با توجه به آیه شریفه طلاق قبل از تعیین مهریه فرض شده است و معلوم است که طلاق فرع بر وجود نکاح است و نکاح پیش از مهریه بسته شده است پس هرگاه مرد، زن را پیش از تعیین مهریه و پیش از نزدیکی با وی طلاق دهد، در اصل مهر بر او واجب نیست. هرچند بر شوهر واجب است که زن را به اندازه توان مالی خود بهره‌مند سازد.

پس تغییر جنسیت در لزوم پرداخت مهریه‌ای که قبلاً در حین عقد تعهد شده تغییری ایجاد نمی‌کند. (مؤمن قمی، ۱۴۱۵، ص۱۰۰)

اما از نظر حقوق ‌دانان که معتقد به دو نظریه بطلان نکاح یا انفساخ نکاح براثر تغییر جنسیت هستند در صورت تغییر جنسیت زوجه، زوج ملزم به پرداخت مهریه نمی‌باشد. زیرا بر مبنای نظریه بطلان نکاح اعم از اینکه آمیزش انجام شده باشد یا نشده باشد زوجه حق مطالبه مهر را ندارد چون حقیقت تغییر جنسیت بر این مبنا کشف جنسیت است. وقتی کسی تغییر جنسیت می‌دهد، کشف از جنسیت واقعی او می‌شود و ثابت می‌شود که شخص مؤنث در واقع مذکر بوده و ازدواج بین دو همجنس منعقد شده بوده که این ازدواج مشروع نیست. ‌بنابرین‏ مهریه به آن تعلق نمی‌گیرد.

همچنین بر مبنای انفساخ نکاح اگر تغییر قبل از آمیزش انجام شود زوجه یا مرد فعلی حق دریافت مهر را ندارد زیرا همان‌ طور که قبل از آمیزش به دلیل عیوب زوجه، حق فسخ برای زوج وجود دارد و اگر نکاح بعلت عیوب زوجه فسخ گردد مهری به او متعلق نمی‌گیرد. (‌بر اساس ماده، ۱۱۲۳ و ۱۱۲۴)

‌بنابرین‏ اگر فسخ زوج به علت عیوب زوجه قبل از آمیزش، موجب عدم‌تعلق مهر شود، پس به طریق اولی در تغییر جنسیت نیز زوجه مستحق دریافت مهریه نمی‌باشد. چون زوجه به دلیل عیب و مشکل جنسی خود اقدام به تغییر جنسیت کرده و موجب انفساخ قهری نکاح شده است در نتیجه با توجه به اتفاق نظر فقها برعدم استحقاق مهر در موارد فسخ قبل از آمیزش به علت عیوب زوجه، در این مورد نیز زوجه تغییر جنسیت داده نمی‌تواند از زوج مطالبه مهر کند. (باریکلو، ۱۳۸۳، ص۱۱۸)

ب) نظریه لزوم پرداخت کل مهریه مطلقاً (وجوب پرداخت تمام مهر)

قائلین ‌به این نظریه معتقدند چه دخول شده باشد چه نشده باشد مهریه به طور کامل به زن تعلق می‌گیرد. به دلیل اینکه همان‌ طور که قبلاً ذکر شد، حقیقت مهریه یک امر اعتباری است و فرع بر اصل و ذات ازدواج و چیزی است برای زوجه افزون بر زوجیت، و زوجه مالک کل مهریه است و می‌تواند هر گونه تصرف در آن بنماید و مقتضای قاعده استصحاب

1. 1. www.hamid65rezaei.persianblog.ir ↑

1. 1. [ دیانی، عبدالرسول، ” اصلاح جنسیت “، بولتن تولید مثل و نازایی پژوهشکده ابن سینا، سال چهارم، شماره ۳۸، آبان ۱۳۸۶، ص ۳٫] ↑

1. 1. (www.bloghnewz.com) ↑

1. 1. www.persianv.com/pre/007945.php ↑

1. 1. www.Eloquent.persianblog.ir/post/71 ↑

1. 1. http://irinn.ir/news/7628 ↑

1. 1. http://irinn.ir/news/7628 ↑

1. 1. http://www.salamatnews.com/news/68193 ↑

1. 1. http://irinn.ir/news/7628 ↑

1. 1. www.persianv.com/pre/007945. ↑

1. 1. http://www.salamatnews.com/news/68193 ↑

1. 1. www.islamquest.net/fa/archive/question/fa1996 ↑

1. 1. مجله پژوهش‌های قرآنی، شماره ۶۵ و ۶۶ – بهار و تابستان ۱۳۹۰ ↑

1. 1. http://mortezamotahari.com ↑

1. 1. http://www.mahtaa.com ↑

1. 1. ر.ک: آیت الله ناصر مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ج ۴، ص ۱۳۲٫ ↑

1. 1. (طوسی،ج۳، ص۱۲۱، بی‌تا/ صادقی، ۱۴۰۸ ق، ج۷، ص۳۴۸) (صادقی، محمد، الفرقان فی تفسیر القرآن، قم انتشارات اسماعیلیان ۱۴۰۸ هـ. ق-) ↑

1. 1. -طوسی، ابی جعفر، محمد بن حسن بن علی، الاستبصار فیما ‌اختلاف من الاخبار، تهران دارالکتب الاسلامیه (بی‌تا) ↑

1. 1. (سبحانی، جعفر، تغییر جنسیت از دیدگاه فقه اسلامی ، ‌فصل‌نامه فقه اهل بیت(ع) – دوره ۱۸ ، شماره ۶۹، بهار ۱۳۹۱) ↑

1. 1. (سوره شوری، آیه ۴۹، ۵۰) ↑

1. 1. (مانند دیگران کردن) ↑

1. 1. ( اگر به معنای عذاب باشد نهی ارشادی است ) ↑

1. 1. http://www.cloob.com/u/madinefazele/112083711 ↑

1. 1. مالی، جسمی ↑

1. 1. خنثای مشکل ↑

1. 1. (تحقیق الاصول المفیده فی اصول الفقه، آذری قمی، احمد، ج۱ ، ص۱۹ . ↑

1. 1. الأنصاری ، الشیخ مرتضى ، رسائل فقهیه ، ج ۱ ،ص ۲۸۷ . ↑

1. 1. بقره/ ، آیه۱۶۸. ↑

1. 1. بقره/سوره۲، آیه۲۹. ↑

1. 1. انعام/ آیه۱۴۵. ↑

1. 1. (آیه ۱۱۹ از سوره نساءِ) ↑

1. 1. http://www.hawzah.net – مصلحت در جواهر الکلام ↑

1. 1. (قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، اصل ۱۶۷) ↑

1. 1. (آیات ۱۲ و ۱۷۶ سوره نساء) ↑

1. 1. http://www.iska.ir ↑

1. 1. http://www.wikifeqh.ir ↑

1. 1. http://www.wikifeqh.ir ↑

درعرصه بازار رقابتی تنها راه افزایش درآمد و بقای سازمان و ماندن در حوزه کسب و کار، نگاه استراتژیک به کاهش هزینه هاست و بر این اساس کاهش هزینه یک تهدید نیست، بلکه یک فرصت است که ظرفیت های ناشناخته سازمان و بنگاه را در مسیر حذف اتلاف ها و ایجاد بهبود، فعال می‌کند.

توانایی کاهش مداوم هزینه ها از مؤلفه های اصلی رقابت پذیری است و این کار از عهده سازمان های یادگیرنده برمی آید. ( ارون تاج، ۱۳۸۳)

اهمیت کاهش هزینه ها به ‌عنوان ابزاری برای افزایش سودآوری بسیار زیاد است. طرح ریزی هزینه ها، مدیریت هزینه ها و کاهش هزینه ها ضرورتاً می بایست همواره در سازمان انجام گیرد تا بتواند در هزینه های سازمان کاهش حاصل شود. (احقی، ۱۳۸۷)

این ایده که کاهش هزینه ها به نوبه خود باعث تضعیف و یا ایجاد محدودیت ها برای کسب و کار می شود رد شدنی است چرا که اگر مدیر خرج ها و هزینه های شرکت را بدون راهبرد مشخصی کاهش دهد، صدمه زیادی به رقابت پذیری شرکت خود می زند، ولی اگر این کار را با تمرکز بر اولویت ها و یا پتانسیل خود در آینده انجام دهد، کاهش هزینه ها به مثابه شتاب دهنده ای برای تحولی که شرکت دقیقاً به آن احتیاج دارد، خواهد بود. برخی از شرکت ها کاهش هزینه ها را به نحو غیر اثربخشی انجام می‌دهند. آن ها یا به طور یکنواخت و در تمام بخش های کسب و کار کاهش هزینه را اعمال می‌کنند و یا ابتدا به سمت بخش هایی که هزینه بالا دارند، نشانه روی می‌کنند و به دنبال کاهش هزینه ها در کوتاه مدت بدون در نظر گرفتن تأثیر آن بر موقعیت و افق کاری شرکت در بلندمدت هستند. روش صحیح برخورد با هزینه ها، این است که مدیران باید به قابلیت هایی که شرکت بیشتر از همه به آن ها احتیاج دارد، توجه داشته باشند و تنها در بخش هایی سرمایه گذاری کنند که مزیت محسوسی در جلب رضایت مشتریان داشته باشد. این رویکرد نگرشی جدید به قابلیت ها را می طلبد. (بانرجی، ۲۰۰۹)

• 1. ابعاد نگرش به کاهش هزینه

1. 1. زمانی که ما ازطریق صرفه جویی در مصرف منابع ، می‌خواهیم به کاهش هزینه برسیم.

1. وقتی که از طریق ارزان کردن منابع به دنبال کاهش هزینه هستیم، یعنی همان منابع را با قیمت ارزان تر استفاده می‌کنیم.

مورد اول از مقوله بهره وری است، یعنی ما دنبال این هستیم که با صرف منابع کمتر همان ارزش یا ارزش بیشتری تولید کنیم و در واقع بهره وری مان را می‌خواهیم بالا ببریم. وقتی سازمان خلاق و یادگیرنده باشد، روی محیط داخلی سازمان هم تاثیر می‌گذارد. اگرسعی ما برجلب مشارکت باشد می‌توانیم هزینه ها راکاهش دهیم. گاهی دربخش کاهش هزینه نیز علی رغم هزینه های زیادی که برای کاهش هزینه متحمل می‌شویم به علت صحیح اجرا نکردن استراتژی نه تنها هزینه هارا کاهش نمی دهیم بلکه هزینه اضافی را نیز تحمیل می‌کنیم. دربسیاری از سازمان‌ها ترکیبی از کاهش هزینه ها و گسترش خدمات به مشتریان برای فعالیت بلندمدت ضروری است. بخش تدارکات می‌تواند نقشی کلیدی در کارایی و اثربخشی سازمان ایفا کند و تاثیر مستقیم روی کاهش هزینه ها سودآوری و انعطاف پذیری یک شرکت داشته باشد. (قدسی پور و همکاران، ۲۰۰۱).

در محیط پرچالش و دائماً در حال تغییر امروزی، کاهش هزینه ها به ‌عنوان عامل کلیدی موفقیت و بقای سازمان ها، شرکت ها و موتور رشد پایدار و سودآوری تلقی خواهد شد. در هر سازمانی تصمیمات مربوط به کاهش هزینه ها باید بر اساس شناخت و درک عمیق از تمام مراحل و فعالیت های سازمان باشد.مدیران باید هزینه هایی را که خلق ارزش می‌کنند و همچنین هزینه هایی که ارزش نمی آفرینند را شناسایی کنند.

مهم ترین حوزه هایی که آن ها را باید شناسایی و به خوبی مدیریت نمایند، عبارتند از: (برارنیا، ۱۳۸۶)

1. حوزه فن آوری

۲٫ حوزه نیروی انسانی

۳٫ حوزه تأمین کنندگان

۴٫ راهبرد

۵٫ حوزه مشتریان

۶٫ حوزه دارایی ها

• 1. روش های کاهش هزینه

بهترین روش کاهش هزینه ها در یک سازمان توجه به گزارش های امور مالی است که تمامی سرفصل های هزینه ای سازمان را تعیین و محاسبه ‌کرده‌است.

1. 1. تعدیل نیروی انسانی با در نظر گرفتن تغییرات راهبردی سازمان

1. 1. سازماندهی مشاغل سازمانی

1. 1. تعطیلات فصلی

1. 1. کاهش روزهای کاری در هفته

1. 1. کاهش پاداش مدیران

1. 1. پرداخت حق الزحمه مبتنی بر عملکرد بجای حقوق ثابت ماهانه

1. 1. کاهش در افزایش حقوق ها و هماهنگ کردن آن با برنامه های راهبردی شرکت

1. 1. رشد آهسته تر نیروی انسانی نسبت به درآمد سازمان

1. 1. افزایش مهارت کارکنان و چند مهارتی کردن آن ها

1. 1. تبدیل نیروهای تمام وقت به پاره وقت

1. 1. برون سپاری فعالیت ها از جمله کارهای واگذار شده به نیروی انسانی متخصص

1. 1. استفاده گسترده از فناوری اطلاعات و دورکاری

1. 1. استفاده مشترک از تجهیزات و تسهیلات سازمان

1. 1. توجه بیشتر به برنامه ریزی قبل از اجرای فعالیت ها

1. 1. کاهش رفت و آمدهای درون سازمانی کارکنان

1. 1. توزیع مناسب اطلاعات در سازمان و بهبود ارتباطات

1. 1. اجاره کردن حداکثری دارایی ها

1. 1. بهبود فناوری ها و استفاده از فناوری های نوین

1. 1. مدیریت چرخه تامین

1. 1. همسو کردن فعالیت ها با اهداف

1. 1. ماتریسی کردن هرچه بیشتر ساختار سازمانی

1. 1. افزایش یادگیری سازمانی و مدیریت دانش

1. 1. تسهیم هزینه های رفاهی و درمانی با کارکنان

1. 1. توسعه سیستم های مدیریتی تامین کنندگان

1. 1. از بین بردن فعالیت ها و منابع بدون ارزش افزوده

1. 1. کاهش جلسات، مأموریت‌ ها و سفرهای سازمانی

1. 1. کاهش حجم گزارش ها و کاغذبازی اداری

1. 1. مدیریت استخدام و به کارگیری نیروی انسانی

1. 1. کاهش هزینه های سربار

1. 1. جابجا نکردن نیروی انسانی بین قسمت های مختلف سازمان

1. 1. کنترل دقیق بودجه عملیاتی

1. 1. خرید به موقع و کم و کاهش حجم انبارها

1. 1. تعطیل کردن یک بخش یا واحد سازمانی

1. افزایش انعطاف در محصولات و خدمات و همچنین به کارگیری نیروی انسانی

   1. دشواری کاهش هزینه ها بعد از طراحی

دلایل این امر را به شرح زیر می توان برشمرد:

• • بسیاری از هزینه ها به هم وابستگی متقابل دارند و کاهش هزینه ها به طور سیستماتیک بیشتر اوقات غیر ممکن است.

• • تغییر روی فرایند ممکن است موجب بروز مشکلات جدید شود.

• • به کارگیری منابع گران بها روی کاهش هزینه ممکن است تیم را از اجرای مناسب آن منحرف کند.

• اگر منابع زیادی برای کاهش هزینه ها در نظر گرفته شود، پس:

1. 1. منابع برای کاهش هزینه به اندازه مکفی در اختیار نخواهد بود.

1. 1. این کار موجب جلوگیری از گذر از کارهای مهم اولیه به کارهای مهم ثانویه خواهد شد.

با عنایت به تعاریف بالا می توان گفت که تعریف و نقش آموزش عالی،فرهنگ،توسعه فرهنگی و مؤلفه‌ های آن از موضوعات مهم و جالب توجه جامعه امروزی ما محسوب می‌گردد.محققان و مراکز علمی برای تعریف و شناخت هر یک از آن ها بسیار تلاش کرده‌اند.این پژوهش با توجه به اهمیت آموزش عالی ونقش آن در توسعه فرهنگی دانشگاه ها،به خصوص دانشگاه پیام نور مرکز کرج، در پی دستیابی به شناخت بیشتر نقش آموزش عالی بر روی توسعه فرهنگی و مؤلفه‌ های آن در دانشگاه می‌باشد. محقق در نظر دارد تا چگونگی نقش آموزش عالی در توسعه فرهنگی دانشگاه پیام نور مرکز کرج را مورد بررسی قرار دهد . این پژوهش ضمن بررسی و تعریف آموزش عالی و مؤلفه‌ های آن، تعریف فرهنگ ،تعریف توسعه فرهنگی و مؤلفه‌ های آن (حفظ ارزش های فرهنگی،گسترش کارکردها و فعالیت های فرهنگی،اشاعه و انتقال فناوری اطلاعات و ارتباطات جهت ارائه خدمات فرهنگی) در پی میزان اثر پذیری آن ها در رشد و توسعه فرهنگی دانشگاه پیام نور مرکز کرج می‌باشد.

با توجه به بررسی های انجام گرفته، مشخص شد که ‌در مورد آموزش عالی و توسعه فرهنگی پژوهش های زیادی انجام گرفته است ولی پژوهشی که فقط ‌در مورد نقش آموزش عالی در توسعه فرهنگی باشد انجام نگرفته است، ‌بنابرین‏ در این پژوهش سعی داریم تا به مطالعه و بررسی این نقش مهم بپردازیم و به سوال اصلی مطرح شده در دانشگاه پیام نور که در ذیل عنوان شده پاسخ دهیم:

آموزش عالی در توسعه فرهنگی دانشگاه پیام نور مرکز کرج چه نقشی ایفا می کند؟

۱-۳- ضرورت انجام تحقیق:

نقش آموزش عالی شامل تربیت نیروی انسانی متخصص مورد نیاز جامعه و ترویج و ارتقای دانش،گسترش تحقیق و فراهم نمودن زمینه مساعد برای توسعه فرهنگی کشور است.(وزارت فرهنگ و آموزش عالی،۱۳۶۸).نظام آموزش عالی در تامین و تربیت نیروی انسانی ماهر و متخصص به منظور مشارکت در برنامه های سازندگی هر کشور از نقش و جایگاه منحصر به فردی برخوردار است لذا آموزش عالی در تغییر و تحولات جوامع انسانی نقش مهمی ایفا ‌کرده‌است، به طوری که بدون در نظر گرفتن این نقش نمی توان مسیر توسعه جوامع را بررسی کرد.به جرات می توان گفت که در تاریخ بشر هیچ عاملی همانند آموزش عالی بانی و ناشر تحولات سازنده فرهنگی در جوامع انسانی نبوده است. چه آنکه پیشتازان تحولات علمی و اجتماعی و فرهنگی ،تربیت شدگان آموزش عالی هستند که کارکنان آگاه علمی جامعه را تشکیل می‌دهند.از آنجا که مفهوم دانشگاه در بر گیرنده قطعی دو فعالیت اصلی تعلیم و تحقیق به معنای تام آن می‌باشد،تعمیم آن به کلیه مو ضوعات تعلیم و تحقیق پذیر ضرورت می‌یابد.جامعه اسلامی ایران جامعه ای است که فرهنگ سالم و صحیح اسلامی و انسانی در تمامی مراتب و روابط اجتماعی آن همواره از محوریت ویژه ای برخوردار است به همین دلیل یکی از دغدغه های مهم و مورد توجه مسئولان نظام، اندیشمندان و متفکران و محققان جامعه اسلامی بوده است.(شورای عالی انقلاب فرهنگی،۱۳۶۸).اهمیت فرهنگ و تأثیر آن بر جامعه برآگاهان به مسائل اجتماعی و انسانی هرگز پوشیده نیست،بلکه حتی امروزه با توجه ‌به این که بسیاری از معضلات به بار آمده در جهان معاصر بنا بر تحقیقات و پژوهش های انجام شده از سوی محققان و پژوهش گران علوم مختلف انسانی منبعث از در حاشیه قرار گرفتن حقیقتی به نام فرهنگ بوده است ،شاهد تولد و رشد گسترده و سریع یک رویکرد کاملا نوین به مسائل فرهنگی در جوامع گوناگون هستیم و این حکایت از این حقیقت دارد که انسان به عنوان یک موجود اجتماعی متعالی در جهت رشد و شکوفایی و نیل به آرامش روحی و روانی و به سامان شدن امور مختلف اجتماعی خود همواره به حقیقتی نیازمند است که به فرموده مقام معظم رهبری نامش “فرهنگ “است. از جمله مهم ترین مسائل که به تعلیم و تحقیق محتاج است همانا موضوع فرهنگ است.لذا به طور منطقی دانشگاه باید مرجع مسئول در تعلیم و تحقیق فرهنگی نیز باشد. با عنایت به اینکه توسعه فرهنگی از مهم ترین رسالت‌هایی است که تحقق بخش عظیمی از آن بر دوش دانشگاه ها نهاده شده است لذا دانشگاه ها باید در کنار ارتقای علمی ‌به این مهم توجه ویژه ای داشته باشند و با برنامه ریزی های مختلف مسیر رشد توسعه فرهنگی دانشجو را فراهم کنند.برای ارتقای سطح فرهنگ در دانشگاه ها باید به بخش فرهنگی دانشگاه ها توجه بیشتری گردد.چراکه بار اصلی این مهم به دوش بخش فرهنگی دانشگاه ها نهاده شده است.با عنایت به اینکه توسعه فرهنگی شامل مقوله های بسیاری از جمله باورهای مذهبی دینی،آموزش و برنامه ریزی،ارتباطات جمعی،تکنولوژی و فناوری و سایر ابعاد مهم دیگری می‌باشد لذا هدف محقق از تحقیق فوق بر آن است تا بتواند ازطریق بررسی ابعاد توسعه فرهنگی در مراکز آموزش عالی، بستر مناسبی را جهت ایجاد فضای فرهنگی برای رشد و توسعه فرهنگی، حفظ ارزش های فرهنگی ،گسترش فعالیت های فرهنگی، اشاعه فناوری اطلاعات و ارتباطات جهت ارائه خدمات فرهنگی در میان دانشجویان و دانشگاهیان جهت همگام شدن آن ها با تغییر و تحولات سریع جامعه و زمینه‌های پژوهشی و همچنین ارتقاء فرهنگ و رشد حرفه ای در جهت باروری فرهنگ، توسعه و نوآوری آن در دانشگاه ها، مهیا نماید و موجبات دسترسی به اهداف توسعه فرهنگی را فراهم آورد.

۱-۴- اهداف تحقیق:

۱-۴- ۱- هدف کلی:

– بررسی نقش آموزش عالی در توسعه فرهنگی دانشگاه پیام نور مرکز کرج

۱-۴-۲- اهداف جزئی :

• • شناخت نقش آموزش عالی در توسعه فرهنگی دانشگاه پیام نور مرکز کرج از طریق مؤلفه‌ حفظ ارزش های فرهنگی

• • شناخت نقش آموزش عالی در توسعه فرهنگی دانشگاه پیام نور مرکز کرج از طریق مؤلفه‌ گسترش کارکردها و فعالیت های فرهنگی

• شناخت نقش آموزش عالی درتوسعه فرهنگی دانشگاه پیام نور مرکز کرج از طریق مؤلفه‌ اشاعه و انتقال فناوری اطلاعات و ارتباطات جهت ارائه خدمات فرهنگی

۱-۵- فرضیه های تحقیق:

فرضیه های پژوهش حاضر به قرار زیر می‌باشند :

۱-۵-۱- فرضیه کلی :

1. آموزش عالی بر توسعه فرهنگی دانشگاه پیام نور مرکز کرج تاثیر معنا داری دارد.

۱-۵-۲- فرضیه های جزئی:

۱-آموزش عالی از طریق مؤلفه‌ حفظ ارزش های فرهنگی بر توسعه فرهنگی دانشگاه پیام نور مرکز کرج تاثیر معناداری دارد.

۲- آموزش عالی از طریق مؤلفه‌ گسترش کارکردها و فعالیت های فرهنگی بر توسعه فرهنگی دانشگاه پیام نور مرکز کرج تاثیرمعنا داری دارد.

۳- آموزش عالی از طریق مؤلفه‌ اشاعه فناوری اطلاعات و ارتباطات ‌بر توسعه فرهنگی دانشگاه پیام نور مرکز کرج تاثیرمعنا داری دارد.

۱-۶- تعریف اصطلاحات پژوهش :

۱-۶-۱- تعاریف نظری آموزش عالی :

شاید نتوان تعریف روشن و جامعی از آموزش عالی داد زیرا در جوامع مختلف دیدگاه ها نسبت به آموزش عالی متفاوت است . در یک تعریف کلی می‌توانیم بگوییم آموزش عالی عبارت است از “آموزش فراتر از سطح مدرسه ، که در دانشگاه ها ،کالج ها و سایر مؤسسات مرتبط صورت می‌گیرد.”(گیدنز^[۳] ،۱۹۸۹ :۸۰۱ )

• • فرهنگ یادگیری پویا: در این پژوهش، جهت سنجش مؤلفه‌ های فرهنگ یادگیری پویا، از پرسشنامه استاندارد ویلیام و بیکر (۲۰۱۴) استفاده می شود.

• بین‌المللی شدن کسب و کارهای کوچک و متوسط: در تحقیق حاضر، جهت اندازه گیری بین‌المللی شدن کسب و کارهای کوچک و متوسط، از پرسشنامه استاندارد باندارا و دیگران (۲۰۰۹) استفاده می شود.

  1. چارچوب پایان نامه

فصل اول تحقیق به ارائه ی اطلاعاتی در رابطه با توجیه پژوهش می پردازد. اطلاعاتی شامل، زمینه و بافتی که تحقیق از آن برخاسته است، بیان مسئله، سوالات پژوهشی، فرضیه‌ها، و متغیرهای مورد بررسی. سپس، اطلاعاتی کلی ‌در مورد تحقیق و روند انجام آن نیز در این فصل ارائه شده است.

فصل دوم با ارائه چارچوب نظری تحقیق، به بررسی مبانی ادبیات پژوهش و همچنین نگاهی به پژوهش های داخلی و خارجی انجام شده در رابطه با موضوع یادگیری پویا و موفقیت کسب و کارهای کوچک و متوسط و شاخص های آن ها می پردازد. منابع مورد جستجو از مطالب دیگر مورد بحث در این فصل هستند.

فصل سوم به بیان روش شناسی مورد استفاده این پژوهش، با ارائه دلائلی برای انتخاب این روش ها، جامعه مورد بررسی، شیوه های گردآوری اطلاعات، ابزارهای به کار رفته جهت گردآوری داده های پژوهش، توزیع پرسشنامه‌ها، تعداد و نوع گویه های مرتبط با هر یک از پرسشنامه‌ها و همچنین شیوه ها و روش های تجزیه و تحلیل داده های گردآوری شده می پردازد.

فصل چهارم از دو بخش تحلیل داده ها و بحث تشکیل شده است. این فصل به چند بخش کلی مانند آمار توصیفی مؤلفه‌ های جمعیت شناختی، آمار استنباطی و بررسی متغیرهای پژوهش، بررسی سوالات و فرضیات تحقیق تقسیم می شود.

فصل پنجم نتایجی را ارائه می‌دهد که از انجام این مطالعه کسب شده و همچنین به بحث در رابطه با این نتایج می پردازد. پیشنهادات کاربردی و نظری از دیگر اطلاعاتی هستند که در این فصل به آن ها پرداخته خواهد شد. در پایان نیز، این پایان نامه با ارائه فهرست منابع مورد استفاده در این پژوهش و پیوست های لازم خاتمه می‌یابد.

• 1. جمع بندی فصل

در این فصل اطلاعاتی زمینه­ای ‌در مورد تحقیق و مطالبی پایه­ای در رابطه با آن ارائه­شد. مسئله مورد بررسی تحقیق بیان شد و در ادامه اهداف و ضرورت آن روشن شد. روش­شناسی تحقیق نیز به صورتی بسیار موجز و خلاصه ذکر و تعاریف مفهومی و همچنین دامنه و محدوده مورد بررسی تحقیق آورده شده. فرضیه ­ها، سوالات پژوهشی و چارچوب کلی تحقیق، از دیگر مواردی بودند که به طور خلاصه در این فصل مورد بحث قرار گرفتند. فصل دوم پژوهش به مبانی نظری و مرور پیشینه ­ها خواهد پرداخت.

فصل دوم:

ادبیات موضوعی و

پیشینه پژوهش

فصل دوم: ادبیات موضوعی و پیشینه پژوهش

مقدمه

در فصل دوم پژوهش، به بررسی و مطالعه ادبیات موضوعی تحقیق و پیشینه های نظری و عملی ای که در پی جستجوی منابع و با روش مطالعات کتابخانه ای صورت گرفته، پرداخته خواهد شد. در این فصل، به بررسی و تحلیل تعاریف مربوط به یادگیری پویا و موفقیت کسب و کارهای کوچک و متوسط، شاخص ها و عوامل مرتبط با هر کدام از آن ها، بررسی پیشینه های عملی در سطح داخلی و خارجی مرتبط با یادگیری پویا و موفقیت کسب و کارهای کوچک و متوسط و مفاهیم مرتبط با این موارد پرداخته خواهد شد.

از این رو، فصل دوم، به سه قسمت تقسیم می شود. بخش اول به ارائه مطالبی در ارتباط با موضوع یادگیری پویا و تعاریف و تشریح مؤلفه‌ های آن می پردازد. بخش دوم به تشریح موضوع موفقیت کسب و کارهای کوچک و متوسط و ابعاد مرتبط با آن خواهد پرداخت. بخش سوم این فصل نیز به ارائه پیشینه های تجربی انجام شده در داخل و خارج از کشور می پردازد.

۲-۱٫ فرهنگ یادگیری

مسئله فرهنگ و شناخت آن به عنوان یکی از اجزای استراتژی محیط داخلی سازمان، اقدامی شایسته و ضرورتی اجتناب ناپذیر است، چرا که به باور اکثر صاحب‌نظران عامل تاثیرگذار و فیلتر خودکنترلی در سازمان، فرهنگ و فضای حاکم بر آن است. به طور جامع، صاحبان قدرت و تصمیم گیری در سازمان ها، صاحبان فرهنگ و ایدئولوژی هستند و محیط فرهنگ پردامنه ترین، عمیق ترین و بلندمدت ترین تاثیر را بر رفتار و عقاید انسان ها می‌گذارد. فرهنگ یادگیری، به عنوان یکی از ملزومان اصلی توسعه سازمان یادگیرنده که نوع سازمانی مناسب عصر حاضر است، مطرح می‌باشد. رهبران سازمان در قرن بیست و یکم در جستجوی راه هایی برای بهبود توانایی سازمان، جهت ‌پاسخ‌گویی‌ هر چه سریع تر به چالش های پیش رو هستند. تعداد زیادی از محققان سازمانی تشخیص داده‌اند که قابلیت یادگیری سازمان ها تنها مزیت رقابتی آن ها در آینده است (yang, et al, 2004: 35).

رادن (۲۰۰۱) بر این باور است که با در نظر گرفتن شرایط غیر قابل پیش‌بینی، دائما نامطمئن و پرتنش در عرصه کسب و کار قابلیت یک سازمان در زمینه یادگیری ممکن است تنها منبع مزیت رقابتی باشد (kiedrowski, 2006: 369).

ریجینالدریوانز (۱۹۸۳) بر این باور است که یادگیری در درون کسب و کارها و سازمان ها باید مساوی یا بیشتر از تغییر خارج از سازمان باشد، در غیر این صورت، سازمان به سمت زوال می رود (مارکوارت، ۱۳۹۰: ۲).

پیتر سنگه نیز بر این باور است که در دنیای امروزی که دنیایی پیچیده، با تغییرات سریع و متحول است، سازمان ها در صورتی می‌توانند مزایای رقابتی خود را حفظ نمایند که به صورت موجودیتی واحد و یکپارچه قادر به یادگیری سریعتر نسبت به رقبا باشند (البدوی و شفاعی، ۱۳۸۶: ۵).

بر اساس تحقیقاتی که تا به امروز در این زمینه به انجام رسیده، یکی از الزامات شکل گیری سازمان یادگیرنده وجود فرهنگ یادگیری در آن است (kiedrowski, 2006).

در دهه های اخیر، از زمانی که بهبود نظام های بزرگ سازمانی، کانون توجه شده است، فرهنگ سازمانی به عنوان سرچشمه همه توانایی ها و ناتوانایی های سازمان در آمده است. به عبارتی، باید کامیابی و شکست سازمان ها و شاید جوامع را در فرهنگ آن ها جستجو کرد. در قلمرو بالندگی سازمانی، فرهنگ سازمانی را می توان به عنوان الگوهای غالب و جاری رفتاری، هنجاری، احساسی، اعتقادی، نگرشی و ارزشی دانست که در میان یک گروه پذیرفته و به کار بسته می شود (طوسی، ۱۳۸۵: ۱۲).

در چند دهه گذشته، شمار بسیاری از دانشمندان مدیریت به بررسی نقش فرهنگ بر عملکرد سازمانی پرداخته‌اند و در این راستا، تعاریف متعددی از فرهنگ صورت گرفته است و مطالعات تحقیقی زیادی روی نقش فرهنگ سازمانی در اثربخشی سازمان تمرکز داشته است. این مطالعات نشان می‌دهد که فرهنگ موضوعی پیچیده است که نقش آن در عملکرد و اثربخشی بسیاری از مقوله های سازمانی مبهم است. در این بین، بعضی با موضوع فرهنگ، خیلی راحت روبه رو شده اند و تمام جوانب نقش آن را در نیافته اند (morris, 2003: 20).

۲-۴-۵ آموزش عالی علمی – کاربردی:

آموزش عالی علمی – کاربردی، شامل آموزش های نظری و کلاسی همراه با فعالیت‌های علمی و کاربردی، شامل آموزش های نظری و کلاسی همراه با فعالیت های علمی و کاربردی است که با هدف پاسخ گویی به نیازهای مهارتی وزارتخانه ها، سازمان­ها و شرکت های تولیدی و خدماتی و نیز پرکردن شکاف بین کارگزان ماهر و نیمه ماهر با دانش آموختگان دانشگاه­ها عرضه می شود. مسئولیت و نظارت براین نوع آموزش در ایران برعهده دانشگاه جامع علمی – کاربردی است که مجوز لازم را برای مراکز متقاضی آموزش عالی علمی کاربردی صادر می‌کند.

۲-۵ دوره های تحصیلی:

منظور از دوره های تحصیلی در نظام آموزش عالی، مجموعه دروسی است که در چارچوب نظام خاصی برای هر رشته تحصیلی ارائه و به اعطای یک مدرک تحصیلی در آموزش عالی منتهی می شود. دوره های تحصیلی در آموزش عالی ایران عبارتند از: کاردانی، کارشناسی، کارشناسی ارشد، دکتری حرفه ای (عمومی) و دکتری تخصصی (Ph.D).

کاردانی: تعداد واحد های درسی دوره کاردانی، بین۶۸-۷۲ واحد و طول مدت تحصیل در این دوره معمولا دو سال است. دانش آموختگان این دوره، مدرک تحصیلی “کاردانی” دریافت می‌کنند.

کارشناسی: تعداد واحدهای درسی دوره کارشناسی، بین ۱۳۰-۱۴۵ واحد است. طول مدت تحصیل در این دوره معمولا معمولا چهار سال و حداکثر مدت مجاز برای تحصیل در ای مدت دوره، شش سال است. به دانش آموختگان این دوره، مدرک تحصیلی” کارشناسی” اعطا می شود.

کارشناسی ارشد: تعداد واحدهای درسی دوره کارشناسی ارشد ناپیوسته بین ۲۸-۳۲ واحد و کارشناسی ارشد پیوسته بین ۱۷۲-۱۸۳ واحد است. متوسط طول مدت تحصیل در دوره کارشناسی ارشد ناپیوسته دوسال و در کارشناسی ارشد پیوسته شش سال است. به دانش آموختگان این دوره ها مدرک “کارشناسی ارشد” داده می شود.

دکتری حرفه ای(عمومی): دوره دکتری حرفه ای شامل سه رشته پزشکی، دام پزشکی و داروسازی است. تعداد واحدهای دوره دکتری رشته پزشکی ۲۹۰ واحد، تعداد واحدهای دوره دکتری دام پزشکی ۲۱۷ واحد و تعداد واحدهای داروسازی ۲۱۰ واحد است. طول مدت دوره دکتری در رشته پزشکی بین شش تا نه سال و در رشته داروسازی بین پنج تا نه سال است. به دانش آموختگان این دوره، مدرک تحصیلی ” دکتری حرفه ای (عمومی)” اعطا می شود.

دکتری تخصصی (Ph.D): تعداد واحدهای دوره درسی دوره دکتری تخصصی بین۴۲-۵۰ واحد است که شامل واحدهای آموزشی و پژوهشی می شود. طول مدت تحصیل دوره دکتری تخصصی ، چهارسال و نیم است و به دانش آموختگان این دوره، مدرک تحصیلی “دکتری تخصصی(Ph.D)” اعطا می شود( دایره المعارف آموزش عالی، ۱۳۸۳).

۲-۶ سیر تحولات گزینش دانشجو در ایران:

۲-۶-۱ تاریخچه کنکور:

مطالعه اسناد و مدارک مربوط به گزینش دانشجو برای مراکز آموزش عالی نشان می‌دهد که به تأسيس دارالمعلمین عالی در ۱۳۰۷ و دانشگاه تهران در ۱۳۱۲ و دانشسرای عالی تهران در ۱۳۱۳ و ‌به‌تدریج‌ دانشگاه های مختلف در تهران و مراکز استان ها ، موضوع انتخاب دانشجو برای این مراکز عالی آموزشی از موضوعات مهم و مورد توجه شورای عالی معارف، شورای عالی فرهنگ، و وزارتخانه های معارف، اوقاف صنایع مستظرفه و فرهنگ شد و عده ای از فارغ التحصیلان مدارس متوسطه طبق ضوابطی برای ورود به دانشگاه یا مراکز تربیت معلم عالی پذیرفته می شدند. به دلیل اینکه تعداد داوطلبان در فاصله زمانی ۱۲۹۰ تا ۱۳۳۷ زیاد نبود و دانشگاه ها و مؤسسات آموزش عالی ایران ظرفیت پزیرش تعداد قابل توجهی از داوطلبان را داشتند، لذا در گزینش دانشجو ضوابطی عمومی و اختصاصی لحاظ می شد و به تناسب نیاز، هر دانشگاه یا مرکز عالی از داوطلبان امتحان به عمل می آورد و ظرفیت مرکز خود را در رشته‌های مورد نیاز در سطح لیسانس تامین می نمود و در موارد اندکی نیز این امر ‌در مورد داوطلبان کارشناسی ارشد و دکترای علوم پزشکی انجام می شد (صافی به نقل از اردبیلی، ۱۳۷۴).

۲-۶-۲ ضرورت گزینش دانشجو:

ضرورت انتخاب از میان داوطلبان ورود به آموزش عالی پدیده ای است که شروع آن به چند دهه قبل باز می‌گردد.در این خصوص، دلایل و توجیهات گوناگونی وجود دارد، از جمله: ۱- تقویت نظریه نخبه گرایی پس از بروز جنگ جهانی دوم به دلیل عدم تعادل بین تعداد داوطلبان و ظرفیت طبیعی دانشگاه ها و مؤسسات آموزش عالی در نتیجه افزایش تقاضای اجتماعی و بروز پدیده ای به نام انفجار دانش ۲- کمبود نیروی انسانی(استاد) فضا و آزمایشگاه ۳- پایین آمدن احتمالی سطح استانداردهای توانایی و دانش در بین دریافت کنندگان مدرک پایان آموزش متوسطه تقریبا در همه کشورهای جهان ۴- تحت فشار قرار گرفتن مؤسسات آموزش عالی از جانب ازدیاد داوطلبان ورود به آموزش متوسطه در اثر رشد جمعیت ۵- ارتقای کلی سطح آرزوها و خواسته­ های والدین و جوانان در جامعه های متحول شده پس از جنگ و۶- در مواردی، ‌پاسخ‌گویی‌ دقیق به نیازهای نیروی انسانی بخش های اقتصادی کشورهایی با نظام برنامه ریزی متمرکز و ازپیش تعیین شده. ‌به این ترتیب، چه در کشورهایی که سیاست محدودیت تعداد قبول­شدگان در آموزش عالی را دنبال می‌کنند و چه آنهایی که ورود به آموزش عالی را برای همه داوطلبان به عنوان یک حق در نظر می گیرند، گزینش دانشجو بر مبنای انگیزه های گوناگونی شکل یافته و بر اساس دانشگاه یا سیاست­های کلی هر کشور متفاوت است، اما در همه موارد، سعی بر این است که به انتخاب فرد اصلح منجر شود و به دانشگاه­ها و مدارس عالی این امکان داده شود که از بین داوطلبان متعدد بهترین آنان را انتخاب کنند(نورشاهی، ۱۳۷۷).

مطالعه اسناد و مدارک مربوط به گزینش دانشجو برای مراکز آموزش عالی نشان می‌دهد که به تأسيس دارالمعلمین عالی در ۱۳۰۷ و دانشگاه تهران در ۱۳۱۲ و دانشسرای عالی تهران در ۱۳۱۳ و ‌به‌تدریج‌ دانشگاه ­های مختلف در تهران و مراکز استان ها ، موضوع انتخاب دانشجو برای این مراکز عالی آموزشی از موضوعات مهم و مورد توجه شورای عالی معارف، شورای عالی فرهنگ، و وزارتخانه های معارف، اوقاف صنایع مستظرفه و فرهنگ شد و عده ای از فارغ التحصیلان مدارس متوسطه طبق ضوابطی برای ورود به دانشگاه یا مراکز تربیت معلم عالی پذیرفته می شدند. به دلیل اینکه تعداد داوطلبان در فاصله زمانی ۱۲۹۰ تا ۱۳۳۷ زیاد نبود و دانشگاه ها و مؤسسات آموزش عالی ایران ظرفیت پزیرش تعداد قابل توجهی از داوطلبان را داشتند، لذا در گزینش دانشجو ضوابطی عمومی و اختصاصی لحاظ می شد و به تناسب نیاز، هر دانشگاه یا مرکز عالی از داوطلبان امتحان به عمل می آورد و ظرفیت مرکز خود را در رشته‌های مورد نیاز در سطح لیسانس تامین می نمود و در موارد اندکی نیز این امر ‌در مورد داوطلبان کارشناسی ارشد و دکترای علوم پزشکی انجام می شد (صافی به نقل از اردبیلی، ۱۳۷۴).

انجام آزمون ورود به دانشگاه و استفاده از تست برای انجام این امر، اولین بار در سال ۱۳۳۷ صورت گرفت ( صافی به نقل از حسینی، ۱۳۷۱).