله تجهیزات کشاورزی به راحتی پراکنده می­شوند.
گیاه تاج­خروس دارای مسیر فتوسنتزی C4 و رشد نامحدود بوده، تحت شرایط نامطلوب رشدی، رقابت کننده قوی برای گیاهان زراعی محسوب می­ شود (kenzevic & Horak, 1998) و به دلیل توانایی تجمع نیترات سمی در برگ­ها و ساقه­های خود، برای دام­ها نیز ایجاد مسمومیت می­ کند (Duke, 2001).
تاج­خروس دارای ساقه­ای از نوع ایستا به ارتفاع ۳۰ تا ۲۰۰ سانتیمتر (بسته به شرایط محیطی و تراکم جامعه گیاهی) و به رنگ سبز کم رنگ یا مایل به قرمز و پوشیده از کرک­های کوتاه یا بلند و خشن بوده که ممکن است بدون انشعاب یا دارای ساقه­های فرعی متعدد باشد. برگ­ها به رنگ سبز مایل به خاکستری و پهنک برگ بیضوی تا تخم مرغی شکل و نوک تیز می­باشد. با رشد گیاهچه برگ­های خشن، چین­دار و پوشیده از کرک­های زبر ایجاد می­شوند که دارای رگبرگ­های منشعب و کاملاً مشخص ( که به ویژه در سطح تحتانی برگ­ها) هستند. قسمت انتهایی برگ­ها باریک و دمبرگ­ها نیز بلند است.
گل­آذین این گیاه به صورت سنبله­های متراکم است که در انتهای ساقه قرار دارد و دارای تعداد زیادی انشعاب جانبی کوچک است. البته بعضی مواقع ممکن است سنبله­های کوچک­تری نیز در زاویه بین ساقه و برگ مشاهده ­شود. گل­ها کوچک و سبز رنگ هستند. براکته­ها ۳ عدد و طول آنها حدوداً دو برابر پوشش گل است. گل­ها دو جنسی و منظم بوده دارای ۵ پرچم و یک مادگی دو تا سه برچه­ای و پیوسته هستند. میوه این گیاه کپسول، بیضی شکل، محتوی یک دانه، فشرده و کمی کوتاه­تر از پوشش گل است. بذرهای تاج­خروس سیاه براق، به اندازه یک میلی­متر و عدسی شکل می­باشد که هر دو سطح آن محدب بوده و در بخش باریک انتهایی دارای شکاف است.
بزور این علف­هرز به شرط مناسب بودن رطوبت و حرارت خاک در تمام طول فصل رشد قادر به جوانه­زنی و سبز شدن هستند. گلدهی در اوایل تابستان آغاز می­ شود. چگونگی رشد این گیاه بستگی به میزان تراکم گیاهی و خصوصیات رشدی گیاه زراعی رقیب آن دارد، به طوری­که در تراکم­های پایین تولید شاخه­ های فرعی بیشتر شده و قسمت اعظم ماده خشک گیاه به قسمت­ های پایین و میانی بوته اختصاص داده می­ شود و در تراکم­های بالا رشد طولی ساقه اصلی افزایش یافته و تعداد شاخه­ های فرعی کاهش می­یابد و ماده خشک بین قسمت­ های مختلف طولی گیاه توزیع می­ شود (Kenzevic &Horak, 1998). این گیاه مانند ذرت برای تثبیت از مسیر فتوسنتزی C4 استفاده می­ کند، بنابراین نقطه جبرانی دی­اکسید کربن آن پایین بوده و تنفس نوری نداشته و دمای مطلوب فتوسنتزی آن برابر با ۳۰ تا ۴۰ درجه سانتی ­گراد است و در شرایط مطلوب سرعت رشد آن تقریباً دو برابر علف­های­هرز است. همچنین نیاز آبی کمی داشته و نسبت تعرق ( گرم آب مورد نیاز برای تولید یک گرم ماده خشک) آن پایین­تر از کارآمدترین گیاه زراعی نظیر سورگوم و ذرت می­باشد (Zimdahl, 1993).از طریق وجین و عملیات زراعی می‌توان گیاهچه‌های جوان تاج‌خروس را کنترل نمود. علف‌کش‌های شیمیایی متعددی برای کنترل این علف‌هرز در گیاهان مختلف موجود است. روش مطلوب آن است که زمان مصرف علف‌کش را با حساس‌ترین مرحله رشد تاج‌خروس تطبیق داد. زیرا گیاهچه‌های مسن چنانچه ریشه آنها کاملاً آسیب ندیده باشد می‌توانند خسارت وارده را ترمیم کرده و رشد خود را از سر بگیرند. تاج‌خروس نسبت به اکثر علف‌کش‌هایی که برای کنترل عمومی علف‌های‌هرز پهن‌برگ توصیه شده‌اند حساس است. زمانی که ارتفاع گیاهچه ۵ تا ۱۰ سانتی‌متر است کاربرد علف‌کش‌ها بصورت پس‌رویشی موثر است. پیدایش جمعیت‌های مقاوم به علف‌کش در گونه‌های مختلف تاج‌خروس مساله کنترلآن را قدری دشوار نموده است. در مورد تاج‌خروس ریشه­قرمز جمعیت‌های مقاوم به علف‌کش‌های تریازین در ایالات مختلف امریکا و کانادا مشاهده شده است. بنابراین یک برنامه تلفیقی مرکب از عملیات زراعی و علف‌کش‌های مناسب لازم است. بکارگیری تناوب در کاشت گیاه زراعی و نیز تناوب در کاربرد علف‌کش‌ها، و نیز از بین بردن بوته‌هایی که از خطر سم‌پاشی جان بدر برده‌اند به جلوگیری از گسترش تاج‌خروس مقاوم به علف‌کش کمک می‌کند (اسکندری، ۱۳۸۵٫ یدوی، ۱۳۸۶).
۲-۳-۲- قیاق
قیاق گیاهی است چندساله، با نام علمی Sorghum halepense که در تیره گندمیان(Poaceae) جای دارد. ریزوم‌های آن فلسی بوده و به صورت عرضی توسعه می‌یابند. ساقه‌ها افراشته، بدون کرک وتا ارتفاع ۱۵۰ سانتی‌متر می‌رسند.گل‌آذین آن از نوع پانیکول بوده و زمان گلدهی آن اواخر فروردین تا اواسط مهر می‌باشد. قیاق در اکثر زراعت‌ها مانند ذرت، چغندرقند، پنبه،دانه‌های روغنی،سبزی و صیفی،نیشکر و باغ‌ها و در اکثر استان‌های کشور رایج می‌باشد (شیمی، ۱۳۸۵). همچنین از آن به عنوان فراوان‌ترین علف‌هرزی که در۳۰ نوع گیاه زراعی متفاوت و در ۵۳ کشور یافت می‌شود یاد می‌کنند(Holm et al., 1977). این گیاه هم از طریق رویشی (ریزوم) و هم از طریق زایشی (بذر) تکثیر می‌شود، بطوری­که یک بوته قیاق می‌تواند به تنهایی بیشتر از ۲۸۰۰۰ بذر و حدود ۴۰ تا ۹۰ ریزوم در طول فصل رشد تولید کند (Horowitz, 1973). ریزوم‌ها در همان مناطقی که حضور دارند موجب تولید گیاه جدید می‌گردند، اما نقش مهم بذرها انتقال این گیاه به مکان‌های جدید می‌باشد. جوانه‌های ریزوم در دمای بالای ۱۵ درجه سانتی ­گراد سبز می‌شوند و جوانه‌زنی بذرهای این گیاه در دمای۲۰ درجه سانتی ­گراد رخ می‌دهد، با این ترتیب ریزوم‌ها توانایی رشد زودتر و سریع‌تر را به این گیاه می‌دهند(McWhorter, 1989). همچنین این بذرها و ریزوم­ها در صورت مصرف توسط دام، سالم از طریق فضولات آنها خارج می‌شوند که مجموع این ویژگی ریشه‌کنی آن‌ها را دشوار کرده است(راشد محصل و همکاران، ۱۳۸۰). قیاق با توجه به ویژگی‌های مرفولوژیک خود رقابت شدیدی با ذرت برای نور، موادغذایی خاک و آب ایجاد می‌کند همچنین در بعضی موارد قیاق می‌تواند تاثیر شدید آللوپاتیک روی بوته‌های ذرت داشته باشد (اسکندری، ۱۳۸۵). تاجایی‌که در آمریکا و اروپا افت عملکرد دانه ذرت به میزان ۳۳ درصد و بیشتر در اثر تداخل قیاق گزارش شده است (Holm et al., 1977). به طور واضح برای جلوگیری از این افت عملکرد ذرت قیاق باید کنترل شود.
از آنجاکه بذر و ریزوم عوامل تکثیر و پراکنش این گیاه هستند، بنابراین جلوگیری از پراکنش بذر و ریزوم از مهم‌ترین راه‌های ممانعت از آلودگی مناطق زراعی است. باد، آب، حیوانات، بذرهای آلوده و ماشین‌آلات کشاورزی از مهم‌ترین راه‌های پراکنش این علف‌هرز محسوب می‌شوند. بنابراین قطع یا سوزاندن علف‌های‌هرز حاشیه مزارع، کانال‌های آبیاری و زهکشی قبل از شروع مرحله گلدهی و همچنین جلوگیری از چرای دام‌ها در مناطق آلوده به این علف‌هرز کمک بسیار زیادی به جلوگیری از آلودگی مناطق جدید خواهد کرد.
کنترل مکانیکی نیز از دیگر روش‌های بکار رفته در کنترل این علف‌هرز می‌باشد، که به منظور جلوگیری از تشکیل ریزوم‌های جدید در طی اولین ماه پس از ظهور اندام‌های ‌هوایی صورت می‌گیرد. آزمایش‌ها نشان داده است که وقتی گراس‌ها به ارتفاعی حدود ۳۶ سانتی‌متر می‌رسند، عملیات شخم و یا قطع آنها بیشترین تاثیر را خواهد داشت. در این ارتباط بهترین نتیجه هنگامی بدست می‌آید که عملیات هر چهار تا پنج هفته یکبار تکرار شود. در این صورت ذخایر غذایی ریزوم‌های جدید به پایان رسیده و از تولید بذر در قیاق جلوگیری به عمل خواهد آمد. علاوه بر این استفاده کولتیواتور، دیسک، گاوآهن برگرداندار، هرس و یا دندانه ریزوم‌ها را در معرض آفتاب و هوای خشک قرار می‌دهد و بدین‌ترتیب ریزوم‌های قیاق که به قطعات پنج سانتی‌متری خرد شده‌اند، سریع‌تر خشک می‌شوند و اگر در زمان مقرر خشک نشوند به طور کامل توانایی رشد مجدد را از دست می‌دهند. آنچه باید به آن توجه کرد آن است که تناوب استفاده از ادوات مختلف شخم نسبت به کاربرد فقط یک وسیله طی چندین بار شخم، راندمان کنترل قیاق را افزایش خواهد داد.
از دیگر راه‌های کنترل قیاق تناوب می‌باشد. در این ارتباط باید گیاهانی در تناوب قرار گیرند که قدرت رقابت بالایی داشته و گسترش ریزو‌م‌های قیاق را محدود سازند. سویا، پنبه، سیب‌زمینی‌شیرین نسبت به ذرت، سورگوم و دیگر گیاهان زراعی یک‌ساله قدرت رقابت بالاتری نسبت به قیاق دارند. تاثیر تناوب زراعی بر کنترل قیاق به مدیریت مزرعه و گیاه زراعی نیز بستگی دارد.
غرقاب کردن زمین از دیگر راه‌های کنترل قیاق محسوب می‌شود. چنانچه مزرعه در اوایل بهار و قبل از جوانه‌زنی ریزوم‌های قیاق و به ارتفاع ۷ تا ۱۲ سانتی‌متر و به مدت سه تا شش هفته توسط آب پوشیده شود، نتیجه بسیار مناسبی بدست خواهد آمد. استفاده از مالچ پلاستیکی سیاه­رنگ از دیگر راه‌هایکنترل قیاق محسوب می‌شوند. مالچ‌ها علاوه بر اینکه از رشد گیاهچه‌های این علف‌هرز جلوگیری به عمل می‌آورند، از تلف شدن رطوبت خاک نیز جلوگیری‌ می‌کنند. نتایج آزمایش‌های انجام شده در کشورهای آمریکا و کشورهای مدیترانه‌ای بیانگر آن است که کاربرد مالچ‌های پلاستیکی به ضخامت ۰۳/۰ میلی‌متر روی زمین مرطوب و شخم‌خورده و به مدت ۳۰ تا ۵۰ روز باعث افزایش دمای خاک خشک شده و به دنبال آن جمعیت قیاق به میزان ۶۰ درصد کاهش می‌یابد.
علف‌کش‌های موجود توانایی زیادی برای کنترل قیاق ندارند، اما می‌توان با بهره گرفتن از ترکیبات سیستمیکرشد آن را متوقف ساخت. گلیفوسیت از جمله علف‌کش‌هایی است که به صورت پیش­کاشت مورد استفاده قرار می‌گیرد. این علف‌کش دو تا سه هفته قبل از کاشت روی شاخه و برگ قیاق پاشیده می‌شود. میزان مصرف این سم ۴/۱ تا ۸/۱ کیلوگرم در هکتار بوده و بهترین زمان مصرف آن هنگامی است که قیاق در مرحله رشد فعال بوده و اکثریت آنها در حال تشکیل پانیکول هستند. چنانچه این علف‌کشدرپاییز مورد استفاده قرار گیرد، زمان مصرف آن قبل از قهوه‌ای‌شدن گیاه خواهد بود. کارات سدیم از دیگر سمومی است که می­توان آن را در زمین‌های غیرزراعی مورد استفاده قرار داد. درجه تاثیر این علف‌کش به بافت خاک و میزان بارندگی پس از سم‌پاشی بستگی دارد. مقدار مصرف آن در خاک‌های شنی ۱۱۲ و در خاک‌های رسی ۶۷۲ کیلوگرم در هکتار توصیه شده است. این ترکیب سمیت بالایی دارد و از این جهت باید با احتیاط مصرف شود. سدیم‌تری‌کلراستات نیز به مقدار ۸/۴۴ تا ۱۶۰ کیلوگرم ماده موثره در هکتار و در زمین‌های غیرزراعی مورد استفاده قرار می‌گیرد. برای کسب نتیجه بهتر باید این علف‌کش توسط آبیاری و یا باران به داخل خاک فرستاده شود. این علف‌کش به مدت ۱ تا ۲۴ ماه در خاک دوام می‌آورد و بافت خاک، درجه حرارت و میزان بارندگی طول این مدت را تحت تاثیر قرار می‌دهند. تری‌فلور‌الین نیز به مقدار زیادی رشد ریزوم‌های قیاق را تحت تاثیر قرار می‌دهد. این علف‌کش به‌صورت پیش‌کاشت آمیخته با خاک مصرف شده و بر ریزوم‌هایی که طول آنها کمتر از ۱۰ سانتی‌متر است بیشترین تاثیر را خواهد داشت. برای کسب نتیجه قطعی باید در سال دوم نیز مزرعه را با این علف‌کش سم­پاشی کنیم. این علف‌کش برای محصولاتی از قبیل نیشکر، سویا، لوبیا و بادام‌زمینی انتخابی است. به منظور کنترل قیاق در مزارع ذرت می‌توان از ترکیب اپتام به اضافه دی‌کلرآمید استفاده کرد. این ترکیب نیز می‌تواند قیاق را کنترل کند. پاراکوات از جمله علف‌کش‌هایتماسی است که به منظور حذف اندام‌هایهواییقیاق مورد استفاده قرار می‌گیرد. این علف‌کش در زمین‌های کشت نشده، به میزان ۵۶/۰ تا ۱۲/۱ کیلوگرم در هکتار و در هر ۱۰۰۰ تا ۲۰۰۰ لیتر آب در مراحل قبل از گلدهی و یا هنگامی­که ارتفاع قیاق به ۳۰ تا ۳۵ سانتیمتر رسید مورد استفاده قرار می‌گیرد. کنترل انتخابی قیاق در محصولات زراعی تابستانه می‌تواند توسط علف‌کش پروپاکلریدمتولاکلر درسورگوم دانه‌ای، ترفلان در سویا، فلوموتورون، دیورانو کاربرد پیش­کاشت گلیفوسیت در مزارع پنبه صورت گیرد(راشدمحصل و همکاران، ۱۳۸۰). همچنین کاربرد علف‌کش‌های پس‌رویشی سولفونیل اوره مانند نیکوسولفورون، پریم‌سولفورون و ریم‌سولفوروم نیز باعث کنترل مناسب جوانه‌زنی و ریزوم قیاق می‌شود (Foy & Witt, 1990). به هر حال برای جلوگیری از افت عملکرد ذرت و کارائی بهتر علف‌کش‌ها، این علف‌کش‌ها باید در مواقعی که اوج دوره حساسیت این گیاهان است و قبل از تداخل این گیاهان با ذرت، بکار برده شوند (Swanton & Weise, 1991).
همواره باید به این نکته توجه نمود که انجام یک برنامه کامل کنترل شامل شخم، جمع‌ آوری ریزوم‌ها، تناوب زراعی، استفاده از ارقامی از گیاهان زراعی با قدرت رقابت بالا و کنترل شیمیایی بیشترین نتیجه را در‌بر خواهد داشت. برای رسیدن به این هدف ابتدا توسط عملیات شخم کلیه علف‌های‌هرز موجود در مزرعه را از بین برده و پس از آن اقدام به کشت یک گیاه مرتعی چند‌ساله می‌کنیم. به دنبال این کشت باید بوته‌هایی را که مجدداً جوانه می‌زنند به صورت لکه‌ای و توسط علف‌کش‌ها از بین برد. همچنین کشت یک گیاه زراعی یک‌ساله مانند گیاهان زراعی زمستانه و یا آنهایی که در اواخر تابستان کشت می‌شوند به کنترل کامل قیاق کمک خواهند کرد. برای کسب عملکرد مطلوب در مزارع ذرت لازم است در طول سه تا چهار هفته پس از کاشت با این علف‌هرز به طور جدی مبارزه شود (راشد محصل و همکاران، ۱۳۸۰).
۲-۳-۳- سوروف
سوروف با نام علمیEchinochloa crus-galliو از خانواده Poaceae سومین گیاه هرز و زیان‌آور جهان و گیاه هرز درجه اول مزارع برنج سراسر جهان است. این گیاه بومی اروپا و هندوستان می‌باشد و بعنوان گیاه هرز مهم ۳۶ محصول زراعی در ۶۱ کشور جهان گزارش شده است. در ایران سوروف علاوه بر برنج بعنوان علف‌هرز مهم مزارع ذرت نیز شناخته شده است و در اکثر استان‌های کشور رایج است (روزبهانی، ۱۳۸۷٫ شیمی و ترمه، ۱۳۸۵). سوروف رطوبت‌­دوست و آبزی است و خاک‌های مرطوب و حتی غرقابی، گرم، حاصلخیز، شنی، لومی را ترجیح می‌دهد. یکی از عوامل مهم در انتشار جغرافیایی و میزان خسارت سوروف حساسیت فوق‌العاده آن به طول روز است. رشد سوروف با نور خورشید و دما ارتباط مستقیم دارد. در دماهای بالا رشد ساقه بسیار زیاد است، زیرا سوروف گیاهی سه ‌کربنه است و در نور و دمای بالا میزان جذب نیتروژن ۸۰ – ۶۰ درصد افزایش می‌یابد که موجب گستردگی آن می‌شود. تعداد بذر هر گیاه بسته به منطقه رویش ۲۰۰۰ تا ۴۰۰۰ عدد است و تا ۷۰۰۰ بذر برای هر گیاه هم گزارش شده است. عموماً بذور سوروف دارای دوره خواب هستند و این دوره تا ۴۸ ماه هم گزارش شده است (روزبهانی، ۱۳۸۷) ولی بذور سوروف در شرایط نامطلوب تا ۷ سال می‌توانند زنده بمانند، خواب بذور سوروف در اثر انجماد از بین می‌رود. با توجه به اینکه سوروف گیاهی C₃ می‌باشد بهترین دما برای جوانه‌زنی بذرهای آن ۳۲ درجه تا ۳۷ درجه سلسیوس است و در دمای بالاتر از ۴۰ درجه و پایین‌تر از ۱۰ – ۹ درجه سلسیوس بذور سوروف جوانه نمی‌زنند.
نتایج تحقیقات صورت گرفته نشان می‌دهد که آترازین می‌تواند از طریق تاثیر بر تجزیه کلروپلاست‌ها برای کنترل این علف‌هرز موثر واقع گردد. نادری و خواجه‌پور (۱۳۷۲) نتیجه گرفتند که تعداد و وزن‌خشک سوروف تحت تاثیر تیمارهای ارادیکان و آترازین قرار خواهند گرفت و بطور معنی‌داری کاهش می‌یابد، این نتیجه را سایر محققین نیز گزارش کرده‌اند. منتظری (۱۳۷۳) به این نتیجه رسیده است که پندی‌متالین و آلاکلر در کنترل سوروف بهتر از آترازین عمل می‌کنند. همچنین گزارش‌هایی مبنی بر توانایی دانهگرده ذرت در عدم رشد سوروف منتشر شده است. بایر و همکاران (۱۹۷۶ ) بیان داشتند که تریفلورالین از رشد ریشه‌های سوروف جلوگیری می‌کند، البته برخی محققین اعلام کردند که این علف‌کش از رشد ریشه ذرت نیز جلوگیری می کند (روزبهانی، ۱۳۸۷). آزمایش‌های سیتولوژیک روی منطقه تحت تاثیر واقع شده، نشان می‌دهند که اثرات این علف‌کش روی ذرت عبارتند از جلوگیری از تشکیل دیواره سلولی، بزرگ شدن سلول­ها و همانند سازی شدید هسته‌ها می‌باشد. توسعه مقاومت بیولوژیک ناشی از کاربرد مکرر علف‌کش‌های گروه تریازین روی سوروف طی چند سال نشان داده شده است البته گزارش‌هایی مبنی بر عدم توانایی سیمازین در کنترل سوروف نیز منتشر شده است (یدوی، ۱۳۸۶).
۲-۳-۴- سلمه­تره
سلمه­تره(Chenopodium album L.)علف­هرزی پهن برگ و یک­ساله از تیره Chenopodiaceaeاست که از مزارع ۴۰ گیاه زراعی جهان به عنوان علف­هرز رقیب گزارش شده، که عمده­ترین آنها چغندرقند، سویا و ذرت می­باشند (Holm et al., 1991). لبلانس و همکاران (۲۰۰۲) نیز سلمه­تره را مهمترین علف­هرز رایج در سیستم­های زراعی مناطق معتدل بخصوص در کشت ذرت گزارش کرد. حضور این گیاه همچنین در بیشتر مزارع ذرت و چغندر قند کشور نیز گزارش شده است (نوجوان، ۱۳۸۰ و راشد محصل وهمکاران، ۱۳۸۰). این گیاه دارای سیستمفتوسنتزی C3 بوده و در محدوده وسیعی از شرایط جغرافیایی (در ارتفاعات کمتر از ۴۵۰۰ متر) می ­تواند جوانه بزند و به دلیل دارا بودن خواب بذر، در بین علف­های­هرز تیره خود به عنوان یک علف­هرز موفق مطرح می­باشد (Cumming, 1963). سطح بالایی لپه­های این گیاه به رنگ سبز تیره و سطح زیرین آن ارغوانی روشن می­باشد. طول لپه­ها ۴ تا ۶ برابر عرض آنها می­باشد که به سمت دمگل باریک شده ­اند. اولین برگ­های حقیقی به صورت دوتایی ظاهر می­شوند، سطح بالایی این برگ­ها سبز تیره و سطح زیرین آنها ارغوانی رنگ است. این گیاه به وسیله بذر تکثیر می­یابد و دارای ساقه­های صاف، شیاردار و منشعب است. برگ­ها متناوب، سطح زیرین آنها متمایل به سفید و طول آن ۵/۲ تا ۵/۷ سانتی­متر است. این برگها دارای دمبرگی بلند بوده و از نظر شکل با یکدیگر متفاوت تا سرنیزه­ای هستند. حاشیه آنها ممکن است صاف، لوبدار یا موج­دار باشد. ریشه ­های این گیاه کوتاه ولی دارای انشعابات بسیار زیادی است و گسترش فراوانی دارد. گل­آذین این گیاه به صورت هرمی، گل­ها کوچک و متمایل به سبز و توسط پنج گلپوش سبز متمایل به سفید و آردی احاطه شده است. گل­ها در انتهای انشعابات گیاه قرار گرفته و بدون دمگل هستند( راشد محصل و همکاران، ۱۳۸۰).
سلمه­تره به طورتقریبی ۷۲۰۰۰ عدد بذر تولید می­ کند و حتی گیاهان با جثه بزرگتر قادرند تا ۵۰۰۰۰۰ عدد بذر نیز تولید کنند (Basset & Compton, 1978). این گیاه چهار نوع بذر به دو رنگ قهوه­ای و سیاه، به دو صورت صاف و چروکیده تولید می­ کند. بذور قهوه­ای پوست نازکتر داشته و حتی در درجه حرارت­های پایین به سرعت جوانه می­زنند. این نوع بذور در واقع جزء اولین بذوری هستند که روی پایه مادری به مرحله بلوغ می­رسند. بذور سیاه تحت شرایط روز بلند تولید می­شوند و دارای پوسته بذر ضخیم بوده و برای شکستن خواب نیاز به تیمار سرما یا نیترات دارند (Williams &Harper, 1965). معمولاً ۹۷ درصد از بذور یک بوته، بذور سیاه و تنها ۳ درصد از کل بذور تولید شده قهوه­ای هستند. بذور سیاه دارای خواب ذاتی بوده و برای جوانه زدن نیاز به تیمار شدن دارند. این بذور در سال اول پس از برداشت دارای خواب بسیار قوی هستند، ولی تحت تاثیر عواملی مانند نور، رطوبت و افزایش سن بذر از شدت خواب آنها کاسته می­ شود. به عنوان مثال بذور مسن (۳۲ تا ۳۵ ماهه) جوانه زنی بسیار بهتری، خصوصاً تحت تاثیر تیمارهای نور و نیترات دارند (Median, 1997). بر اساس گزارشات موجود درجه حرارت مورد نیاز برای شکستن خواب بذور سلمه­تره متغییر و در محدوده بین ۳/۰ تا ۶/۱۶ درجه سانتی ­گراد گزارش شده است (Vleeshouwers, 1997). بذور سلمه­تره برای جوانه­زنی نیاز به نور کوتاه داشته و عکس­العمل مثبتی به نور همراه با جذب آب دارند، در واقع بذور خشک غیر حساس می­باشند که با طولانی شدن دوره نم­گیری در تاریکی عکس­العمل آن به نور کاهش می­یابد. درجه حرارت­های بالا باعث القاء خواب دربذر می­گردد. بذورقهوه­ای هیچ محدودیتی برای جوانه­زنی در محیط مساعد همراه با آب، اکسیژن و حرارت مناسب ندارند (Median, 1997). مدت زمان لازم برای جوانه­زنی و سبز شدن بذور علف­های­هرز عمدتاً تحت تاثیر شرایط محیطی خاک بخصوص درجه حرارت و محتوای رطوبتی آن قرار می­گیرد (King &Oliver, 1984). بر اساس مطالعات انجام گرفته بر روی اکوتیپ­ها و بیوتیپ­های مختلف سلمه­تره، درجه حرارت حداقل برای جوانه­زنی سلمه­تره بین ۲ تا ۷ درجه­ سانتی ­گراد، درجه حرارت مطلوب جوانه­زنی آن ۲۰ تا ۲۵ درجه سانتی ­گراد و حداکثر دمایی که در آن جوانه می­زند ۳۵ تا ۴۵ درجه سانتی ­گراد گزارش شده است( Roman et al., 1999). نکته قابل توجه در سلمه­تره برابر بودن درجه حرارت پایه آن با ذرت است (Swanton et al., 2000).
در جوانه­زنی بذور این گیاه، سیستم فیتوکرمی، حساسیت به نور بسیاری گونه­ ها را در کنترل دارد. فیتوکرم بر حسب حساسیت به نور به دو صورت تقسیم شده­: ۱- نور قرمز(۶۶۰ نانومتر) ۲- قرمز دور (۷۳۰ نانومتر). همانطور که گفته شد نور با طول موج کوتاه در جوانه­زنی سلمه­تره بسیار موثر است، اما در شرایطی که بذور زیر پوشش گیاه زراعی قرارگرفته باشند و در واقع در سایه واقع شده باشند نور قرمز دور در جوانه­زدن اهمیت فراوان دارد،اگرچه در این شرایط جوانه زدن بسیار محدود صورت می­گیرد. بذور حاصل از گیاهانی که تحت شرایط روز کوتاه (۸ ساعت) تولید مثل می­ کنند، در نور ۹۴ و در تاریکی ۸۳ درصد جوانه می­زنند. ولی بذوری که تحت شرایط روز بلند (۱۷ ساعت) تولید می­شوند می­توانند به ترتیب می­توانند در شرایط نور ۲۰ درصد و در تاریکی ۱۲ درصد جوانه بزنند (median, 1997). آغازه­هایگل حدود ۴۵ تا ۴۸ روز (در درجه حرارت ۱۳/۲۳ تا ۲۵/۳۵) پس از کاشت متمایز می­شوند و گل­دهی نیز ۲۱ تا ۲۳ روز پس از تمایز آغازه­های گل رخ می­دهد و ۱۴ روز پس از تولید اولین گل­ها، مجموعه اولین بذور تشکیل و ۱۵ تا ۱۷ روز پس از آن تولید بذر کامل می­ شود(Huang et al., 2001). سلمه­تره یک گیاه روزکوتاه کاهشی است (Gifford & Tepper,1961). بر اساس گزارش هانگ و همکاران (۲۰۰۱) طول دوره رشد زایشی آن در طول دوره نوری ۸ تا ۱۴ ساعت یکسان، ولی دوره نوری ۱۶ ساعته باعث تاخیر در تکمیل رشد زایشی آن می­ شود. گیاهان رشد یافته در دوره نوری ۱۶ ساعت ارتفاع، وزن خشک اندام هوایی، تعداد برگ و همچنین بذر بیشتری نیز نسبت به تیمارهای رشد یافته در دوره نوری ۸ تا ۱۴ ساعت تولید کردند. سلمه­تره معمولاً در اکثر مزارع با تراکم نسبتاً بالایی دیده می­ شود و حتی می ­تواند جوانه زدن خود را تا انتهای تابستان نیز ادامه دهد. در سلمه­تره خود تنکی بسیار مشهود است و یک ارتباط منفی بین تراکم و وزن خشک تک بوته­ها دیده می­ شود (Median, 1997).
۲-۴- نقش ‏علف‏کش­ها در مدیریت علف‏های‏هرز
پیدایش ‏علف‏کش‏ها موفقیتی بزرگ در عرصه علوم کشاورزی محسوب می‏گردد. ‏علف‏کش‏ها در مدت زمانی کوتاه به یکی از مهمترین راهکارهای کنترل علف‏های‏هرز تبدیل شدند و توانستند روش‏هایی راکه پیش از این در کشاورزی امکان پذیر نبود، ممکن نمایند. امروزه پیشرفت­های ایجاد شده در تکنولوژی کنترل علف‏های‏هرز بر همه مراحل تولید گیاهان زراعی مانند انتخاب گیاه زراعی، رقم، آماده ­سازی بستر کشت، ‏روش‏های کاشت و میزان بذر لازم برای کشت تأثیر شگرفی را بر جای نهاده، به طوریکه امروزه در کشورهای پیشرفته، علف‏کش‏ها یکی از نهاده‏هایمهم و ضروری در مدیریت علف‏های‏هرز محسوب می‏شوند و بخش قابل توجهی از عملکرد گیاهان زراعی مرهون علف‏کش‏ها می‏باشد (دیهیم فرد و همکاران، ۱۳۸۳). در اصول حاکم بر علم مدیریت علف‏های‏هرز چنانچه ‏روش‏های مکانیکی، زراعی ویا دیگر ‏روش‏های مدیریتی به اندازه کافی در کنترل علف‏های‏هرز کارساز نباشند، آنگاه بهره گرفتن از ‏علف‏کش‏ها به عنوان یک روش جایگزین توصیه می‏شود. ولی در دهه‏های اخیر، بواسطه مزایای حاصل از بکارگیری علف‏کش‏ها، مدیریت شیمیایی علف‏های‏هرز به ساده‏ترین راه کنترل علف‏های‏هرز تبدیل گردیده است و دیگر ‏روش‏های مدیریتی کمتر مورد استفاده قرار گرفته‏اند (کوچکی و همکاران، ۱۳۸۰Ross & Lembi, 1985.).
۲-۵- ضرورت کاهش میزان مصرف ‏علف‏کش‏ها در گیاهان زراعی
اگرچه پس از دهه ۱۹۴۰ میلادی تولید علف‏کش‏های انتخابی، تحول قابل توجهی را در مدیریت علف‏های‏هرز ایجاد نموده و مصرف این فرآورده‏های شیمیایی میزان محصولات گیاهان زراعی را در طی سی سال گذشته به طور قابل ملاحظه‏ای بهبود بخشیده است، با این وجود خسارت علف‏های‏هرز هنوز یکی از عمده مشکلات موجود بر سر راه تولید غذا می‏باشد. همچنین نگرانی‏های ناشی از حضور این مواد شیمیایی در محیط زیست و مخاطرات زیست محیطی پدید آمده توسط آن (آلودگی آب­های زیر زمینی، بقایای سموم در غذا، تأثیر بر موجودات غیر هدف، از بین رفتن گونه‏های مفید و نیز شیوع علف‏های‏هرز مقاوم به علف‏کش‏ها) از جمله مواردی هستند که ضرورت کاهش مصرف سموم وجایگزینی آن با ‏روش‏های ‏غیر شیمیایی مدیریت علف‏های‏هرز را دو چندان می‏سازند (دیهیم فرد و همکاران، ۱۳۸۳ ).
۲-۶- مدیریت تلفیقی علف­های­هرز
تداوم مشکلات ناشی از عدم کنترل مناسب علف­های­هرز با وجود استفاده ازشیوه­های نوین کنترل علف­های­هرز، گسترش ایجاد مقاومت در علف­های­هرز و تغییر در جمعیت علف­های­هرز، کاربردروش­های جدید و مؤثر را ایجاب می­ کند. توانایی جوامع علف­های­هرز در ایجاد تغییرات مداوم در مقابل عملیات کنترل، استفاده از تکنیک­های تلفیقی و متنوع مدیریت علف­هرز را ضروری کرده است(Buhler et al., 2000).همچنین استفاده بی­رویه از ‏علف‏کش‏ها با توجه به اثرات زیست محیطی و مشکلات ناشی از مصرف مداوم ‏علف‏کش‏ها مسئولان بخش کشاورزی را بر آن داشته‏است تا در کنار استفاده از سموم شیمیایی ‏روش‏های دیگری را نیز برای کنترل علف‏های‏هرز مورد استفاده قرار دهند تا زمینه کاهش استفاده از سموم علف‏کشی فراهم آید. کاهش مصرف ‏علف‏کش‏ها نیازمند آن است تا دانشمندان تحقیقات خود را بر توسعه استراتژی­ های مدیریت پایدار علف‏های‏هرز متمرکز نمایند. امروزه بهره‏گیری از مدیریت تلفیقی علف‏های‏هرز (IWM)^[6]، بهعنوان راهکاری مناسب جهت دست‏یابی به مدیریت پایدار، موجبات کاهش مصرف ‏علف‏کش‏ها را فراهم می‏آورد (Norsworthy

این شاخص به ارزیابی بهره­وری در رابطه با یکی از عوامل تولید می ­پردازد. (آذربایجانی و دیگران،۱۳۸۱: ۴۴۸)

که در این رابطه شاخص بهره­وری عامل تولید -ام و O ستانده و میزان نهاده بکار رفته -ام می­باشد. یعنی در شاخص­ های بهره­وری جزئی ارتباط ستانده با یک نهاده مورد توجه قرار می­گیرد.
به عنوان مثال بهره­وری نیروی کار را می­توان به شکل زیر نوشت.
(۱)
: بهره­وری نیروی­کار
: ارزش­افزوده
: هزینه پرسنلی جبران خدمات مزد و حقوق بگیران
از دیدگاه اقتصادی بهره­وری جزئی همان تولید متوسط نهاده است، که در یک زمان معین و در چارچوب تکنولوژی موجود در آن مقطع زمانی حاصل شده است.
۳-۷-۲-شاخص بهره­وری کل (TFP)
اختلاف اساسی و قابل توجه بینTFP و بهره­وری نیروی کار وجود دارد، به طوری که TFP معیار بهتری نسبت به بهره­وری نیروی کار انعکاس می­دهد، طبق یافته های چانگ و هونگ (۲۰۰۶)، بهره­وری نیروی کار ترکیبی از نهاده­ها و تکنولوژی را منعکس می­ کند، ولیTFP نقش تمام ورودی­های دیگر به جز سرمایه و نیروی­کار را برای رشد اقتصادی درنظر می­گیرد. (امینی و فرهادی کیا، ۱۳۹۰: ۶)

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

۳-۸- عوامل مؤثر بر بهره­وری کل عوامل تولید
باتوجه به­اینکه رشد بهره­وری کل عوامل تولید برابر با میانگین موزون رشد بهره­وری نیروی­کار و سرمایه می­باشد، در نتیجۀ عوامل بهبود سطح کیفی نیروی کار و سرمایه، که تخصیص بهتر منابع و استفاده بهینه از منابع و امکانات موجود را به همراه دارد، به ارتقاء بهره­وری کل عوامل تولید کمک می­ کند. در گزارش سازمان بهره­وری آسیایی، عوامل ذیل به عنوان مهمترین فاکتورهای تسریع­کننده رشد بهره­وری کل عوامل تولید ذکر گردیده است. (ولی­زاده زنور، ۱۶:۱۳۸۸-۱۵)
الف­­)سرمایه ­گذاری خارجی
شاخص سرمایه ­گذاری خارجی (از طریق انتقال فن­آوری و در نتیجه افزایش تولید) بر رشد بهره­وری کل عوامل تولید تأثیر مثبت دارد. در چند دهه اخیر، سرمایه ­گذاری مستقیم خارجی در انتقال فن­آوری، نسبت به خرید دانش فنی، از اولویت بیشتری برخوردار بوده است. نظریه جهانی­سازی نیز که بر حرکت آزادانه سرمایه­ها تأکید می­ کند، دلیلی بر گسترش سرمایه ­گذاری­های خارجی و انتقال فن­آوری­های نوین در این زمینه می­باشد. افزایش ظرفیت جذب و پذیرش سرمایه ­گذاری خارجی در بسیاری از کشورهای در حال توسعه و همچنین تمایل آنها به سرمایه ­گذاری مستقیم خارجی، در افزایش حجم سرمایه ­گذاری­های مستقیم خارجی مؤثر بوده است.
ب)تحقیق وتوسعه
تحقیق و توسعه سبب رقابت­پذیری در دستیابی به فن­آوری شده و بهبود رقابت­پذیری، در بلندمدت باعث رشد بهره­وری کل عوامل تولید می­گردد.
ج)سیاست تجاری
در اینجا برای بیان رابطه میان سیاست تجاری (جریان تجاری) با بهره­وری به این نکته اشاره می­کنیم که، سیاست باز تجاری، توسعه صادرات و جایگزینی واردات بر رشد اقتصادی و بهره­وری کل عوامل تولید تأثیر مثبت دارد. صادرات، قدرت رقابت­پذیری کالاها را افزایش داده و واردات (بخصوص واردات ماشین­آلات و ابزار­آلات، که در بردارنده تکنولوژی نوین می­باشند)، راهی برای ورود تکنولوژی خارجی به اقتصاد داخلی می­باشد. در این تحقیق از سهم فروش هر یک از بنگاهها به جای جریان تجاری بنگاهها استفاده کرده­ایم، از این رو به دلیل نبود اطلاعات کافی در کشور میزان فروش هر یک از بنگاههای مورد نظر را به عنوان متغیر جریان تجاری استفاده کرده­ایم.
حال در ادامه به بررسی انواع جریانات تجاری در اقتصاد می­پردازیم و آنها را از نقطه نظرات مختلف بررسی می­کنیم.
The debate on trade strategy can be viewed by examining theبحث در مورد راهبرد جریان تجاری بنگاه را می­توان بر اساس تصمیمات بنگاه­ها بررسی کرد،decisions made by firms on whether to acquire the resources که آیا بنگاهها منابع لازم necessary for business internally or externally, and if theبرای کسب و کار را از داخل بنگاه تأمین می­ کنند و یا از خارج و از بنگاههای دیگر بدست می­آورند و اگر آنهاdecided to acquire them externally, what trade pattern they تصمیم گرفتند تا منابع را از بنگاههای دیگر بدست آورند، جریان تجاری انتخاب شده آنها selected.از چه نوعی است؟ When supplying all necessary parts internally, theوقتی که تهیۀ تمام قطعات مورد نیاز در داخل بنگاه باشد، آن company is referred to as vertically integrated.بنگاه دارای ادغام عمودی^[۴۵] است.However, when اما هنگامی که supplying them externally, the trade pattern is divided betweenمنابع از بنگاههای دیگر تهیه می‌شوند، این جریان تجاری بینarm’s length relations and long-term cooperative relations. روابط معاملات آزاد^[۴۶] و روابط مشارکتی بلندمدت^[۴۷] تقسیم می‌شود.In حال برای فهم بیشتر این دو رابطه آنها را تعریف می‌کنیم. بنگاه­ها در روابط معاملات آزادarm’s-length relations, a firm chooses a partner from the marke، شریکی با روابط کوتاه­مدت و موقتی از بازار with short-term and temporal relationships, and its main concernانتخاب می‌کند و هدف اصلی آنها،is cost reduction and product quality improvement. کاهش هزینه­ها و بهبود کیفیت محصول می‌باشد.Although هر چندarm’s length relations can be repeated, their continuity may not روابط معاملات آزاد می ­تواند تکرار شوند، اما تداومشان ممکن است be guaranteedتضمین نشود.In contrast, long-term cooperative relations are در مقابل، روابط مشارکتی بلندمدت همان گونه که از نامش پیداست، repeated relationships for the long run; and firms maintain long-روابطی تکرار شده در بلندمدت هستند و مؤسسات برای تشویق سرمایه ­گذاری، انتقال تکنولوژیogy, and maintaining business confidentiali و ایجاد اعتماد در کسب و کار بیشتر از روابط بلندمدت استفاده می‌کنند. هر دو نوعrelations have different economic efficiencies, and each has its رابطه، The two types ofکارایی‌های اقتصادی مختلفی دارند که هر یک own theoretical background.زمینه نظری خاص خود را دارد. (دوک­هی لی و می­سوک­یانگ^[۴۸]، ۲۰۰۹: ۷۳)
Long-term cooperative relations are also comprised of twoروابط مشارکتی بلندمدت نیز به نوبه خود از دو نوع رابطهtrade patterns, dedicated and network trading relations, تجاری تشکیل شده است: روابط تجاری اختصاصی^[۴۹]trade is close to vertical integration, and network trade is close و روابط تجاری شبکه‌ای^[۵۰]، کهdepending on the number of partners. به تعداد شرکای تجاری آنان بستگی دارد.Even though dedicated اگر چه تجارت اختصاصیtrade is close to vertical integration, and network trade is close به ادغام عمودی و تجارت شبکه­ ای به حالت بازار کامل نزدیک هستندto market mode, they have in common that they are neithe، اما آنها در این زمینه مشترکند که، نه perfect vertical integration nor perfect market mode, but areبصورت ادغام عمودی هستند و نه حالت بازار کامل را دارند، اما intermediary forms.به شکلی، در حد وسط این دو نوع قرار دارند. That is, while dedicated and networkیعنی، در حالی که تجارت اختصاصی و شبکه‌ای اکیداً به حالت بازار خارجی تعلق دارند، trades strictly belong to the external (market) mode, theyآنها به گونه ­ای از هر belong to an in-between area where advantages of both types ofدو نوعtrade are available. تجارت بهره­مند می‌شوند.The long-term cooperative trade relation- کارایی روابط تجاری مشارکتی بلندمدتship between manufacturers and parts suppliers has theo میان تولیدکنندگان و عرضه­کنندگان بطور نظری و تجربی، از طریق studies, especially in the experience of the Japanese automobileمطالعات صورت گرفته، به ویژه در تجربیات صنعت خودرو بیان شده است.
Many researchers have emphasized that a key part of بسیاری از پژوهشگران تأکید کرده‌اند که، بخش عمده­ای از موفقیتthe Japanese manufacturers’ success in that industry comes تولیدکنندگان در این صنعت به صورت بلندمدت بوده است. در دهه‌های۱۹۷۰s and 1980s. 1990 و ۲۰۰۰ from the long-term, highly interdependent relationshوابستگی between automobile manufacturers and their suppliers in theشدیدی بین تولیدکنندگان و عرضه‌کنندگان خودرو، به چشم می­خورد.۱Therefore, the debate here focuses on بنابراین، در اینجا بحث برwhether the pattern is one of dedicated or network trade withinاین متمرکز است که، در long-term cooperative trade.تجارت مشارکتی بلندمدت، جریان تجاری ایران بیشتر بصورت اختصاصی trade is close to vertical integration, and network trade is closeاست یا شبکه­ ای؟
اگر چه Although recently, there has been the perception thatاخیراً این­گونه بیان می­ شود که،network trade rather than dedicated trade guarantees more تجارت شبکه­ ای trade is close to vertical integration, and network trade is closeبه صورت گسترده­تری بهره­وری اقتصادی را تضمین می‌کند، extensive economic efficiency because globalization, standar-اما به دلیل جهانی شدن، استانداردسازی و به طور کلی صنعت dization, networking of overall industry, and technologiشبکه­ای و تغییرات تکنولوژی، change have increased; there are still many different points ofاین نوع تجارت افزایش یافته است، اما هنوز دیدگاه‌های متفاوت زیادی وجود دارد که کدام یک برترند. (دوک­هی لی و می­سوک­یانگ^[۵۱]، ۲۰۰۹: ۷۴)
Firstly, we observe the advantages of the network trade inدر ادامه استفاده از تجارت شبکه­ ای بر اساس عرضه­کنندگان قطعات را بررسی می­کنیم. When parts suppliers trade with manyهنگامی که عرضه­کنندگان قطعات با بسیاری ازmanufacturers, the economies of scale realized by the extension تولیدکنندگان مبادله می‌کنند، صرفه‌‌های ناشی از مقیاس از طریق افزایش یک واحد محصول بیشتر و صرفه‌‌های ناشی ازdiversification of product, are secured ( تنوع محصول برای آنها حاصل می‌شود.addition, parts suppliers who focus on network trade can obtain در واقع، عرضه­کنندگان قطعات با دستیابی به صرفه‌‌های ناشی ازscale makes the manufacturers’ costs decline. مقیاس به کاهش هزینۀ تولیدکنندگان کمک می‌کنند.The manufac- علاوه بر این، عرضه­کنندگان قطعات که روی تجارت شبکه­ ای متمرکز می‌شوند، می‌توانند رشد بهره‌وری سریعتری نسبت به کسانی که برdedicated trade, because the former makes it possible to acquire تجارت اختصاصیtrade is close to vertical integration, and network trade is close تمرکز دارند بدست آوردند،more rapid productivity growth than those who focus on چرا که در گذشته امکان بدست آوردنdiverse knowledge and experience through communication دانش و تجربه ­های مختلف از طریق ارتباطwith many manufacturers ( با تولیدکنندگان دیگر میسر نبوده است. همچنین، suppliers utilizing network trade can have advantageoعرضه­کنندگان قطعات با بهره گرفتن از تجارت شبکه­ ای می‌توانند از مزیت قدرت مذاکره برخوردار باشند، که این مزیت برای آنها increase the growth of productivity (امکان رشد بهره­وری را فراهم می‌سازد. (دوک­هی لی و می­سوک­یانگ، ۲۰۰۹ : ۷۴)suppliers.The fact that the parts suppliers achieve economies of
تولیدکنند‌گان نیزturers can also reduce the risk of breaks in supply by tradin می­توانند از طریق تجارت با بسیاری از عرضه­کنندگان قطعات خطر ورشکستگی در عرضه را کاهش دهندwith many parts suppliers.. In fact, in a study of carدر مطالعه­ ای که میان سازندگان خودرو manufacturers in Japan it shows that the more they share theiژاپن صورت گرفته است، نشان می‌دهد که آنهاsuppliers with other manufacturers, the higher their rate of به تأمین­کنندگان قطعات خود اجازه می­ دهند تا با تولیدکنندگان دیگر آزادانه همکاری کنند، تا نرخ سود بالاتری بدست آورند.Moreover, although network trade is علاوه بر این، به دلیل عدم تعهدات طولانیterm commitment, it may increase the social welfare of a مدت، تجارت شبکه­ ای less stable than the dedicated trade because of insufficient long-نسبت به تجارت اختصاصیtrade is close to vertical integration, and network trade is close ثبات کمتری دارد، پس ممکن است برای جذب external uncertainty ( Kranton and Minehart, 2000 ).اطمینان خارجی، تجارت شبکه­ ای، رفاه اجتماعی بنگاه را در بلندمدت افزایش دهدcompany in the long run because it has flexibility to absorb.From a theoretical point of view, we may say that network از دیدگاه نظری ممکن است بگوئیم که، تجارت شبکه­ ای پیامدهای شبکه­ ای مثبت ایجاد می‌کند. چوThat is, when theن هنگامی کهfirms are linked through the network, they can obtain tangible شرکتها از طریق شبکه مرتبط می‌شوند، آنها می‌توانند بدون هزینۀ اضافی، همکاری آشکارا یا پنهانی بدست آورند. Tangible or intangiblenetwork externalities that are created because the firm is linkedپیامدهای شبکه­ ای آشکارا یا پنهان نیز برای تولید و به ویژه رشد بهره­وری مهم است، چون یا بنگاه به شبکه مرتبط است و یا این فرصت را دارد، که به شبکه مرتبط شودor has the opportunity to be linked to a network, are importantor has the opportunity to be linked to a network, are importantfor output and especially for the growth of productivity..This اینkind of outcome has been demonstrated by many researchers نتیجه توسط بسیاری از محققان به اثبات رسیده است.۲In particular, because the highly به طور خاص، به این خاطر که حجم زیاد dense network is very effective for knowledge sharing, networkشبکه­ها برای به اشتراک گذاشتن دانش مؤثر است، تجارت شبکه­ایtrade induces product innovation ( موجب نوآوری محصول می‌شود. (مک­دافی و هلپر^[۵۲]، ۱۹۹۷: On the other hand, dedicated trade also has positive134)
از سوی دیگر، تجارت اختصاصی trade is close to vertical integration, and network trade is closeاز بعد کاهش هزینه­ های حمل و نقل، ثباتtrade, and asset specificity. تجارت و خصوصی بودن دارایی، مزایای مثبتی دارadvantages in terms of reduced transportation costs, stability ofد.The conclusion concerning the نتیجۀ بحث هزینه­ های حمل و نقل این است که معاملات اختصاصیtrade is close to vertical integration, and network trade is close، که نزدیک بهinternal trade, have lower transportation costs than a network تجارت داخلی است، هزینۀ حمل و نقل پایین­تری نسبت به تجارت شبکه­ ای،trade that is closer to a market trade. که به تجارت بازار کامل نزدیکتر است، دارد.This result can be derived این نتیجه می ­تواند از اینکه عرضۀ داخلی سودآورتر external supply ( Ha, 1991از عرضۀ خارجی است، بدست آید. )ها^[۵۳]، ۱۹۹۱: ۳۵۸(
با این وجود، تجارت network trade as internal supply and external supply,اختصاصی trade is close to vertical integration, and network trade is closeرا به عنوان منبع تأمین داخلی و تجارت شبکه­ ای را به عنوان منبع تأمین خارجی در نظر می­گیریمrespectivel.Stability of trade is another advantage of dedicated ثبات تجاری از دیگر مزایای تجارت اختصاصیtrade is close to vertical integration, and network trade is close است.tradeIf the products traded among firms are not normal اگر محصولاتی که در میان بنگاه­ها معامله می­شوند، محصولات نسبتاً خاصی باشند، که برایtion increases; so dedicated trade is more profitable than افزایش تولید دارای ارزش ویژهtangible assets, knowledge, and human resources for produc- باشند، تجارت اختصاصی trade is close to vertical integration, and network trade is closeنسبت به تجارت شبکه­ ای سودآورتر می‌شود. (ویلیامسون^[۵۴]، ۱۹۸۵: ۴۲۷)
در جریان تجارت اختصاصیtrade is close to vertical integration, and network trade is close، عمدتاً میان سازندگان رقابت­های سختی رخ می­دهدmainly among manufacturers, and parts suppliers are in a، تأمین­کنندگان قطعات در یکmonopolistic competition because sharing of parts suppliers رقابت انحصاری قرار دارند، زیرا وجود عرضه­کنندگان قطعاتamong manufacturers is not allowed. مشترک در میان تولیدکنندگان ممنوع است. On the other hand, tougاز سوی دیگر، همانند رقابت میان تولیدکنندگانmanufacturers in the network trade pattern. در جریان تجارت شبکه‌ای، رقابت شدیدی نیز میان تأمین­کنندگان قطعات رخ می­دهد.
network traWilliamson, 1985در ادامه، در تجارت شبکه­ ای از بعد همکاری این دیدگاه منفی وجود دارد، که point of view about network trade in terms of cooperOpen trade that is a network trade, may cause side effects suchتجارت شبکه­ ای که تجارتی آزاد است، ممکن است در اثر عوارضی مانند، کاهش انگیزۀ همکاری بینtwo companies and also important information can be exposed دو شرکت و همچنین روابط ضعیف در معاملات تجاریthrough business dealings and poor communication.معاملاتلالال، اطلاعات مهمی از دست رود. In otherبه عبارت دیگر، داشتن تجارت باز و همکاری با تأمین­کنندگان نمی­توانندoccur simultaneously. به طور همزمان رخ دهند.So far, we have discussed the advantages and disadvantages
تا کنون، مزایا و معایبof each trade pattern, but there are also other considerations that روابط تجاری را مورد بحث قرار دادیم، اما نکات دیگری نیز وجود دارد کهneed to be discussed. باید مورد توجه قرار گیرند. One is that the choice of trade patternیکی این نکته که، انتخاب جریان تجاریdepends on the market structure. به ساختار بازار نیز بستگی دارد. در میان سازند‌گان و turers and parts suppliersتأمین­کنندگان قطعات کارایی تجارت شبکه­ ای برای کالاهای نهایی، در بازاری که رقابت بیشتری وجود دارد،goods is, the more efficient network trade between manufac- بیشتر است. (هلپر و لوین^[۵۵]، ۱۹۹۲: ۱۵۸)
نکته Another consideration is that theنکدیگر این که،choice also depends on the product life cycle. انتخاب جریان تجاری به چرخه عمر محصول نیز بستگی دارد.When the product هنگامی که چرخه عمر محصولlife cycle is at an early stage, it is hard to say that the adoption of در مراحل ابتدایی و اولیه است، سخت است که بگوییم انتخابnetwork trade is appropriate, because it may expose core تجارت شبکه­ ای مناسب­تر است. چرا که ممکن است اطلاعات مهمی بدست آیدinformation that is very important for the acquisition of که، برای دستیابی بهcompetitiveness. رقابت بسیار مهم باشند.However, at later stages of the product life با این حال، در مراحل بالاتر چرخه عمر محصولcycle, using a network trade is more efficient than the dedicated استفاده از تجارت شبکه­ ای، کاراتر از تجارت اختصاصیtrade is close to vertical integration, and network trade is close است، trade because firms become more concerned with price ratherزیرا بنگاهها بیش از آنکه به فن­آوری علاقه نشان دهند، بیشتر به قیمت علاقمندتر هستندthan technology (.Lastly, there is همچنین، این نظریه نیز وجود داردan opinion that network trade is desirable because diverse trade که تجارت شبکه­ ای مطلوب می­باشد، زیرا تجربه ­های تجاری متنوع با شرکت­های مختلف نشان داده است که زمانی که محیطis changing rapidly ( Martin et al., 1995 به سرعت تغییر می­یابد، در تجارت شبکه­ ای trade increases the survival rate of firms, when the environmentنرخ بقای بنگاهها افزایش می‌یابد.) مارتین و دوستان^[۵۶]، ۱۹۹۵: ۵۹۹)
In practice, it is hard to determine which one is better,در عمل، تعیین اینکه کدام بهتر است،سخت است.because each pattern has its own advantages and disadvantages زیرا هر جریان تجاری، مزایا و معایب خود را دارد(refer to Table 1.We can only say that the relative economic تنها می­توانیم بگوییم که، بازده نسبی اقتصادی هر efficiencies of the two trade patterns depend on changes in theدو جریان تجاری، به تغییرات محیط­های تکنولوژیکی و صنعتی آنان بستگی داردtechnological and industrial environments..However, with rapid با این حال، با توسعه سریعdevelopment and diffusion of information technology, the و گسترش فن­آوری اطلاعات^[۵۷]،advantages of network trade are increasing and the disadvan- مزایای استفاده از تجارت شبکه­ ای افزایش یافته وtages of dedicated trade are increasing. معایب تجارت اختصاصیtrade is close to vertical integration, and network trade is close نیز در حال افزایش است. Moreover, since theعلاوه بر این، ازyear 2000, the rate of outsourcing has been increasing in both سال ۲۰۰۰، میزان منابع به کار رفته در هر دوthe IT industry and multinational companies. صنعت فن­آوری اطلاعات(IT) و شرکت­های چند ملیتی در حال افزایش است.
د) آموزش و تحصیلات
با افزایش میزان تحصیلات و آموزش افراد شاغل، توانایی آنها در استفاده از فن­آوری مدرن در تولید، افزایش یافته و این امر باعث افزایش کارایی تکنیکی می­گردد.
ه)کارایی و دانش مدیریت
میزان تخصص و دانش مدیران بر افزایش تولید و بهره­وری تأثیر مثبت دارد.
TFP که از آن به باقیماندۀ سولو یاد می­ شود، به افزایش تولید ناشی از افزایش کارایی، افزایش در سطح مهارت ­ها، تخصصها، تحصیلات نیروی کار، به دست آوردن تکنیک­های مدیریتی کارا، دانایی، اصلاح سازمانی، منافع به دست آمده از تخصصی شدن، تکنولوژی و ابداعات جدید یا ارتقاء سطح تکنولوژی موجود و فن‌آوری اطلاعات و ارتباطات دلالت می­ کند، که خود باعث افزایش در ارزش افزوده و رشد اقتصادی خواهد شد. رشد TFP، رشد تولیدی است که توسط رشد داده ­ها توضیح داده نمی­ شود.
برای بررسی اثر سرمایه ­گذاری ICT بر رشد TFP روش­های متفاوتی وجود دارد. یکی از این روش­ها استفاده از روش دوگان است. در تابع زیر سرمایه به دو قسمت ذخیره سرمایه ICT و ذخیره سرمایه غیر ICT تقسیم شده و شکل کلی تابع چنین است: (رحمانی و حیاتی،۱۳۸۶: ۲۹)
(۱)
که در آنA ,S ,T ,K و Y به ترتیب نشان دهنده سطح سرمایه غیر ICT، ارتباطات، نرم­افزار، سخت‌افزار، سطح تکنولوژی و محصول است. با این فرض که پیشرفت فنی خنثی و از نوع هیکس است و پرداخت به عوامل تولید به اندازه تولید نهایی اجتماعی آنها صورت گیرد، رشد TFP به صورت زیر تعریف می­ شود:
(۲)
که نرخ تغییر زمانی و قیمت­های اجاره­ای سرمایه ارتباطات، نرم­افزار، سخت­افزار و غیره را نشان می­ دهند. بنابراین، از این روش می­توان به بررسی سهم سرمایه ICT از رشدTFP علاوه بر سرمایه غیر ICT پرداخت. روش دیگر این است که، تغییرات TFP را از تفاوت تغییرات تولید و تغییرات نهادۀ نیروی کار و نهادۀ سرمایه به دست آورد. سپس با بهره گرفتن از معادله زیر می­توان سهم ICT از رشد بهره­وری کل عوامل تولید را برآورد کرد:
(۳)
، سرمایه ICT است. آنچه که باید در معادلات بالا مد نظر قرار داد، این است که کشش تولید نسبت به سرمایه ICT است و اثر مازاد سرمایه ICT را نشان می­دهد. گاهی به دلیل نبود اطلاعات، از سرمایه ­گذاری ICT به عنوان تقریبی از سرمایه ICT استفاده می­ شود. با فرض بازار رقابت کامل، سهم درآمدی ICT با کشش آن برابر است، بنابراین:
(۴)
(۵)
، نرخ بازدهیICT است. با این فرض­که از نرخ استهلاک صرف نظر کنیم و آنرا تقریباً نزدیک به صفر در نظر بگیریم، می­توانیم سرمایه ­گذاری ICT را به عنوان تقریبی از سرمایه ICT در نظر بگیریم. در نتیجه، به جای استفاده از معادله (۴) می­توان از معادله (۵) برای برآورد سهمICT از رشدTFP استفاده کرد.
(۶)

ماتریس‌های کوواریانس متناظر خروجی و متقاطع ورودی- خروجی ، برای بدست آوردن بهره کالمن به حالت زیر محاسبه می شود:
(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت nefo.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

(‏۲‌.‌۴۱)
محاسبه بهره کالمن:
(‏۲‌.‌۴۲)
بدست آوردن تخمین جدید با بهره گرفتن از اندازه‌گیری جدید در مرحله به‌روزرسانی اندازه‌گیری:
(‏۲‌.‌۴۳)
بدست آوردن ماتریس کوواریانس:
(‏۲‌.‌۴۴)
۲-۳-۸ جمع بندی و نتیجه گیری
با توجه به مطالب گفته شده و همچنین با توجه به ذات غیرخطی سامانه‌های ناوبری به‌کارگیری فیلترهای غیرخطی می‌تواند، نتایج بهتری در تخمین موقعیت بدست بدهند. فیلتر کالمن ذره‌ای حجم محاسبات آن خیلی زیاد است و تعیین پارامترهای اولیه در فیلتر کالمن خنثی در تخمین خیلی مؤثر است. بنابراین بهترین فیلتر در حال حاضر برای به‌کارگیری در این سامانه‌ها، فیلتر کالمن مکعبی می‌تواند باشد. ولی با توجه به اینکه معادلات حالت سیستم خطی می‌باشند، از فیلتر کالمن برای سادگی و حجم پروسه‌ی پردازش سریع‌تر استفاده می‌شود و در صورت اجرایی شدن پروژه در حوزه‌ی عملیاتی پیشنهاد می‌شود، معادلات حالت سیستم غیر خطی و همچنین به دلیل غیر گوسی بودن و غیر خطی بودن نویزهای مربوط به جی پی اس معادلات مربوط به فیلترینگ نیز به صورت غیر خطی پیاده‌سازی شوند.
کنترل کننده های تناسبی- انتگرالی- مشتقی (PID)
کنترل کننده تناسبی ـ انتگرالی ـ مشتقی^[۵۸] (کنترل کننده PID ) یک مکانیزم بازخورد^[۵۹] حلقه کنترلی کلی است که در سیستم های کنترلی صنعتی زیاد استفاده می‌‌شود. کنترل کننده PID تلاش می‌‌کند خطای بین فرایند اندازه گرفته شده متغیر و هدف مورد نظر توسط محاسبه و سپس خروجی متناسب با اصلاح سیستم را بدست آورد.
الگوریتم کنترل کننده PID شامل سه پارامتر مجزای ضرایب تناسبی، انتگرالی و مشتقی می‌‌باشد. ضریب تناسبی عکس العمل خطای جاری را تعیین می‌‌کند، ضریب انتگرالی عکس العمل مبنی بر مجموع خطاهای جدید را تعیین می‌‌کند و ضریب مشتقی عکس العمل میزان خطایی را که در تبدیل بوده است تعیین می‌‌کند. مجموع این سه عمل از طریق یک جزء کنترلی فقط برای فرایند استفاده می‌‌شود، مانند موقعیت یک ضریب کنترلی و یا قدرت موجود یک جزء گرمایشی.
بوسیله تنظیم کردن^[۶۰] سه ثابت در محاسبات کنترل کننده PID ، ضرایب آن ها می‌‌توانند عمل کنترلی طراحی شده را برای فرایند مشخص مورد نیاز فراهم کنند. پاسخ کنترل کننده می‌‌تواند در دوره های پاسخ دهی کنترل کننده به یک خطا، درجه ای که کنترل کننده از هدف فراتر می‌‌رود و درجه نوسان سیستم را شرح دهد. توجه کنید که استفاده از روش PID برای کنترل ، کنترل بهینه سیستم یا سیستم پایداری را تضمین نمی کند.
در بسیاری از کاربردها ممکن است از یک یا دو روش برای کنترل مناسب سیستم استفاده شود. این بوسیله تنظیم بازده کنترل نامطلوب خروجی‌‌ها به صفر بدست می‌‌آید. یک کنترل کننده PID در غیاب عوامل کنترلی مربوطه PI ، PD ، P یا I نامیده خواهد شد.
شکل ‏۲‌.‌‌۱۳ دیاگرام بلوکی کنترل کننده های PID
کنترل کننده های PI خیلی رایج هستند، از این رو عمل مشتق گیر به اندازه گیری پارازیت خیلی حساس بوده و عدم وجود ضریب انتگرالی امکان دارد سیستم را از رسیدن به ضریب هدفش که منجر به عمل کنترل می‌‌شود باز دارد.
توجه شود که به علت ازدیاد زمینه های تئوری و کاربردی کنترل، برای متغیرهای مربوطه تعداد زیادی نام گذاری رایج به صورت مشترک استفاده می‌‌شود.
۲-۴-۱ اساس حلقه کنترلی
یک مثال آشنا از حلقه کنترلی، عملی است که آب را در دمای ایده آلش نگه می‌‌دارد. به طور نمونه شامل ترکیب دو جریان آب سرد و گرم می‌‌باشد. مبنای اندازه گیری آنها انجام عمل کنترلی استفاده از آب سرد شیر برای تنظیم فرایند است. امکان دارد شخص ورود ـ خروج حلقه کنترلی را تکرار کند و جریان آب گرم تنظیم شده تا دمای فرایند در مقدار مطلوب پایدار شود.
احساس کردن دمای آب، اندازه گیری متغیر فرایند^[۶۱] می‌‌باشد. دمای مورد نظر نقطه هدف^[۶۲] نامیده می‌‌شود. خروجی کنترل کننده و ورودی فرایند (موقعیت شیرآب) متغیر^[۶۳] نامیده می‌‌شود. اختلاف بین مقادیر اندازه گرفته شده و هدف ، میزان خطا (e) می‌‌باشد.
در نتیجه یک کنترل کننده بعد از تخمین دما (PV) و سپس تخمین خطا تصمیم می‌‌گیرد تقریباً موقعیت شیر آب را چقدر تغییر دهید (MV). در ابتدا این تخمین یک عمل تناسبی کنترل کننده PID می‌‌باشد. عمل انتگرالی کنترل کننده PID می‌‌تواند اصلاحات تدریجی انجام دهد.
عمل مشتقی می‌‌تواند اطلاع دهد که دمای آب گرمتر یا سردتر است و هم اینکه این اتفاق با چه سرعتی انجام شده است و به محاسبات می‌‌گوید که کی و چقدر شیر آب را تنظیم کند.
داشتن یک متغیر بزرگ در حالی که خطا کوچک است معادل ضریب بزرگ کنترل کننده است و منجر به از حد خارج شدن خواهد شد. اگر کنترل کننده مکرراً تغییرات زیادی داشته باشد همواره از هدف دوره شده و حلقه کنترلی عبارتی ناپایدار داشته و خروجی حول هدف نوسانی می‌‌شود و در یک مقدار ثابت افزایش می‌‌یابد و یا به صورت سینوسی تنزل می‌‌کند. کنترل کننده های PID توانایی انجام یادگیری را ندارند و باید به طور صحیح تنظیم شوند. انتخاب صحیح بهره برای کنترل موثر معل
وم کردن تنظیمات کنترل کننده است.
اگر کنترل کننده از یک حالت پایدار با خطای صفر شروع شود (PV = PS) ، تغییرات بعدی بوسیله کنترل کننده به تغییرات پاسخ می‌‌دهد و در دیگر اندازه های گرفته شده یا ورودی های اندازه گرفته نشده فرایند، به فرایند و سپس به PV ضربه می‌‌زند. تغییرات به فرآیندهای دیگر به جز MV که اختلالات را می‌‌شناسد ضربه می‌‌زند و به طور کلی کنترل کننده‌‌ها برای رد کردن اختلالات و یا برای اجرای تغییرات هدف استفاده می‌‌شوند.
در تئوری، یک کنترل کننده برای هر فرآیندی که خروجی قابل اندازه گیری دارد (PV) می‌‌تواند استفاده شود. معلوم کردن یک مقدار ایده آل برای آن خروجی (SP) و یک ورودی برای فرایند (MV) روی PV مربوطه اثرمی‌‌گذارد. کنترل کننده‌‌ها در صنعت برای تنظیم دما ، فشار ، نرخ جریان ، ترکیب شیمیایی ، سرعت و در واقع هر متغیر دیگری که خروجی قابل اندازه گیری دارد استفاده می‌‌شوند.
به علت سابقه طولانی آنها ، سادگی ، زمینه خوب تئوری و نصب و نگهداری مورد نیاز ساده ، کنترل کننده های PID ، کنترل کننده هایی هستند که برای تعداد زیادی از کاربردها انتخاب می‌‌شوند.
۲-۴-۲ تئوری کنترل کننده های PID
طرح کنترل PID با سه عبارت تصحیح کننده تعریف می‌‌شود. برای مجموع تغییرات اعمال شده به صورت دستی داریم :
(‏۲‌.‌۴۵) MV(t) = P_out + I_out + D_out
که سهم P_out ، I_out و D_out برای خروجی کنترل کننده PID هر سه عبارت در زیر تعریف شده اند.
عبارت تناسبی
عبارت تناسبی خروجی را تغییر می‌‌دهد که اصلاح مقدار خطای تناسبی است. پاسخ تناسبی می‌‌تواند با ضرب خطا در مقدار ثابت K_p که بهره تناسبی نامیده می‌‌شود اصلاح شود. عبارت تناسبی به صورت زیر تعریف می‌‌شود.
(‏۲‌.‌۴۶)
و داریم :
P_out : خروجی تناسبی
K_p : بهره تناسبی که یک پارامتر تنظیم کننده می‌‌باشد
e : خطا = PV – SP = خروجی فرایند – هدف
t : زمان یا زمان لحظه ای
نتیجه یک بهره تناسبی بالا در یک تغییر بزرگ در خروجی، برای یک تغییر معین در خطا است. اگر بهره تناسبی بیش از حد بالا باشد، سیستم می‌‌تواند ناپایدار باشد (بخش تنظیم حلقه را مشاهده کنید). در مقابل نتایج بهره کوچک یک پاسخ خروجی کوچک برای خطای ورودی بزرگ و حساسیت کمتر کنترل کننده است.
اگر بهره تناسبی خیلی پایین باشد، عمل کنترل شاید در موقع پاسخ دهی اختلال سیستم خیلی کوچک باشد.در غیاب اختلالات، تناسب خالص کنترل در مقدار هدفش نمی نشیند ، اما یک خطای حالت پایا که تابعی از بهره تناسبی و بهره فرایند می‌‌باشد ابقا می‌‌کند.
با وجود انحراف حالت پایا هر دو شیوه تنظیم تئوری و صنعتی، بر آن اشاره می‌‌کنند که عبارت تناسبی باید در تغییر خروجی به صورت عمده کمک کند.
شکل ‏۲‌.‌‌۱۴ تغییر پاسخ برای K_p های مختلف
عبارت انتگرالی
عبارت انتگرالی نیز مانند تناسبی در مقدار خطا و استمرار آن نقش دارد. مجموع خطای لحظه ای در تمام زمان (خطای انتگرالی) باعث جمع شدن انحراف‌‌ها شده که قبلاً باید تصحیح می‌‌شدند.
خطای جمع شده در بهره انتگرال ضرب شده و به خروجی کنترل کننده اضافه می‌‌شود. مقدار نقش عبارت انتگرالی برای کل عمل کنترل بوسیله بهره انتگرال K_i تخمین زده می‌‌شود.
عبارت انتگرالی بوسیله رابطه زیر تعریف می‌‌شود :
(‏۲‌.‌۴۷)
و داریم :
I_out : خروجی انتگرالی
K_i : بهره انتگرالی که یک پارامتر تنظیم کننده است.
e : خطا = PV – SP

برای بررسی مدل های دیگر رشد باید معادلات دیگری پیشنهاد شود که بر اساس تشابه های موجود در مسئله به دست می آید. در ابتدا به سراغ معادله ای می رویم که با کمک آن بتوانیم مدل لایه نشانی تصادفی همراه با نرم سازی را توصیف کنیم. فصل مشترک مورد بررسی یک سطح متعادل است. مفهوم سطح متعادل آن است که با دخالت یک عامل، تغییری دراین سطح ایجاد نمی شود.
(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت nefo.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

به همین منظور یک فصل مشترک با ارتفاع را در نظر می گیریم. اکنون به تعمیم معادله رشدی که برای ارائه شد می پردازیم و معادله ای برای سطوح وابسته تعریف می کنیم. به این ترتیب یک تابع عمومی همانند را تعریف می کنیم که به ارتفاع، موقعیت و زمان بستگی دارد. به این ترتیب معادله رشد به صورت زیر در خواهد آمد.

(۲-۱۷)

در این معادله بخش مربوط به نوفه است و تابع عمومی است که به ارتفاع، موقعیت و زمان بستگی دارد.
برای به دست آوردن معادله رشد به بررسی تشابه های اساسی موجود در مسئله می پردازیم:
الف) ناوردایی تحت تبدیل زمان: معادله رشد باید از جایی که به عنوان مبدا زمان تعریف می شود مستقل باشد. بنابراین معادله رشد باید تحت تبدیل ناوردا باشد.این تقارن موجب می شود که تایع G مستقل از زمان باشد. به این ترتیب تحت تبدیل زمان ثابت است.
ب) ناوردایی انتقال در طول مسیر رشد :
قانون رشد بایستی از جایی که به عنوان تعریف می شود، مستقل باشد. بنابراین معادله رشد بایستی تحت تبدیل ناوردا باشد. این تقارن موجب مستقل شدن تابع G از ارتفاع شده و معادله رشد باید به صورت ترکیبی از تعریف شود.
ج) ناوردایی تبدیل در جهت عمود بر مسیر رشد :
تابع G باید مستقل از مقدار نهایی باشد، بنابراین معادله رشد باید تحت تبدیل ثابت باشد.
د) تشابه دوران و انعکاس در راستای رشد :
این تقارن از فرد شدن مرتبه مشتقات در این مختصات جلوگیری می کند و موجب می شود تا مشتقات نامنظم از قبیل بردارهای از معادله رشد حذف شوند.
ه) تقارن بالا به پایین برای ارتفاع :
نوسانات فصل مشترک به طور مشابه با ارتفاع فصل مشترک میانگین متناسب است. این قوانین توان های زوج یعنی جزء هایی مانند را در معادله ایجاد می کند .]۱۶[
۲-۹ معادله کلی رشد
برای یافتن معادله رشد تمامی اجزائی را که می توانند ترکیبی از توان های باشند را در نظر می گیریم و سپس تمامی جملاتی که قوانین تشابه را نقض می کنند از معادله حذف می کنیم .

(۲-۱۸)

باید توجه داشت که تابع f در این رابطه اسکالر است .

(۲-۱۹)

برای سادگی نوشتار، ضرایب هر جزء را در نظر نمی گیریم. برای حل این معادله به سراغ فواصل بزرگ و زمان های طولانی می رویم. در محدوده مشتقات مراتب بالاتر نسبت به مشتقات مراتب پایین تر از اهمیت کمتری برخوردار هستند زیرا این اجزاء بر تغییرات معادله رشد تاثیر چندانی ندارند، یعنی بر نماهای معیار تاثیری ندارند.
با توجه به خواص فیزیکی مشابه رشد از هر طرف، ما می توانیم یک معادله عمومی به شکل زیر برای آن بنویسیم :]۱۶-۲۱[

(۲-۲۰)

۲-۹-۱ معادله RD
اکنون به یافتن رابطه ای برای توضیح مدل رشد می پردازیم. در مدل چون ذرات به صورت تصادفی بر روی زیر لایه قرار می گیرند، پارامتر نیروی وجود ندارد و تنها که نشان دهنده متغییر تصادفی است در معادله وجود دارد، به این ترتیب معادله رشد مدل به صورت زیر خواهد بود :

(۲-۲۱)

– عراق
از دیگر نقاطی که محور سلفی- سکولار- غربی بر آن تمرکز نموده است؛ کشور عراق می‎باشد. در عراق دولت شیعی در راس امور اجرایی قرار دارد که حکومت‎های دیکتاتوری عرب، ترکیه و کشورهای غربی آن را موجب به هم‏ خوردن توازن منطقه به نفع‎‎ایران ارزیابی می‎نمایند. به همین دلیل‎‎این محور به شدت پیگیر هستند تا حکومت عراق را تضعیف نمایند و در صورت امکان دولت همسو با خود را بر سر کار آورند.
– حماس و حزب الله
محور سلفی- سکولار- غربی تلاش می‎نماید به هر صورت ممکن حماس را با انواع ترفندها و سیاست‎ها از‎‎ایران جدا نماید. روزنامه نیویورک تایمز چندی قبل در‎‎این باره نوشته بود که « ترکیه، مصر و قطر سعی دارند با دادن وعده‎های دیپلماتیک و کمک‎های مالی، حماس را از محور مقاومت‎ی‎عنی‎‎ایران، سوریه و حزب الله لبنان دور کنند» (خبرگزاری مهر، ۱۳۹۱). همچنین‎‎این محور تلاش می‎نماید تا مجموعه‎‎ای از سیاست‎ها را برای تضعیف موقعیت حزب الله عملیاتی نماید.

(( اینجا فقط تکه ای از متن درج شده است. برای خرید متن کامل فایل پایان نامه با فرمت ورد می توانید به سایت feko.ir مراجعه نمایید و کلمه کلیدی مورد نظرتان را جستجو نمایید. ))

عربستان و بحرین
موضع گیری محور سلفی- سکولار- غربی نسبت به قیام مردم بحرین و عربستان نیز بسیار جالب می‎باشد.‎‎این محور به شدت مخالف وقوع انقلاب در بحرین می‎باشد.‎‎این مخالفت حداقل ناشی از سه علت می‎باشد:
• در صورت موفقیت مردم بحرین و وقوع انقلاب، به دلیل همسایگی و مشابهت بافت سیاسی و اجتماعی کشورهای حاشیه جنوبی خلیج فارس، به طور حتم دومینوی سقوط نظام‎های پادشاهی طرفدار غرب در کل منطقه شدت خواهد گرفت.

• • از سوی دیگر به دلیل شیعی بودن اکثریت مردم بحرین و انقلابیون، در صورت افتادن نظام آل خلیفه، شیعیان به قدرت خواهند رسید و احتمال نزدیکی بحرین به محور مقاومت افزایش می‌یابد.

• • بحرین‎یکی از متحدین استراتژیک آمریکا در منطقه می‎باشد. حضور ناوگان پنجم دریایی‎‎ایالات متحده در بحرین اهمیت‎‎این کشور را دو چندان کرده است. به همین دلایل بود که رژیم آل ‌سعود پس از آغاز خیزش مسالمت‌آمیز مردم بحرین در فوریه‌ ۲۰۱۱، نیروهای خود را با موافقت غرب و تحت عنوان توافق‌نامه‌ نیروهای سپر جزیره برای کمک به سرکوب مردم‎‎این کشور اعزام نمود.

کشور دیگر عربستان سعودی می‎باشد که دارای‎یک سیستم حکومتی قبیله‎‎ای، متصلب و عقب مانده می‌باشد. عربستان که با قیام مردم استان الشرقیه روبه‌رو می‌باشد به سرکوب شدید‎‎این حرکت پرداخته است که ‎‎این عکس العمل به دلیل ماهیت شیعی‎‎این حرکت و‎‎اینکه عربستان در راستای منافع غرب فعالیت می‎کند از سوی تمامی‎کشورهای غربی، ترکیه، مصر و. . . نادیده گرفته شده است.

۴-۹ تحلیل ژئوپولیتیکی در خاورمیانه و در جهان اسلام

۴-۹-۱- ژئوپلیتیک‎‎ایران قبل از انقلاب اسلامی

۴-۹-۱-۱-‎‎ایران و ژئوپلیتیک دو قطبی

شکل‌گیری دوران ژئوپلیتیک دو قطبی در جهان، بعد از جنگ جهانی دوم و از زمان عقب نشینی نیروهای شوروی از آذربایجان‎‎ایران بوده است و بعد از دستیابی اتحاد شوروی در سال ۱۹۴۹م. به بمب اتم و شروع جنگ کره در سال ۱۹۵۰م. به طور رسمی‎آغاز شد.
ایران پس از جنگ جهانی دوم در چارچوب منافع امریکا و غرب و با هدف مهار شوروی، اهمیتی ژئواستراتژیک ‎یافت و همین امر، منشأ سیاست‌های امریکا در برابر‎‎ایران و حتی طراحی کودتای ۲۸مرداد سال ۱۳۳۲ با مشارکت انگلیس، برای برکناری دولت مصدق بود. ترومن نیز بر همین اساس «تئوری دربرگیری» خود را، مشتمل بر تصمیم امریکا به دفاع از